kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

Білім беруді жа??ырту жа?дайында А?Д саба?тарында патриотты? т?рбие беру

Нажмите, чтобы узнать подробности

Шал?ар  ауданы, №2 мектеп-гимназияны?  ал?аш?ы ?скери дайынды? п?ніні? о?ытушы-?йымдастырушысы

 Б?лекбай Манасхан Жал?ас?лы

Баяндама та?ырыбы:

Білім беруді жа??ырту жа?дайында А?Д саба?тарында патриотты?

 т?рбие беру

?азiргі уа?ытта ?аза?станда білім беруді? ?зіндік ?лтты? ?лесі ?алыптасуда. Б?л процесі білім программасыны? ?згеруімен ?атар ж?реді. Білім берудегі ескі мазм?нны? орнына жа?асы келуде. Ол бала?а ?зін-?зі ?зектелендіруге, ?зін толыту?а ж?не ?зін-?зі ж?зеге асыру?а ?мтылатын дамушы т?л?а ретінде ?алыптастыру?а ба?ыттал?ан. Дене Декартты? трактатында: «?зін-?зі тану жолында?ы е?бек  - е? ??нды е?бек», деп к?рсетілген. Жа?а білім парадигмасы бірінші орын?а баланы? білім, білік, да?дысын емес, оны? т?л?асын, білім ар?ылы дамуын ?амтып отыр. ?азіргі уа?ытта педагогика ?ылымыны? бір ерекшелігі - баланы? т?л?алы? дамуына ба?ыттал?ан жа?а о?ыту технологияларын шы?арып, о?у ?рдісіне е?гізу. Сол себептен де білім беру саласы  ?ызметкерлеріні?  алдында – о?ытуды? ?діс-т?сілдерін ?немі жетілдіріп отыру ж?не ?азіргі заман?ы  педагогикалы? технологияларды  ме?геру міндеттері ?ойылып отыр.?рпа??а ?о?ам талабына сай  т?рбие мен білім  беруде м??алімдерді? инновациялы? іс-?рекетті? ?ылыми – педагогикалы? негіздерін ме?геруі ма?ызды м?селелерді? бірі. Жа?а педагогикалы? технологияны ме?геруге м??алімдерді  даярлау – оларды к?сіби білімін к?теруге дайындау аспектісіні?  бірі ж?не т?л?асын ?алыптастыру  ?рдісіндегі іс - ?рекетті? н?тижесі болып табылады. О?ытуды? жа?а технологияларыны? принциптері – о?ытуды? ізгілендіру, ?здігінен дамитын, д?рыс шешім ?абылдай алатын, ?зін-?зі жетілдіріп, ?сіруші, т?рбиелеуші жеке т?л?а ?алыптастыру болып табылады. ?азіргі білім беру саласында?ы о?ытуды? озы? жа?а технологияларын ме?гермейінше сауатты, жан-жа?ты жетік маман болу м?мкін емес. Жа?а технологияны ме?геру м??алімні? ?зін-?зі дамытып, о?у – т?рбие ?рдісін тиімді ?йымдастырылуына к?мектеседі.?азіргі ?ылым мен техниканы? дамы?ан заманында о?ытуды? жа?а технологиялы? ?дістерін пайдалану о?ушыларды? білім де?гейін заман талабына сай арттырады. Келер ?рпа??а ?о?ам талабына сай т?рбие мен білім беруде м??алімдерді? инновациялы? іс-?рекетіні? ?ылыми-педагогикалы? негіздерін ме?геруі ма?ызды м?селелерді? бірі. ?ылым мен техниканы? жедел дамы?ан, а?паратты? м?ліметтер а?ыны к?шейген заманда а?ыл-ой м?мкіндігін ?алыптастырып, адамны? ?абілетін, талантын дамыту білім беру мекемелеріні? басты міндеті болып отыр. Ол б?гінгі білім беру ке?істігіндегі ауадай ?ажет жа?