kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

Разработка урока

Нажмите, чтобы узнать подробности

Dars maqsadlari: o'quvchilarga matn holatida ekran bilan ishlash operatori haqida tushuncha berish va usullari bilan tanishtirish.

Ta'limiy maqsad: o'quvchilarda matn holatida ekran bilan ishlash operatori ko'nikmasini shkllantirish. TK-1,TK-2,TK-3, FK-1, FK-2, FK-3.

Tarbiyaviy maqsad: o’quvchilarni barkamol yetuk, komil inson ruhida tarbiyalash. TK-4, TK-5.

Rivojlantiruvchi maqsad: o'quvchilarning mustaqil ishlash ko’nikmalarini rivojlantirish. TK-2,TK-6

Dars turi: aralash.

Darsda foydalaniladigan jihozlar: darslik, plakatlar, tarqatma materiallar kompyuterlar va ulani qurilmalari, ko’rgazmali qurollar va boshqa manbalar.

Darsda qo'llaniladigan metodlar: Ma'ruza va amaliyotning uyg'unligi, Aralash, amaliy, muammoli-izlanish, induktiv va reproduktiv

 

DARSNING BORISHI:

I-BOSQICH: Darsni tashkil qilish jarayoni va ajratilgan vaqt 3 min

O'quvchilar bilan salomlashish, yo'qlama qilish, o'quvchilarni diqqatini jalb qilish.

II-BOSQICH: O'tgan o’quv yili yuzadsidan takrorlash jarayoni va ajratilgan vaqt 10 min

            O'quvchilarning o’tgan o’quv yilida o’tilgan darslar yuzasidan bilimlarini tekshirish bo'yicha tushunmagan  savollariga javob berish va taxlil qilish.

Read, Write so‘zlari qanday ma’no beradi?

Ma’lumotlarni muloqot holida kiritish operatorining vazifasini aytib bering.

Ma’lumotlarni kiritish operatorining necha xil ko‘rinishi bor? Ularning farqi nimada?

O‘zgaruvchilarga qiymat berishda o‘zlashtirish operatorining qulaylik tomonini tushuntiring.

O‘zgaruvchilarga qiymat berishda kiritish operatorining qulaylik tomonini tushuntiring.

III-BOSQICH: Yangi mavzu mazmunini tushuntirish jarayoni va ajratilgan vaqt 20 min

Biz avvalgi darslarda axborotlarni ekranga chiqarishni usullari bilan tanishdik. Bu usullarda axborotning har biri ekranga o‘zidan avval chiqarilgan axborotning davomidan chiqariladi. Lekin, Paskal dasturlash tilida axborotlarni ekranning ko‘rsatilgan joyidan chiqarish imkoniyati ham mavjud. Bundan tashqari, ekranga chiqarilayotgan belgilarni, hamda ularning fonini har hil ranglarda berish ham mumkin. Avvalgi darslarda aytib o‘tilganidek, Paskalning ekran bilan ishlashga yo‘naltirilgan operator va funksiyalari Crt modulida joylashgan. Shu sababli ulardan foydalanish uchun ushbu modulga murojaat qilish lozim. Buning uchun dastur sarlavxasidan keyin (agar u yozilgan bo‘lsa) Uses Crt; ko‘rsatmasi beriladi.

Crt moduli ekranga rangli axborot chiqarish imkonini berar ekan, qanday ranglardan foydalanish mumkinligini bilib olaylik. Paskalda asosan 16 hil rang ishlatilshi mumkin. Ular 0 dan 15 gacha butun sonlar bilan belgilangan (kodlangan). Crt modulida bu sonlarga mos konstantalar ham ajratilgan. Bu konstantalarning nomlari ularga mos ranglarning ingliz tilidagi ifodasi bilan mos keladi.

Quyidagi jadvalda Paskalda qo‘llaniladigan ranglarning kodlari va ularga mos konstantalar nomlari keltirilgan:

Rang

Kodi

Konstanta nomi

 

Rang

Kodi

Konstanta nomi

Qora

0

Black

 

To‘q kulrang

8

DarkGray

Ko‘k

1

Blue

 

Havorang

9

LightBlue

Yashil

2

Green

 

Och yashil

10

LightGreen

Billur

3

Cyan

 

Och billur

11

LightCyan

Qizil

4

Red

 

Och qizil

12

LightRed

Siyoxrang

5

Magenta

 

Och siyoxrang

13

LightMagenta

Jigarrang

6

Brown

 

Sariq

14

Yellow

Och kulrang

7

LightGray

 

Oq

15

White

Biror rangni tanlash uchun Paskalning maxsus operatorlari yordamida shu rangning kodi yoki unga mos konstanta nomi ko‘rsatiladi. Ranglar matn uchun va fon uchun alohida tanlananishi mumkin. Matn va fon uchun belgilangan oxirgi ranglar mos ravishda matnning joriy rangi va fonning joriy rangi deyiladi. Agar avvaldan biror rang tanlanmagan bo‘lsa, matn uchun oq, fon uchun esa qora rang joriy hisoblanadi.

Endi Crt moduli tarkibiga kirgan ba’zi operator va funksiyalar bilan tanishamiz.

TextColor operatori matn rangini belgilaydi. Uning umumiy ko‘rinishi quyidagicha:

TextColor(rang);  ,

bu yerda rang – o‘garuvchi yoki o‘zgarmas miqdor bo‘lib, tanlangan rang kodini ifodalaydi.

1 – misol.

Uses Crt;

Begin

  TextColor(14); {Buning o‘rniga TextColor(yellow) deb yozsa ham bo‘ladi.}

  WriteLn(‘Bu matn ekranga sariq rangda chiqadi‘);

End.

TextBackGround operatori matn foni rangini belgilaydi. Uning umumiy ko‘rinishi quyidagicha:

TextBackGround(rang);

2 – misol.

Uses Crt;

Begin

  TextColor(Yellow); TextBackGround(Blue);

  WriteLn(‘Bu matn ekranga ko‘k fonda sariq rang bilan chiqadi‘);

End.

 

ClrScr operatori ekranni tozalaydi va yurgichni ekran boshiga (chap yuqori burchagiga) o‘rnatadi. Shu bilan birga ekran matn foni rangiga bo‘yaladi.

2 – misol.

Uses Crt;

Begin

  TextColor(14); TextBackGround(2);

   ClrScr;  {ekran tozalanib, fon rangi-yashilga bo‘yaladi va yurgich ekran boshiga o‘rnatiladi}

   WriteLn(‘Bu matn yashil ekranga sariq rang bilan chiqadi‘);

End.

Просмотр содержимого документа
«Разработка урока»

"Tekshirdi"

Maktab direktorining o’quv ishlari

bo’yicha o'rinbosari: ___________________________

_______________________________________

(imzo, sana)


Sana: 28.02.2020 yil. Sinf – 9 Fan Informatika va axborot texnologiyalari


Mavzu: Matn holatida ekran bilan ishlash

Dars maqsadlari: o'quvchilarga matn holatida ekran bilan ishlash operatori haqida tushuncha berish va usullari bilan tanishtirish.

Ta'limiy maqsad: o'quvchilarda matn holatida ekran bilan ishlash operatori ko'nikmasini shkllantirish. TK-1,TK-2,TK-3, FK-1, FK-2, FK-3.

Tarbiyaviy maqsad: o’quvchilarni barkamol yetuk, komil inson ruhida tarbiyalash. TK-4, TK-5.

Rivojlantiruvchi maqsad: o'quvchilarning mustaqil ishlash ko’nikmalarini rivojlantirish. TK-2,TK-6

Dars turi: aralash.

Darsda foydalaniladigan jihozlar: darslik, plakatlar, tarqatma materiallar kompyuterlar va ulani qurilmalari, ko’rgazmali qurollar va boshqa manbalar.

Darsda qo'llaniladigan metodlar: Ma'ruza va amaliyotning uyg'unligi, Aralash, amaliy, muammoli-izlanish, induktiv va reproduktiv


DARSNING BORISHI:

I-BOSQICH: Darsni tashkil qilish jarayoni va ajratilgan vaqt 3 min

O'quvchilar bilan salomlashish, yo'qlama qilish, o'quvchilarni diqqatini jalb qilish.

II-BOSQICH: O'tgan o’quv yili yuzadsidan takrorlash jarayoni va ajratilgan vaqt 10 min

O'quvchilarning o’tgan o’quv yilida o’tilgan darslar yuzasidan bilimlarini tekshirish bo'yicha tushunmagan savollariga javob berish va taxlil qilish.

Read, Write so‘zlari qanday ma’no beradi?

Ma’lumotlarni muloqot holida kiritish operatorining vazifasini aytib bering.

Ma’lumotlarni kiritish operatorining necha xil ko‘rinishi bor? Ularning farqi nimada?

O‘zgaruvchilarga qiymat berishda o‘zlashtirish operatorining qulaylik tomonini tushuntiring.

O‘zgaruvchilarga qiymat berishda kiritish operatorining qulaylik tomonini tushuntiring.

III-BOSQICH: Yangi mavzu mazmunini tushuntirish jarayoni va ajratilgan vaqt 20 min

Biz avvalgi darslarda axborotlarni ekranga chiqarishni usullari bilan tanishdik. Bu usullarda axborotning har biri ekranga o‘zidan avval chiqarilgan axborotning davomidan chiqariladi. Lekin, Paskal dasturlash tilida axborotlarni ekranning ko‘rsatilgan joyidan chiqarish imkoniyati ham mavjud. Bundan tashqari, ekranga chiqarilayotgan belgilarni, hamda ularning fonini har hil ranglarda berish ham mumkin. Avvalgi darslarda aytib o‘tilganidek, Paskalning ekran bilan ishlashga yo‘naltirilgan operator va funksiyalari Crt modulida joylashgan. Shu sababli ulardan foydalanish uchun ushbu modulga murojaat qilish lozim. Buning uchun dastur sarlavxasidan keyin (agar u yozilgan bo‘lsa) Uses Crt; ko‘rsatmasi beriladi.

Crt moduli ekranga rangli axborot chiqarish imkonini berar ekan, qanday ranglardan foydalanish mumkinligini bilib olaylik. Paskalda asosan 16 hil rang ishlatilshi mumkin. Ular 0 dan 15 gacha butun sonlar bilan belgilangan (kodlangan). Crt modulida bu sonlarga mos konstantalar ham ajratilgan. Bu konstantalarning nomlari ularga mos ranglarning ingliz tilidagi ifodasi bilan mos keladi.

Quyidagi jadvalda Paskalda qo‘llaniladigan ranglarning kodlari va ularga mos konstantalar nomlari keltirilgan:

Rang

Kodi

Konstanta nomi


Rang

Kodi

Konstanta nomi

Qora

0

Black


To‘q kulrang

8

DarkGray

Ko‘k

1

Blue


Havorang

9

LightBlue

Yashil

2

Green


Och yashil

10

LightGreen

Billur

3

Cyan


Och billur

11

LightCyan

Qizil

4

Red


Och qizil

12

LightRed

Siyoxrang

5

Magenta


Och siyoxrang

13

LightMagenta

Jigarrang

6

Brown


Sariq

14

Yellow

Och kulrang

7

LightGray


Oq

15

White

Biror rangni tanlash uchun Paskalning maxsus operatorlari yordamida shu rangning kodi yoki unga mos konstanta nomi ko‘rsatiladi. Ranglar matn uchun va fon uchun alohida tanlananishi mumkin. Matn va fon uchun belgilangan oxirgi ranglar mos ravishda matnning joriy rangi va fonning joriy rangi deyiladi. Agar avvaldan biror rang tanlanmagan bo‘lsa, matn uchun oq, fon uchun esa qora rang joriy hisoblanadi.

Endi Crt moduli tarkibiga kirgan ba’zi operator va funksiyalar bilan tanishamiz.

TextColor operatori matn rangini belgilaydi. Uning umumiy ko‘rinishi quyidagicha:

TextColor(rang); ,

bu yerda rang – o‘garuvchi yoki o‘zgarmas miqdor bo‘lib, tanlangan rang kodini ifodalaydi.

1 – misol.

Uses Crt;

Begin

TextColor(14); {Buning o‘rniga TextColor(yellow) deb yozsa ham bo‘ladi.}

WriteLn(‘Bu matn ekranga sariq rangda chiqadi‘);

End.

TextBackGround operatori matn foni rangini belgilaydi. Uning umumiy ko‘rinishi quyidagicha:

TextBackGround(rang);

2 – misol.

Uses Crt;

Begin

TextColor(Yellow); TextBackGround(Blue);

WriteLn(‘Bu matn ekranga ko‘k fonda sariq rang bilan chiqadi‘);

End.


ClrScr operatori ekranni tozalaydi va yurgichni ekran boshiga (chap yuqori burchagiga) o‘rnatadi. Shu bilan birga ekran matn foni rangiga bo‘yaladi.

2 – misol.

Uses Crt;

Begin

TextColor(14); TextBackGround(2);

ClrScr; {ekran tozalanib, fon rangi-yashilga bo‘yaladi va yurgich ekran boshiga o‘rnatiladi}

WriteLn(‘Bu matn yashil ekranga sariq rang bilan chiqadi‘);

End.

Dastur natijasi “chiroyli” ko‘rinishga ega bo‘lishi uchun turli ranglardan foydalanish bilan birga uni ekranning kerakli joyidan chiqarish ham kerak bo‘ladi. Buning uchun yurgichni ekranning kerakli joyiga o‘rnatish zarur. Paskalda bu vazifani GotoXY operatori amalga oshiradi. Uning umumiy ko‘rinishi quyidagicha:

GotoXY(X,Y);

bu yerda X,Y – butun sonli o‘zgaruvchi yoki o‘zgarmaslar bo‘lib, GotoXY(X,Y) operatori yurgichni ekranning X-ustun va Y-satr kesishgan joyiga o‘rnatadi. Ekran matn holatida asosan 8025 o‘lchamga ega.Ya’ni 80 ta ustun va 25 ta satr (maxsus operatorlar yordamida bu o‘lchamni o‘zgartirish ham mumkin). Shu sababli mazkur operatorda 1 ≤ X ≤ 80 va 1 ≤ Y ≤ 25 shart bajarilishi zarur.

3 – misol.

Uses Crt;

Begin

ClrScr; {ekran tozalandi}

GotoXY(22,12); {yurgich 22-ustun va 12-satr kesishgan joyga o‘rnatildi}

Write(‘Bu matn ekranning o`rtasidan chiqadi‘);

End.

Bu dasturda ekranga chiqariladigan matn 36 ta belgidan iborat. Uni ekranning o‘rtasidan chiqa­rish uchun GotoXY operatoridagi X va Y ning qiymati quyidagicha hisoblandi:

Y=[25/2]=12, X=[(80-36)/2]=22.

Shuni unutmangki, ekrandagi natijani ko‘rish uchun ALT+F5 klavishalar juftligi bosiladi.

IV-BOSQICH: Yangi mavzuni mustahkamlash, amaliy va mustaqil ishlar bajarish ajratilgan vaqt 7 min

V-BOSQICH: Darsga yakun yasash, baholash metodlari va ajratilgan vaqt 2 min

VI-BOSQICH: Uyga vazifa berish va ajratilgan vaqt 3 min

25-darsni o`qib konspekt qilish mavzuga oid mashqlar savol va topshiriqlarni bajarib kelish.





Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Информатика

Категория: Уроки

Целевая аудитория: 9 класс

Скачать
Разработка урока

Автор: Рахимов Гайрат Ахматкулович

Дата: 13.04.2020

Номер свидетельства: 546476

Похожие файлы

object(ArrayObject)#851 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(86) "разработка урока "Решение уравнений с модулем" "
    ["seo_title"] => string(50) "razrabotka-uroka-rieshieniie-uravnienii-s-moduliem"
    ["file_id"] => string(6) "119189"
    ["category_seo"] => string(10) "matematika"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1413364206"
  }
}
object(ArrayObject)#873 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(144) "Методическая разработка урока "Размещение и выкладка товаров в торговом зале" "
    ["seo_title"] => string(87) "mietodichieskaia-razrabotka-uroka-razmieshchieniie-i-vykladka-tovarov-v-torghovom-zalie"
    ["file_id"] => string(6) "204701"
    ["category_seo"] => string(7) "prochee"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1429711951"
  }
}
object(ArrayObject)#851 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(176) "разработка урока  по теме «Использование информационных технологий  на уроке окружающего мира»"
    ["seo_title"] => string(106) "razrabotka-uroka-po-tiemie-ispol-zovaniie-informatsionnykh-tiekhnologhii-na-urokie-okruzhaiushchiegho-mira"
    ["file_id"] => string(6) "320454"
    ["category_seo"] => string(16) "nachalniyeKlassi"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1461079038"
  }
}
object(ArrayObject)#873 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(110) "Разработка  урока физики в 9 классе по теме «Силы в природе». "
    ["seo_title"] => string(61) "razrabotka-uroka-fiziki-v-9-klassie-po-tiemie-sily-v-prirodie"
    ["file_id"] => string(6) "124298"
    ["category_seo"] => string(6) "fizika"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1414677354"
  }
}
object(ArrayObject)#851 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(132) "Методическая разработка урока " Распространенное определение. Реклама" "
    ["seo_title"] => string(77) "mietodichieskaia-razrabotka-uroka-rasprostraniennoie-opriedielieniie-rieklama"
    ["file_id"] => string(6) "168784"
    ["category_seo"] => string(8) "nemeckiy"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1423301716"
  }
}

Получите в подарок сайт учителя

Видеоуроки для учителей

Курсы для учителей

ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства