К?й а?ыздары

Саба?ты? та?ырыбы: К?й а?ыздары Саба?ты? ма?саты: 1. Білімділік ма?саты: К?йші композиторларды? шы?армаларын іздене о?ып, идеялы? – та?ырыпты? негізін, к?й тарихын білу тере?іне бойлату, к?й шеберлігін ??ындыру. 2. Дамытушылы? ма?саты: К?й а?ыздары ар?ылы іс – о?и?аны? барысын, мазм?нын т?сінуге, зерделеуге ?йрету. О?ушыларды? д?ниетанымын ?нерге деген с?йіспеншілігін ояту. Іскерлігін, ізденісін арттыру. 3. Т?рбиелік ма?саты: К?й а?ыздарыны? мазм?нын айта білу, ?зіндік пікір ?алыптастыру. Шы?армашылы? тапсырмалар ар?ылы с?йлеу м?дениетін жетілдіру. Халы?ты? ?нерді с?юге т?рбиелеу. Т?рі:шы?армашылы? саба?. ?дісі: Оза о?ыту, іздендіру. Сыни т?р?ысынан ойлау. Т?сіндіру, ??гімелесу. П?наралы? байланыс: тарих, ?аза? тілі, ?дебиет теориясы, саз ?нері. К?рнекілігі: интерактивті та?та, сызбалар, суреттер. 1. ?йымдастыру кезе?і: амандасу, саба??а ?атысуын тексеру, зейіндерін саба??а аударту. 2. Жа?а саба? К?й а?ыздарын ?ш арна?а б?ліп ?арастыру?а болады. Біріншісі – халы? к?йлеріні? к?й а?ызы. Екіншісі – халы? композиторлары шы?ар?ан к?йлерді? а?ыз – ??гімесі. ?шіншісі – б?гінгі к?йші – композиторларымыз шы?ар?ан к?йлер а?ыз. Халы? к?йлеріні? а?ызыны? шы?арушысы белгісіз, біра? уа?ытты? жа?аруынан ?ткен к?й а?ыздары жатады. Халы? к?йлеріні? а?ыз – ??гімесі к?біне тарихи о?и?алар, ?иял – ?ажайып а?ыздар, жан – жануарларды? ?асиеттері ар?ау болады. Сондай а?ыздарды? бірі А?са? ??лан, Жошы хан а?ызы. А?са? ??лан, Жошы хан Жошы ханны? ашамай?а мінгізген жас баласы а?шылармен бірге ж?ріп, бір жерде ?ашып бара жат?ан а?са? ??ланды ?уып кетіп, А?са? ??лан ж?йткіп барып, ??ландар?а ?осылыпты. Баланы? астында?ы т?\?лпар ??й?ытып барып ??ландар?а ?осылады. ??ланны? ??гісі баланы шайнап ?лтіреді. А?шылар баланы іздеп таба алмайды. Жошы хан: «Баламды ?лді деп естіртсе, сол адамны? ??ла?ына ?ор?асын ??ямын» деп жарлы? ?ылады. Ешкім баласыны? ?лгенін Жошы хан?а айта алмайды. А?ыры ортадан ордада отыр?ан Кет – Б??а к?йші шы?ып ?лімін к?ймен жеткізеді. Уа, иеміз, Жошы хан! Домбыра не деп жырлайды? Сарнап бір даусын ?ырнайды. ??ла?ы? сал осы?ан. А?са? ??лан ?у ??лан Кез болып бір ?ашыпты. ?лім деген т??ір ісі, Желіккен ??лан ??гісі. ??лан мен т?лпар еріккен, Жосы?ан ??лан желіккен. Бала?ды шайнап ?лтіріп. Ж?лмалап шайнап кетіпті. Ордалы ??лан шошын?ан. Хан ?ыныбынан ?ылыш суырып, ?а?арланып,?лімді жеткізген домбыра к?мейіне ?ор?асын ??йыпты. «А?са? ??лан» к?йі орындалады. (видео к?рсетіледі) Халы? композиторлары к?йлеріні? а?ызын шы?арушысы белгілі к?йлерді? а?ыз – ??гімесі жатады. М?нда?ы басты ерекшелік – к?йді? ?зі де, а?ызы да сол к?йді шы?арушы к?йін ?мірмен тікелей байланыстырады. ?аза?ты? ?лы к?йшісі ??рман?азы Са?ырбай?лыны? ата?ты «Сарыар?а» к?йі. «Сарыар?а» - ке? ?аза? даласыны? батысы мен ?иырына, солт?стігі мен ?шан – те?із ал?абына к?з жетпеген, дархан даланысуреттеген. Сайын даланы? ?сем таби?атын, айдын - шал?ар к?лін,аспанмен тілдескен тауларын бейнелейді. «Сарыар?а» - ел «Астанасы» орналас?ан жер. «Сарыар?а» солт?стік ?а?па, Отанымызды? ж?регі. ??рман?азыны? к?йі: «Сарыар?а». ?азіргі к?йші – композиторлары шы?ар?ан к?йлерді? а?ыз – ??гімесі де к?бінесе авторды? ?мірімен,сезімімен астасып жатады. ?азіргі к?йші – композиторлар шы?ар?ан к?йлерді? та?ырыбы б?гінгі к?нні? елеулі о?и?аларына арнлып отырады. «Балалы? ша?» к?йі – еш ала?сыз, патша к??ілі, уайымы жо?, б?гінгі к?нні? ?серімен ж?рген,к?йлегі к?к ата-ананы? аялы ала?анында, бал балдыр?ан ша?. Ба?ыт деген - сені? бала к?ндері?, Ба?ытсыз-а? ба?ытты бол ж?ргені? Ба?ытты? да бас?асын да білмеуі? Ба?ыт деген – ойнап к?лгені?. Асылбек Енсеповты? к?йі «Балалы? ша?» 3.Де?гейлік тапсырмалар: 3 де?гей. С?ра?тар?а жауап беру. - К?й а?ыздары неше арна?а б?лінеді? - Халы? к?йлеріні? а?ызы - Халы? композиторларыны? к?йлеріні? а?ызы ?андай? - ?азіргі к?йші – композиторлар шы?ар?ан к?йден ерекшелігі - ?андай к?йлерді білесі?дер? 2 де?гей. Тірек сызба бойынша ??гімеле. К?й а?ыздарыны? т?рлері. Халы? к?йлеріні? к?а?ызы Халы? композиторлары шы?ар?ан ??гімелері ?азіргі к?йші – композиторлар шы?ар?ан к?йлер а?ызы «А?са? ??лан», «Сарыар?а», «Балалы? ша?», «Жошы хан», «Кісен аш?ан», «Же?іс», «А??у», «Саржайлау» «Космонавт» «?ара жор?а», «Сырым сазы» 1 де?гей. 2 – тапсырма Халы? к?йлері. М?тін бойынша мазм?ндама жаз?ызу. 4. Пифагормен ж?мыс. 5. Саба?ты бекіту. Д?птермен ж?мыс К?й аттарын теріп жаз. «А?са? ??лан», «Сарыар?а», «Балалы? ша?», «Жошы хан», «Кісен аш?ан», «Же?іс», «А??у», «Саржайлау», «Космонавт», «?ара жор?а». 6. Ой ?орыту: - К?й деген не? - ?лтты? к?й а?ыз, тарихи о?и?алар 7. ?йге тасырма: «К?й а?ызы» м?тінін о?ып, мазм?нын айту, 4-тапсырма жазу. 8. Білімін ба?алау.