ару студенттерді? ?ажымас ізденімпазды?ы мен шы?армашылы? жемісімен келмек.А?Д п?ні ар?ылы патриотты? т?рбие - жауынгерлерді? ?скери ?ызметін отеуге ?ажетті ?асиеттерін ?алыптастыру ж?не со?ыс ?иыншылы?тарына т?зіп, д?шпанды же?іп шы?у?а дайынды?ын, ?абілеттілігін арттыру ма?сатында оларды? рухани ж?не т?л?а жа?ынан дамып, жетілуіне ж?йелі ?рі нысаналы т?рде ы?пал ету ?рдісі. ?Р-ны? ?К-нде ?скери патриотты? т?рбие жауынгерлерді? бойына жо?ары имандылы?-жауынгерлік ?асиеттерді, ?скери моральды? рухты сі?іруге ба?ыттал?ан. Ол ?Р Конституциясыны?  Президентті? - ?Р ?К-ні? Бас ?олбасшыны? ?скери м?селелер ж?ніндегі шешімдеріні?, ?скери ант пен ?скери жар?ы талаптарыны? негізінде ж?зеге асады. ?скери патриотты? т?рбиені? м?н-мазм?ны - ?з Отанына адалды?, с?йіспеншілік ж?не ?зге халы?тар?а досты? сезімдерін ?алыптастыру болып табылады
?аза?стан Республикасы - ?зіні? т?уелсіз мемлекет екендігін б?кіл ?лемге д?лелдеді. Енді басты міндет – осы мемлекетті? ?ркендеп ?суі, халы?ты? ?леуметтік, экономикалы? жа?дайын к?теру. ?аза?станды – Отаным деп таны?ан ?рбір азаматты? осы?ан ?з м?мкіндігінше ?лес ?осуы тиіс. Осы ма?сат?а жету жолында біздер м??алімдер ?ауымы к?п тер т?гуімізге тура келеді. Ол дегені?із, болаша? жастар, о?ушыларды? бойында патриотты? сезімін ояту. Отанын, елін, жерін, Ата За?ын, Мемлекеттік Р?міздерін ??рметтеуге ?йрету. 
Елімізді? Президенті Н?рс?лтан Назарбаев: "?аза?станны? отаншылды? сезімін т?рбиелеу білім беруді? мектепке дейінгі ж?йесінен жо?ар?ы о?у орындарына дейінгі орталы?тарда барлы? ?йымдарда к?кейкесті болып табылады. Балаларды Отанды, ту?ан жерді, ?зіні? хал?ын с?юге т?рбиелеу-м??алімні? аса ма?ызды, аса жауапты да ?адірменді парызы"-деген еді. ?р д?уірді? тарихи кезе?дерінде Отанс?йгіштікке т?рбиелеуді? ?зіндік м?дделері болады. Ол е? алдымен, "?лтжандылы?", отанс?йгіштік", " патриотизм", ??ымдары сол заманны? а?и?аты - наным - сенімінен туындайды. Еліміз егемендік ал?аннан бері жас ?рпа? т?рбиесіні? темір?азы?ы - ?аза?станды? патриотизм болды. 
Патриотизм туралы идеяларды кезінде ?здеріні? шы?армаларында ?аза? даласыны? ойшылдары ?бу - Насыр ?л - Фараби, Хас Хажиб Баласа??н, Махм?д ?аш?ари, жыршы - жыраулары Асан ?ай?ы, Доспамбет жырау ?ал?аман?лы, Махамбет ?теміс?лы айт?ан болатын. Атал?ан ??ламаларды? е?бектері елімізді? егемендік алуымен байланысты педагогикалы? т?р?ыда зерттеліп, бір ж?йеге келтірілді. 
Президентіміз Н. ?. Назарбаевты? «?аза?станны? болаша?ы - ?о?амны? идеялы? бірлігінде» - дейтін е?бегіндегі мына бір тамаша ой?а ж?гініс жаса?ан д?рыс болар: «?рбір адам бізді? мемлекетімізге, соны? бай да да??ты тарихына, оны? болаша?ына ?зіні? ?атысты екенін ма?танышпен сезіне алатындай іс - ?имыл ж?йесін талдап жасауы ?ажет. Елді? м?селелері де, келешегі де барлы? адам?а жа?ын ?рі т?сінікті болуы тиіс. ?рбір адам бала кезінен ?аза?стан – мені? Отаным, мен ?шін жауапты екені сия?ты мен де ол ?шін жауаптымын деген ?арапайым ойды бойына сі?іріп ?сетіндей істегені ж?н». ?аза?станды? патриотизм" ??ымы бізді? т?уелсіздігімізбен ?оса ту?ан жа?а с?з болып, еліміздегі саяси-?леуметтік ахуалды? ерекшелігін к?рсетеді. Елімізде ж?зден аса ?лттар мен ?лыстарды? ?кілі ?мір с?руде. ?аза?стан оларды? к?пшілігіні? ту?ан отаны ж?не б?дан былай да м??гі т?ра?тап ?алар мекені болма?. Сонды?тан оларды? ?р?айсысы ?аза?станды ата-ж?ртым деп танып, оны? т?уелсіздігін ?ор?ау?а ж?не материалды? байлы?ын арттыру?а е?бек етуі тиіс. Сол себепті ?аза?станды? патриотизм ??ымы к?нделікті ?мірде жиі ?олданылып, ке?інен ?алыптасып келеді. 
Патриотты? т?рбие м?селесі адамзат тарихыны? ?н бойында?ы ?рпа?тан – ?рпа??а жал?асып келе жат?ан ?лы ма?сат бол?анды?тан, мектеп о?ушыларыны? бойында?ы Отан?а деген с?йіспеншілігін, я?ни патриотты? санасын дарытуда хал?ымызды? біртуар ?лы, ерж?рек ?олбасшы,жазушы, ?аза?станны? Халы? ?а?арманы батыр Бауыржан Момыш?лы а?амызды? кейінгі ?рпа??а ?лгі етіп ?алдырып кеткен ?сиеттеріні? ж?не ерлікке толы шы?армаларыны? алатын орны ерекше. Мысалы, со?ыс жылдарында Бауыржан Момыш?лы а?амыз 
Ата мекен жер ?шін, 
?асиетті ел ?шін, 
?зиз ана, ?арт ата, 
Ботак?з с?лу ?арындас 
К??, ??л бомасын, - деген жыр жолдары ар?ылы жауынгерлерге рух беріп, ерлік істерге ша?ырады. 
Бауыржан Момыш?лы ?з шы?армаларында патриотизмге, ерлікке, батырлы??а байланысты біршама терминдерге аны?тама берген. Енді солар?а то?талып ?ткім келеді:
Патриотизм дегеніміз – Отан?а деген с?йіспеншілік, жеке адамны? аман– саулы?ыны? ?о?амды? – мемлекеттік ?ауіпсіздікке тікелей байланысты?ын сезіну, ал мемлекетті ны?айту дегеніміз – жеке адамды к?шейту екенін мойындау, ?ыс?асын айт?анда, патриотизм мемлекет деген ??ымды жеке адаммен, я?ни оны? ?ткенімен, б?гінгі к?німен ж?не болаша?ымен ?арым-?атынасты білдіреді. 
Ерлік дегеніміз – таби?ат сыйы емес, е? алдымен, ?зіні? ар-намысын ж?не адамзатты? ?асиетті абыройын ?ят?а ?алу, опасызды? пен мас?ара болу сезімінен ?ор?ай отырып, адамны? е? ?лы сезімін – азаматты? парызын орындау ?шін, осындай адамгершілік те?дікті ?зі?мен сайыс?а т?се отырып т?тас ?жым ?міріні? игілігіне ?ана емес, оны? ?ауіп ?атерін де б?лісіп, жауды барынша жою, жан?а – жанмен, ?ан?а - ?анмен аяусыз кек алу жолымен жеке басы?ды ж?не отандастарды ?ауіпсіздік етуге ?мтылу, саналы т?рде ?ауіп-?атерге бас тігу. 
Батылды? – ?имыл, ?рекет есебін т?уекелдеумен ?йлестіре алушылы?. 
Табандылы? – батырларды? ?ал?аны. 
?жеттілік, ?айсарлы? – адамны? тіпті м?мкін емес деген жа?дайды? ?зінде абыроймен ?лімге бас тігуге т?уекел етушілік, игілікті ??лшыныс. 
Сондай-а? Бауыржан а?амыз халы?ты ерлікке, патриотты??а т?рбиелеуде артына к?птеген ма?ал-м?телдер, жа?сы с?здерін ?алдыр?ан. 
Мысалы: 
• Намысты нан?а сатпа. 
• ?з ?лтын сыйламау, оны ма?таныш етпеу - сат?ынды?. 
• Именіп ж?ріп к?рген игіліктен - ?арсыласып ж?ріп к?рген бейнет арты?. 
• ?тірікті? балын жалап тірі ж?ргенше - шынды?ты? уын ішін ?лген арты?. 
• Ерлік - елді? ?асиеті, ж?ректілік - жігітті? ?асиеті. 
• Ешкім іштен батыр болып тумайды: батырлы? та, мінез секілді ?скен орта, к?рген т?рбиеге байланысты ?алыптасады. 
• Батырлы? т?уекел мен а?ылды? есебінен шы?у?а тиіс. Т?уекел кейде а?ылды да а?тап алады. Ал а?ылсыз т?уекелді еште?е де а?тап ала алмайды. 
• Ерлік - тайсалмас табандылы? пен ?айыспас ?айсарлы?тан шы?ады. 
• ?ршіл рухтан - ?лмес ерлік туады. 
• Белдескенні? - белін сындыр, тірескенні? - тізесін б?ктір. 
• Ептілік те - ерлік. 
• ?олбасшы болса? сондай бол - жосылып жат?ан жолдай бол. 
Осындай та?ы да бас?а батырлы?, ерлік, т?лім-т?рбие, ?сиет, та?лым туралы біздерге ?сиет с?здер ?алдыр?ан. 
Патриотты? т?рбие, ?лтты? намыс, ?лтты? сана-сезім рухани байлы?тан к?рініс табады. Олай болса, рухани байлы??а, е? алдымен, тілімізді, дінімізді, салт - д?стурімізді жат?ызса?, тіл - ?аза? болуымыз ?шін, дін - адам болуымыз ?шін, салт – д?ст?р - ?лт болуымыз ?шін ?ажет. Патриотизм сезіміні? оянуы мен ?алыптасу ?рдісін белгілі бір ас?а? сезімдерден, ма?таныш - с?йініштен б?ле - жара ?арау?а болмайды. Ол еліні? ?ткен тарихын ма?таныш т?ту, жеріні? байлы?ына, ?сем к?ркіне с?йсіну, атадан бала?а жал?асып, жа?сы ?рдісін тап?ан ?лтты? тілді ??рметтеу. Осы сезімдерден туатын, санада орны?ып ?алыптасатын асыл ?асиеттер ?лтты? патриотизм де?гейінде ?ркен жайып, азаматты? патриотизм биігіне ?ласатын сы?айлы. ?рине, б?л ?здігінен бола салатын н?рсе емес, ол да на?ты т?рбиені? жемісі. Б?л т?рбиені? жемісін еккен ?рине, мектеп жасына дейінгі балалар ?шін - т?рбиеші, ал орта білім мен жо?ар?ы білім алушылар ?шін –?стаздар ?ауымы деп айта алар едім. А?Д п?ні мектептегі негізгі патриотты? ж?мысты ж?ргізуші,?йлестіруші п?н.Себебі о?ушылар осы п?н ар?ылы тек ?скери істерді ?ана ?йреніп ?оймай отаншылы?
рухта?ы та?ырыптарды тал?ылайды.О?ушы мемлекет,мемлекеттік р?міздер,Конституция,?скери Ту,?скери Жар?ы,?скери ант,Отан тарихы,отаныны? ?скери тарихы туралы д?рістер ты?дап,патриотты? білімдерін шы?дайды.А?Д п?ні д?рістері е? бірінші о?ушы?а отаншылды? рухта т?рбие беруге ба?ыттал?ан.Сонды?тан білім беруді жа??ырту жа?дайында А?Д п?ні ар?ылы патриотты? т?рбие беру ?зекті болып ?ала бермек.

Пайдаланыл?ан ?дебиеттер:

  1. ?аза?стан Республикасы Президентіні? Жарлы?ы ?аза?стан Республикасыны? азаматтарына патриотты? т?рбие беруді? 2006-2008 жылдар?а арнал?ан мемлекеттік ба?дарламасы туралы
    2. «?деби ?лем» ?аза?станда?ы ал?аш?ы ?дебиет порталы. 
    3. Жастарды патриотизмге т?рбиелеу - м??алімні? басты міндеті // ?аза?стан орта мектебі – 2005 - №9 – 7 - 9 бет. 
    4. Патриотты? т?рбие ж?не Б.Момыш?лы // ?аза?стан мектебі – 2005 - №8 – 72 - 73 бет. 
  2. Ж?мабаев М. Педагогика. А.1992 ж.

6.?аза?стан Республикасыны? "Білім туралы" за?ы

 

Просмотр содержимого документа
«Білім беруді жа??ырту жа?дайында А?Д саба?тарында патриотты? т?рбие беру»

Шалқар ауданы, №2 мектеп-гимназияның алғашқы әскери дайындық пәнінің оқытушы-ұйымдастырушысы

Бөлекбай Манасхан Жалғасұлы


Баяндама тақырыбы:

Білім беруді жаңғырту жағдайында АӘД сабақтарында патриоттық

тәрбие беру

Қазiргі уақытта Қазақстанда білім берудің өзіндік ұлттық үлесі қалыптасуда. Бұл процесі білім программасының өзгеруімен қатар жүреді. Білім берудегі ескі мазмұнның орнына жаңасы келуде. Ол балаға өзін-өзі өзектелендіруге, өзін толытуға және өзін-өзі жүзеге асыруға ұмтылатын дамушы тұлға ретінде қалыптастыруға бағытталған. Дене Декарттың трактатында: «Өзін-өзі тану жолындағы еңбек  - ең құнды еңбек», деп көрсетілген. Жаңа білім парадигмасы бірінші орынға баланың білім, білік, дағдысын емес, оның тұлғасын, білім арқылы дамуын қамтып отыр. Қазіргі уақытта педагогика ғылымының бір ерекшелігі - баланың тұлғалық дамуына бағытталған жаңа оқыту технологияларын шығарып, оқу үрдісіне еңгізу. Сол себептен де білім беру саласы  қызметкерлерінің  алдында – оқытудың әдіс-тәсілдерін үнемі жетілдіріп отыру және қазіргі заманғы  педагогикалық технологияларды  меңгеру міндеттері қойылып отыр.Ұрпаққа қоғам талабына сай  тәрбие мен білім  беруде мұғалімдердің инновациялық іс-әрекеттің ғылыми – педагогикалық негіздерін меңгеруі маңызды мәселелердің бірі. Жаңа педагогикалық технологияны меңгеруге мұғалімдерді  даярлау – оларды кәсіби білімін көтеруге дайындау аспектісінің  бірі және тұлғасын қалыптастыру  үрдісіндегі іс - әрекеттің нәтижесі болып табылады. Оқытудың жаңа технологияларының принциптері – оқытудың ізгілендіру, өздігінен дамитын, дұрыс шешім қабылдай алатын, өзін-өзі жетілдіріп, өсіруші, тәрбиелеуші жеке тұлға қалыптастыру болып табылады. Қазіргі білім беру саласындағы оқытудың озық жаңа технологияларын меңгермейінше сауатты, жан-жақты жетік маман болу мүмкін емес. Жаңа технологияны меңгеру мұғалімнің өзін-өзі дамытып, оқу – тәрбие үрдісін тиімді ұйымдастырылуына көмектеседі.Қазіргі ғылым мен техниканың дамыған заманында оқытудың жаңа технологиялық әдістерін пайдалану оқушылардың білім деңгейін заман талабына сай арттырады. Келер ұрпаққа қоғам талабына сай тәрбие мен білім беруде мұғалімдердің инновациялық іс-әрекетінің ғылыми-педагогикалық негіздерін меңгеруі маңызды мәселелердің бірі. Ғылым мен техниканың жедел дамыған, ақпараттық мәліметтер ағыны күшейген заманда ақыл-ой мүмкіндігін қалыптастырып, адамның қабілетін, талантын дамыту білім беру мекемелерінің басты міндеті болып отыр. Ол бүгінгі білім беру кеңістігіндегі ауадай қажет жаңару студенттердің қажымас ізденімпаздығы мен шығармашылық жемісімен келмек.АӘД пәні арқылы патриоттық тәрбие - жауынгерлердің әскери қызметін отеуге қажетті қасиеттерін қалыптастыру және соғыс қиыншылықтарына төзіп, дұшпанды жеңіп шығуға дайындығын, қабілеттілігін арттыру мақсатында олардың рухани және тұлға жағынан дамып, жетілуіне жүйелі әрі нысаналы түрде ықпал ету үрдісі. ҚР-ның ҚК-нде Әскери патриоттық тәрбие жауынгерлердің бойына жоғары имандылық-жауынгерлік қасиеттерді, әскери моральдық рухты сіңіруге бағытталған. Ол ҚР Конституциясының Президенттің - ҚР ҚК-нің Бас қолбасшының әскери мәселелер жөніндегі шешімдерінің, Әскери ант пен Әскери жарғы талаптарының негізінде жүзеге асады. Әскери патриоттық тәрбиенің мән-мазмұны - өз Отанына адалдық, сүйіспеншілік және өзге халықтарға достық сезімдерін қалыптастыру болып табылады
Қазақстан Республикасы - өзінің тәуелсіз мемлекет екендігін бүкіл әлемге дәлелдеді. Енді басты міндет – осы мемлекеттің өркендеп өсуі, халықтың әлеуметтік, экономикалық жағдайын көтеру. Қазақстанды – Отаным деп таныған әрбір азаматтың осыған өз мүмкіндігінше үлес қосуы тиіс. Осы мақсатқа жету жолында біздер мұғалімдер қауымы көп тер төгуімізге тура келеді. Ол дегеніңіз, болашақ жастар, оқушылардың бойында патриоттық сезімін ояту. Отанын, елін, жерін, Ата Заңын, Мемлекеттік Рәміздерін құрметтеуге үйрету. 
Еліміздің Президенті Нұрсұлтан Назарбаев: "Қазақстанның отаншылдық сезімін тәрбиелеу білім берудің мектепке дейінгі жүйесінен жоғарғы оқу орындарына дейінгі орталықтарда барлық ұйымдарда көкейкесті болып табылады. Балаларды Отанды, туған жерді, өзінің халқын сүюге тәрбиелеу-мұғалімнің аса маңызды, аса жауапты да қадірменді парызы"-деген еді. Әр дәуірдің тарихи кезеңдерінде Отансүйгіштікке тәрбиелеудің өзіндік мүдделері болады. Ол ең алдымен, "ұлтжандылық", отансүйгіштік", " патриотизм", ұғымдары сол заманның ақиқаты - наным - сенімінен туындайды. Еліміз егемендік алғаннан бері жас ұрпақ тәрбиесінің темірқазығы - қазақстандық патриотизм болды. 
Патриотизм туралы идеяларды кезінде өздерінің шығармаларында қазақ даласының ойшылдары Әбу - Насыр әл - Фараби, Хас Хажиб Баласағұн, Махмұд Қашқари, жыршы - жыраулары Асан қайғы, Доспамбет жырау Қалқаманұлы, Махамбет Өтемісұлы айтқан болатын. Аталған ғұламалардың еңбектері еліміздің егемендік алуымен байланысты педагогикалық тұрғыда зерттеліп, бір жүйеге келтірілді. 
Президентіміз Н. Ә. Назарбаевтың «Қазақстанның болашағы - қоғамның идеялық бірлігінде» - дейтін еңбегіндегі мына бір тамаша ойға жүгініс жасаған дұрыс болар: «Әрбір адам біздің мемлекетімізге, соның бай да даңқты тарихына, оның болашағына өзінің қатысты екенін мақтанышпен сезіне алатындай іс - қимыл жүйесін талдап жасауы қажет. Елдің мәселелері де, келешегі де барлық адамға жақын әрі түсінікті болуы тиіс. Әрбір адам бала кезінен Қазақстан – менің Отаным, мен үшін жауапты екені сияқты мен де ол үшін жауаптымын деген қарапайым ойды бойына сіңіріп өсетіндей істегені жөн». Қазақстандық патриотизм" ұғымы біздің тәуелсіздігімізбен қоса туған жаңа сөз болып, еліміздегі саяси-әлеуметтік ахуалдың ерекшелігін көрсетеді. Елімізде жүзден аса ұлттар мен ұлыстардың өкілі өмір сүруде. Қазақстан олардың көпшілігінің туған отаны және бұдан былай да мәңгі тұрақтап қалар мекені болмақ. Сондықтан олардың әрқайсысы Қазақстанды ата-жұртым деп танып, оның тәуелсіздігін қорғауға және материалдық байлығын арттыруға еңбек етуі тиіс. Сол себепті қазақстандық патриотизм ұғымы күнделікті өмірде жиі қолданылып, кеңінен қалыптасып келеді. 
Патриоттық тәрбие мәселесі адамзат тарихының өн бойындағы ұрпақтан – ұрпаққа жалғасып келе жатқан ұлы мақсат болғандықтан, мектеп оқушыларының бойындағы Отанға деген сүйіспеншілігін, яғни патриоттық санасын дарытуда халқымыздың біртуар ұлы, ержүрек қолбасшы,жазушы, Қазақстанның Халық Қаһарманы батыр Бауыржан Момышұлы ағамыздың кейінгі ұрпаққа үлгі етіп қалдырып кеткен өсиеттерінің және ерлікке толы шығармаларының алатын орны ерекше. Мысалы, соғыс жылдарында Бауыржан Момышұлы ағамыз 
Ата мекен жер үшін, 
Қасиетті ел үшін, 
Әзиз ана, қарт ата, 
Ботакөз сұлу қарындас 
Күң, құл бомасын, - деген жыр жолдары арқылы жауынгерлерге рух беріп, ерлік істерге шақырады. 
Бауыржан Момышұлы өз шығармаларында патриотизмге, ерлікке, батырлыққа байланысты біршама терминдерге анықтама берген. Енді соларға тоқталып өткім келеді:
Патриотизм дегеніміз – Отанға деген сүйіспеншілік, жеке адамның аман– саулығының қоғамдық – мемлекеттік қауіпсіздікке тікелей байланыстығын сезіну, ал мемлекетті нығайту дегеніміз – жеке адамды күшейту екенін мойындау, қысқасын айтқанда, патриотизм мемлекет деген ұғымды жеке адаммен, яғни оның өткенімен, бүгінгі күнімен және болашағымен қарым-қатынасты білдіреді. 
Ерлік дегеніміз – табиғат сыйы емес, ең алдымен, өзінің ар-намысын және адамзаттың қасиетті абыройын ұятқа қалу, опасыздық пен масқара болу сезімінен қорғай отырып, адамның ең ұлы сезімін – азаматтық парызын орындау үшін, осындай адамгершілік теңдікті өзіңмен сайысқа түсе отырып тұтас ұжым өмірінің игілігіне ғана емес, оның қауіп қатерін де бөлісіп, жауды барынша жою, жанға – жанмен, қанға - қанмен аяусыз кек алу жолымен жеке басыңды және отандастарды қауіпсіздік етуге ұмтылу, саналы түрде қауіп-қатерге бас тігу. 
Батылдық – қимыл, әрекет есебін тәуекелдеумен үйлестіре алушылық. 
Табандылық – батырлардың қалқаны. 
Өжеттілік, қайсарлық – адамның тіпті мүмкін емес деген жағдайдың өзінде абыроймен өлімге бас тігуге тәуекел етушілік, игілікті құлшыныс. 
Сондай-ақ Бауыржан ағамыз халықты ерлікке, патриоттыққа тәрбиелеуде артына көптеген мақал-мәтелдер, жақсы сөздерін қалдырған. 
Мысалы: 
• Намысты нанға сатпа. 
• Өз ұлтын сыйламау, оны мақтаныш етпеу - сатқындық. 
• Именіп жүріп көрген игіліктен - қарсыласып жүріп көрген бейнет артық. 
• Өтіріктің балын жалап тірі жүргенше - шындықтың уын ішін өлген артық. 
• Ерлік - елдің қасиеті, жүректілік - жігіттің қасиеті. 
• Ешкім іштен батыр болып тумайды: батырлық та, мінез секілді өскен орта, көрген тәрбиеге байланысты қалыптасады. 
• Батырлық тәуекел мен ақылдың есебінен шығуға тиіс. Тәуекел кейде ақылды да ақтап алады. Ал ақылсыз тәуекелді ештеңе де ақтап ала алмайды. 
• Ерлік - тайсалмас табандылық пен қайыспас қайсарлықтан шығады. 
• Өршіл рухтан - өлмес ерлік туады. 
• Белдескеннің - белін сындыр, тірескеннің - тізесін бүктір. 
• Ептілік те - ерлік. 
• Қолбасшы болсаң сондай бол - жосылып жатқан жолдай бол. 
Осындай тағы да басқа батырлық, ерлік, тәлім-тәрбие, өсиет, тағлым туралы біздерге өсиет сөздер қалдырған. 
Патриоттық тәрбие, ұлттық намыс, ұлттық сана-сезім рухани байлықтан көрініс табады. Олай болса, рухани байлыққа, ең алдымен, тілімізді, дінімізді, салт - дәстурімізді жатқызсақ, тіл - қазақ болуымыз үшін, дін - адам болуымыз үшін, салт – дәстүр - ұлт болуымыз үшін қажет. Патриотизм сезімінің оянуы мен қалыптасу үрдісін белгілі бір асқақ сезімдерден, мақтаныш - сүйініштен бөле - жара қарауға болмайды. Ол елінің өткен тарихын мақтаныш тұту, жерінің байлығына, әсем көркіне сүйсіну, атадан балаға жалғасып, жақсы үрдісін тапқан ұлттық тілді құрметтеу. Осы сезімдерден туатын, санада орнығып қалыптасатын асыл қасиеттер ұлттық патриотизм деңгейінде өркен жайып, азаматтық патриотизм биігіне ұласатын сыңайлы. Әрине, бұл өздігінен бола салатын нәрсе емес, ол да нақты тәрбиенің жемісі. Бұл тәрбиенің жемісін еккен әрине, мектеп жасына дейінгі балалар үшін - тәрбиеші, ал орта білім мен жоғарғы білім алушылар үшін –ұстаздар қауымы деп айта алар едім. АӘД пәні мектептегі негізгі патриоттық жұмысты жүргізуші,үйлестіруші пән.Себебі оқушылар осы пән арқылы тек әскери істерді ғана үйреніп қоймай отаншылық
рухтағы тақырыптарды талқылайды.Оқушы мемлекет,мемлекеттік рәміздер,Конституция,Әскери Ту,Әскери Жарғы ,Әскери ант,Отан тарихы,отанының әскери тарихы туралы дәрістер тыңдап ,патриоттық білімдерін шыңдайды.АӘД пәні дәрістері ең бірінші оқушыға отаншылдық рухта тәрбие беруге бағытталған.Сондықтан білім беруді жаңғырту жағдайында АӘД пәні арқылы патриоттық тәрбие беру өзекті болып қала бермек.

Пайдаланылған әдебиеттер:

  1. Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығы Қазақстан Республикасының азаматтарына патриоттық тәрбие берудің 2006-2008 жылдарға арналған мемлекеттік бағдарламасы туралы
    2. «Әдеби әлем» Қазақстандағы алғашқы әдебиет порталы. 
    3. Жастарды патриотизмге тәрбиелеу - мұғалімнің басты міндеті // Қазақстан орта мектебі – 2005 - №9 – 7 - 9 бет. 
    4. Патриоттық тәрбие және Б.Момышұлы // Қазақстан мектебі – 2005 - №8 – 72 - 73 бет. 

5.Жұмабаев М. Педагогика. А.1992 ж.

6.Қазақстан Республикасының "Білім туралы" заңы




Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Всем учителям

Категория: Прочее

Целевая аудитория: 11 класс

Скачать
Білім беруді жа??ырту жа?дайында А?Д саба?тарында патриотты? т?рбие беру

Автор: Б?лекбай Манасхан Жал?ас?лы

Дата: 06.02.2016

Номер свидетельства: 289120

Получите в подарок сайт учителя

Видеоуроки для учителей

Курсы для учителей

ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства