kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

Ондық бөлшектерді бөлу

Нажмите, чтобы узнать подробности

Тілдік мақсат

- ЕҮОБ және ЕКОЕ анықтамасын біледі;

Пәнге қатысты лексика мен терминология:

- санның бөлгіштері;

- сандардың бөлгіштерінің ең үлкені;

- сандарға еселі сандар;

- еселіктердің ең кішісі.

Диалогқа/жазылымға қажетті тіркестер:

- екі санның ортақ бөлгіштерінің ең үлкенін. деп атайды; 

- екі санның еселіктерінің ең кішісін. деп атайды;

Просмотр содержимого документа
«Ондық бөлшектерді бөлу»

Ондық бөлшекті натурал санға бөлу Ондық бөлшекті ондық бөлшекке бөлу

Ондық бөлшекті натурал санға бөлу Ондық бөлшекті ондық бөлшекке бөлу

Есеп № 1 Үш қораптың әрқайсының салмағын табу керек, егер бірінші қораптың салмағы екінші қораптан 0,5 кг жеңіл, ал үшінші қораптың салмағы біріншіге қарағанда 0,4 кг жеңіл және олардың жалпы салмағы 4,3 кг.

Есеп № 1

Үш қораптың әрқайсының салмағын табу керек, егер бірінші қораптың салмағы екінші қораптан 0,5 кг жеңіл, ал үшінші қораптың салмағы біріншіге қарағанда 0,4 кг жеңіл және олардың жалпы салмағы 4,3 кг.

Шешуі Екінші қораптың салмағын x –пен белгілесек, онда: I қорап - x - 0,5 II қорап - x III қорап – ( x - 0,5) – 0,4 Төмендегідей теңдеу аламыз x - 0,5 + x + ( x - 0,5) – 0,4 = 4,3 Жақшаны ашып, ұқсас қосылғыштарды біріктіреміз 3x - 0,9 = 4,3 3x = 5,7

Шешуі

Екінші қораптың салмағын x –пен белгілесек, онда:

I қорап - x - 0,5

II қорап - x

III қорап – ( x - 0,5) – 0,4

Төмендегідей теңдеу аламыз

x - 0,5 + x + ( x - 0,5) – 0,4 = 4,3

Жақшаны ашып, ұқсас қосылғыштарды біріктіреміз

3x - 0,9 = 4,3

3x = 5,7

Ондық бөлшекті натурал санға бөлуді, натурал сандарды бөлу сияқты бұрыштап бөлеміз.

Ондық бөлшекті натурал санға бөлуді, натурал сандарды бөлу сияқты бұрыштап бөлеміз.

Ондық бөлшекті натурал санға бөлу 1-мысал. 17,4 : 3 = 5,8   2-мысал. 2,45 : 7 = 0,35 Ондық бөлшекті натурал санға бөлу үшін: 1) Бөлшекті үтіріне қарамай сол санға бөлеміз; 2) Бөліндіге үтірді бөлінгіштін бүтін бөлігі біткен кезде қоямыз.  Егер бүтін бөлігі бөлгіштен кіші болса, онда бөлінді нөл бүтінмен басталады.  17 ,4 3 – 5 ,8 15  2 4 – 2 4 0 2 ,45 7 – 0 ,35  0  2  2 4 – 2 1 3 5 – 3 5 0

Ондық бөлшекті натурал санға бөлу

1-мысал.

17,4 : 3 = 5,8

2-мысал.

2,45 : 7 = 0,35

Ондық бөлшекті натурал санға бөлу үшін:

1) Бөлшекті үтіріне қарамай сол санға бөлеміз;

2) Бөліндіге үтірді бөлінгіштін бүтін бөлігі біткен кезде қоямыз.

Егер бүтін бөлігі бөлгіштен кіші болса, онда бөлінді нөл бүтінмен басталады.

17 ,4 3

5 ,8

15

2 4

2 4

0

2 ,45 7

0 ,35

0

2

2 4

2 1

3 5

3 5

0

Шешуі x-тің мәнін табу үшін жоғарыдағы ережені қолданамыз яғни, x = 1,9 кг Әр қораптың салмағын табамыз I қорап – 1,9 - 0,5 = 1,4 кг II қорап – 1,9 кг III қорап – (1,9 - 0,5) – 0,4 = 1 кг Жауабы:  I қорап – 1,4 кг; II қорап – 1,9 кг; III қорап – 1 кг

Шешуі

x-тің мәнін табу үшін жоғарыдағы ережені қолданамыз

яғни, x = 1,9 кг

Әр қораптың салмағын табамыз

I қорап – 1,9 - 0,5 = 1,4 кг

II қорап – 1,9 кг

III қорап – (1,9 - 0,5) – 0,4 = 1 кг

Жауабы:

I қорап – 1,4 кг; II қорап – 1,9 кг; III қорап – 1 кг

Есеп № 2 Мысықтың салмағы 4 кг, ал оның жаңа туған баласы соқырдың салмағы 0,08 кг. Мысықтың салмағы өз баласының салмағынан қанша есе ауыр тартады? Ескерту: Мысықтың баласын жана туғанда соқыр деп, ал содан кейiн марғау деп те, мәулен деп те атайды.

Есеп № 2

Мысықтың салмағы 4 кг, ал оның жаңа туған баласы соқырдың салмағы 0,08 кг. Мысықтың салмағы өз баласының салмағынан қанша есе ауыр тартады?

Ескерту: Мысықтың баласын жана туғанда соқыр деп, ал содан кейiн марғау деп те, мәулен деп те атайды.

Шешуі Мысықтың салмағы өз баласының салмағынан қанша есе ауыр тартатындығын табу үшін мысық салмағын (4 кг) соқыр салмағына бөлу керек (0,08 кг), яғни 4-тің 0,08-ге бөліндісін табу керек.

Шешуі

Мысықтың салмағы өз баласының салмағынан қанша есе ауыр тартатындығын табу үшін мысық салмағын (4 кг) соқыр салмағына бөлу керек (0,08 кг), яғни 4-тің 0,08-ге бөліндісін табу керек.

Ондық бөлшекке бөлу 1-мысал. 2,28 : 0, 6 = 3,8 22,8 : 6 = 3,8  2-мысал.  3,312 : 3, 45 = 0,96 331,2 : 3 45 = 0,96  22 ,8 6 Санды ондық бөлшекке бөлу үшін: 1) бөлгіште үтірден кейін қанша цифр болса, сонша цифрға бөлінгіштегі және бөлгіштегі үтірді оңға жылжыту керек; 2) Осыдан кейін ондық бөлшекті натурал санға бөлуді орындау керек.   – 3 ,8 18  4 8 – 4 8 0 331 ,2 0 345 – 331  0 ,96  0  331 2 – 310 5 20 7 0 – 20 70 0

Ондық бөлшекке бөлу

1-мысал.

2,28 : 0, 6 = 3,8

22,8 : 6 = 3,8

2-мысал.

3,312 : 3, 45 = 0,96

331,2 : 3 45 = 0,96

22 ,8 6

Санды ондық бөлшекке бөлу үшін:

1) бөлгіште үтірден кейін қанша цифр болса, сонша цифрға бөлінгіштегі және бөлгіштегі үтірді оңға жылжыту керек;

2) Осыдан кейін ондық бөлшекті натурал санға бөлуді орындау керек.

3 ,8

18

4 8

4 8

0

331 ,2 0 345

331

0 ,96

0

331 2

310 5

20 7 0

20 70

0

Шешуі Есептің шешімін табу үшін жоғарыдағы ережені қолданамыз (4 санын 400 түрінде, ал 0,08 санын 8 түрінде жазамыз да бөлуді орындаймыз) Жауабы: мысық өз баласынан 50 есе ауыр.

Шешуі

Есептің шешімін табу үшін жоғарыдағы ережені қолданамыз

(4 санын 400 түрінде, ал 0,08 санын 8 түрінде жазамыз да бөлуді орындаймыз)

Жауабы: мысық өз баласынан 50 есе ауыр.

Бөлуді орындандар:  1) 3416,04 : 8;   2) 0,2448 : 36;  3) 180,015 : 25;   4) 1,98 : 40.  5) 3,725 : 1,49; 6) 0,16043 : 0,526.

Бөлуді орындандар:

1) 3416,04 : 8; 2) 0,2448 : 36;

3) 180,015 : 25; 4) 1,98 : 40.

5) 3,725 : 1,49; 6) 0,16043 : 0,526.

Жауаптары:   427,005;  2) 0,0068; 3) 7,2006;  4) 0,0495. 5) 2,5;  6) 0,305.

Жауаптары:

  • 427,005; 2) 0,0068;

3) 7,2006; 4) 0,0495.

5) 2,5; 6) 0,305.

Талдау мысалдары 4-мысал  5612,8 : 16 = 350,8 3-мысал.  1505,86 : 43 = 35,02 1505 ,86 43 5612 ,8 16 – – 129  48  35 0 ,8 35 , 0 2 215  қатарынан екі цифрды бірден түсіреміз. (біреуі бүтін бөліктен!) . Бөліндіде үтірдін алдынан нөл қоямыз! 81  Бөлшек бөлігінен қатарынан екі цифрды бірден түсіреміз. Бөліндіде үтірден кейін нөл қоямыз! – – 215 80 0 86 12 8 – – 86 12  8 0 0

Талдау мысалдары

4-мысал

5612,8 : 16 = 350,8

3-мысал.

1505,86 : 43 = 35,02

1505 ,86 43

5612 ,8 16

129

48

35 0 ,8

35 , 0 2

215

қатарынан екі цифрды бірден түсіреміз. (біреуі бүтін бөліктен!) .

Бөліндіде үтірдін алдынан нөл қоямыз!

81

Бөлшек бөлігінен қатарынан екі цифрды бірден түсіреміз.

Бөліндіде үтірден кейін нөл қоямыз!

215

80

0 86

12 8

86

12 8

0

0

Талдау мысалдары 6-мысал.  0,2574 : 65 = 0,00396 5-мысал.  1007,371 : 53 = 19,007 1007 ,371 53 0 ,2574 0 65 – – 53  0  19 , 00 7 0 , 00 396 477  257 Бөлшек бөлігінен қатарынан үш цифрды бірден жылжытамыз. Бөліндіде үтірден кейін екі нөл қоямыз! – – 477  195 0 371 624 – – 371 585 39 0  0 – 390 0

Талдау мысалдары

6-мысал.

0,2574 : 65 = 0,00396

5-мысал.

1007,371 : 53 = 19,007

1007 ,371 53

0 ,2574 0 65

53

0

19 , 00 7

0 , 00 396

477

257

Бөлшек бөлігінен қатарынан үш цифрды бірден жылжытамыз.

Бөліндіде үтірден кейін екі нөл қоямыз!

477

195

0 371

624

371

585

39 0

0

390

0

Блицтурнир 1. Ұлының жасы 12-де, ол әкесінің жасының 0,4 бөлігін құрайды. Әкесі неше жаста? 2. Бірінші бөлменің ауданы 15,2 м 2 және ол екінші бөлме ауданының 80 пайызын құрайды. Екінші бөлменің ауданы қаншаға тең? 3. Автотурист бірінші күні 180 км жол жүрді. Бұл екінші күні жүрген жолдың 120 пайызы. Автотурист бірінші күні екінші күнгі жүрген жолға қарағанда қанша км артық жол жүрді? 4. Банан 400 теңге тұрады, ол жүзім бағасының 50% құрайды, ал жүзімнің бағасы ананас бағасының 32% құрайды. Ананас қанша тұрады?

Блицтурнир

1. Ұлының жасы 12-де, ол әкесінің жасының 0,4 бөлігін құрайды. Әкесі неше жаста?

2. Бірінші бөлменің ауданы 15,2 м 2 және ол екінші бөлме ауданының 80 пайызын құрайды. Екінші бөлменің ауданы қаншаға тең?

3. Автотурист бірінші күні 180 км жол жүрді. Бұл екінші күні жүрген жолдың 120 пайызы. Автотурист бірінші күні екінші күнгі жүрген жолға қарағанда қанша км артық жол жүрді?

4. Банан 400 теңге тұрады, ол жүзім бағасының 50% құрайды, ал жүзімнің бағасы ананас бағасының 32% құрайды. Ананас қанша тұрады?


Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Математика

Категория: Презентации

Целевая аудитория: 5 класс

Скачать
Ондық бөлшектерді бөлу

Автор: Тугамбаева Арайлым Бауржановна

Дата: 18.01.2018

Номер свидетельства: 450823

Похожие файлы

object(ArrayObject)#883 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(40) "Онды? б?лшектерді б?лу "
    ["seo_title"] => string(25) "ondyk-bolshiektierdi-bolu"
    ["file_id"] => string(6) "172645"
    ["category_seo"] => string(10) "matematika"
    ["subcategory_seo"] => string(11) "presentacii"
    ["date"] => string(10) "1423843633"
  }
}
object(ArrayObject)#905 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(78) "Ашы? саба? та?ырыбы :" Онды? б?лшектерді б?лу" "
    ["seo_title"] => string(47) "ashyk-sabak-tak-yryby-ondyk-bolshiektierdi-bolu"
    ["file_id"] => string(6) "143957"
    ["category_seo"] => string(10) "matematika"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1418631491"
  }
}
object(ArrayObject)#883 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(93) "Жай б?лшектер мен онды? б?лшектерді ?осу ж?не азайту "
    ["seo_title"] => string(65) "zhai-bolshiektier-mien-ondyk-bolshiektierdi-k-osu-zh-nie-azaitu-1"
    ["file_id"] => string(6) "208287"
    ["category_seo"] => string(10) "matematika"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1430760807"
  }
}
object(ArrayObject)#905 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(173) "Конспект урока на тему "Ондық бөлшектерді 10; 100; 1000;. және 0,1; 0,01; 0,001;. сандарына көбейту және бөлу""
    ["seo_title"] => string(80) "konspekt_uroka_na_temu_ondyk_bolshekterdi_10_100_1000_zh_ne_0_1_0_01_0_001_sanda"
    ["file_id"] => string(6) "504689"
    ["category_seo"] => string(10) "matematika"
    ["subcategory_seo"] => string(5) "uroki"
    ["date"] => string(10) "1553581710"
  }
}
object(ArrayObject)#883 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(66) "Планирование "Онды? б?лшектерді ?осу""
    ["seo_title"] => string(40) "planirovaniie-ondyk-bolshiektierdi-k-osu"
    ["file_id"] => string(6) "308774"
    ["category_seo"] => string(10) "matematika"
    ["subcategory_seo"] => string(12) "planirovanie"
    ["date"] => string(10) "1458662163"
  }
}



ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства