kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

Зорлы? ж?не зомбылы?

Нажмите, чтобы узнать подробности

Та?ырыбы: Мен зорлы?-зомбылы??а ?арсымын
Ма?саты: О?ушылар?а зорлы? зомбылы? туралы ма?л?мат беру, адамны? е? жаман ?асиеті екенін айту. Адамны? е? басты ??ндылы?ы оны? бостанды?ы, олай болса о?ушылар?а адамзатты? ???ы?тарымен бас бостанды?тарын ?ор?ауы туралы ?йрету
Зорлы? –зомбылы? адам а?засына тікелей ?сер ететінін т?сіндіру.
Жаман ?деттерден бойларын аула? ?стап, ондай ?рекеттерге бамау?а т?рбиелеу, адамгершілігі мол саналы азамат болып ?суіне ы?пал жасау.
Та?ырып?а шолу.
?о?ам ?шін е? бастысы – т?уелсіздік, адам ?шін бас бостанды?ы ж?не уайым ?ай?ысыз ?мір.
Оны? кепілі – за?дылы?.
Т?уелсіздік т?рімізден орын ал?ан ?о?амымызда?ы е? басты ??ндылы? – адам бостанды?ы.
Адамны? ж?не адамзатты? ???ы?тары мен бас бостанды?тарын ?амтамасыз ету ж?не ?ор?ау – конституциялы? за?дылы?ты? басты талабы.
?аза?станда салауатты ?мір салтына ?ол жеткізуде, денсаулы?ты са?тау мен ны?айтуда?ы басты міндетті? бірі – бала ???ы?ын ?ор?ау, зорлы?-зомбылы??а ?арсы к?рес ж?ргізу.
Егер жалпы айт?анда зомбылы?ты физикалы? ?асірет к?рсету ?рекеті деп аны?тауы болса, онда т?рмысты? зомбылы?та осы ?рекетті? бастауы мен ай?ындау н?ктесі аны? белгіленеді.
Ол – жан?я, я?ни з?лымды?шы мен оны? жемтігі е? жа?ын адамдар болады. Олар – ж?байлар мен балалар.
Отбасында?ы зорлы-зомбылы? м?селесі ?лемні? ?р елінде ертеден орын ал?ан. Зорлы? балаларды? денелік ж?не психологиялы? денсаулы?тары ж?не жан-жа?ты дамулары ?шін ауыр маша?ат болып табылады.
?йелдер мен балалар?а ?атысты зомбылы?ты? алдын алу ж?не ба?ыттал?ан профилактикалы? сипатта?ы шараларды ж?ргізуде а?паратты? ?гіттеушілік ж?мыстарды ?ткізу ?ажет болып табылады.
Кіріспе.
Зорлы?-зомбылы? ???ы?та «Бір адамны? екінші бір адам?а, оны? жеке басына тиіспеушілік ???ы?ын б?затын т?ни ж?не психикалы? ы?пал жасауы» делінген.
Т?н азабын шектірген зорлы? – адамны? а?засына тікелей ?сер ету, ?рып-со?у, денесіне за?ым келтіру, та?ы бас?а. Т?н азабын шектірген зорлы?ты? салдарынан ж?бірленушіні? денсаулы?ына зиян келтірілуі м?мкін.
Жан азабын шектірген зорлы? – ж?бірленушіні? ?арсылы? к?рсетуіне, ?з ???ы?тары мен м?дделерін ?ор?ауына деген ерік жігерін жасыту ?шін ?ор?ыту, адамны? психикасына ?сер ету. Жан азабын шектірген зорлы? ж?йке ауруына немесе тіпті жан ауруына ?шыратуы м?мкін.
Адамны? ?мірі мен денсаулы?ына ?ауіпті ?діс ?олданылып жасал?ан ?ылмыстар «?аза?стан Республикасыны? ?ылмысты? кодексіні?» тиісті баптарына с?йкес жауаптылы? пен жазаны ауырлататын м?н-жайлар болып табылады.
Негізгі б?лім.
Елімізде зорлы?-зомбылы??а ?атысты 20 да?дарыс орталы?ы бар.
?йелдер мен балалар?а арнал?ан зорлы?-зомбылы? проблемасы елімізде елеулі м?лшерде ас?ынды. Статистикалы? м?ліметке ?ара?анда елде жыл ішінде 500-дей ?йел мен бала т?рмыста?ы зорлы?-зомбылы? ??рбаны болады екен.
Отбасыларды? ?июы ?ашуыны? басты бір себебі – жан?яда?ы зорлы?-зомбылы?.
«Отбасылы? ?арым-?атынаста да?дарыс туында?анда, одан ешкімні? еште?есі кетпейді» деген т?сініктен арылу керек.
Кикілжі?і к?п болатын отбасында ?скен балалар есейген со? не ?кесіні?, не шешесіні? отбасында ?зін-?зі ?стау ?лгісін алады.
«Жо?арыда?ы статистика бізді? б?л м?селеге к?п уа?ыт к??іл аударма?анымызды? н?тижесі» деп пайымдайды Н. Гладырь.
Зорлы?ты? т?рлері:
- Эмоциялы? зорлы? – бала?аттау, ?орлау, с?гу, балаларды? жеке ?міріне ?ол с??у;
- Физикалы? зорлы? – отбасы м?шелерін мас к?йінде немесе сау к?йінде ?руды ?олданатын эмоциялы? зорлы?;
- ?ауіп-?атер – отбасын тастап кетемін деп ?ор?ыту, ?йелін немесе балаларын ?ру, ?з-?зіне ?ол ж?мсау?а итермелеу;
- Балаларды анасына ?арсы ?олдану, ?йелін ?з балаларын еш?ашан к?рсетпейтіндігімен ?ор?ыту, ?ор?ытатын жолдауларды беру ?шін балаларды ?олдану.
?аза?станда?ы т?рмысты? зомбылы? туралы за?ды ?абылдау ?ажеттігі туды.Зорлы? зомбылы? да?дарыстан шы?у ж?не даму кезіндегі еліміздегі адамзат ?леуетіне ?ажеттігі де туындап отыр?анды?ын ескертеді.
?аза? хал?ыны? дана с?зі бар: «?йел адам?а рухы ?лсіз ер адам ?ана ?ол к?тереді». Б?ны халы? жазылма?ан за? деп санап осы уа?ыт?а дейін са?тап келеді, алайда ?кінішке орай кейбір ер адамдар ?мытып кеткен сы?айлы.
«Ата к?рген о? жонар, шеше к?рген тон пішер» - демекші бала?а отбасы т?рбиесіні? ?сері мол. Т?рбиеге ?сер беретін ?скен орта, ата-ананы? т?рбиесі д?рыс болмаса, жаман ?серлер адамды аз?ырып, т?рлі жаман мінезді ж??тырады.
«Ана – сая болар ба?ы? болса,
?ке – ас?ар тауы?» дейді ?аза?та.
Бір к?н бар жылатар к?н, ж?батар к?н.
Бір к?н бар ?уантар к?н м??айтар к?н.
«Жа?сыдан жаман туады, бір ая? ас?а ал?ысыз,
Жаманнан жа?сы туады, адам айтса нанысыз» дейді хал?ымыз.
Отбасында?ы ата-ананы? мінез ??л?ы – баланы? к?з алдында?ы ?лгі, ?неге алатын, о?ан ?арап ?сетін нысаны.
Наша?орлы?, темекіге, ішімдікке ?йірлік б?зы?ты? жол?а т?сіп зорлы?-зомбылы? жасау?а м?мкіндік ту?ызады, е?бек етуге, ?о?ам?а, денсаулы??а, ?рпа??а, отбасына зиянын тигізеді.

Салауатты ?мір с?руді? бір негізгі к?рделі м?селесі – жаман ?ылы?тардан, я?ни зорлы?-зомбылы?тан аула? болу. Ішімдікке ?йір адам есінен айырылып, ?асында?ы адамдар?а зиянын тигізеді, отбасына ойран салады, отбасы м?шелеріне о?аш ?ылы?тар к?рсетіп мазасын алады. Б?л баланы? психологиясына кері ?серін тигізеді. Бала ?зіне керекті рухани д?ниені? барлы?ын ?орша?ан ортадан алады.
Зорлы?-зомбылы? т?рбиесіздіктен де туындайды. «Т?рбиесіздік – ол адамзатты? ?ас жауы, т?рбиесіз берілген білім келешекте адам ?міріне апат ?келеді» деген болатын ?лы бабамыз ?бунасыр ?л Фараби.
Ж?сіпбек Аймауытов 1918 жылы ?зіні? «Абай» журналына жарияла?ан «Т?рбие» атты ма?аласында былай деген:
«Т?рбие ?сер беретін н?рсе - ?скен орта, ата-ананы? т?рбиесі»
«С?тпен кірген с?йекпен кетеді», бала жасында ?андай т?рбие алса, ержеткенде сол ?дет ?алмайды деген с?з.
?лтымызды? ?анында?ы ізеттілік д?рекілікке, ?айырымдылы? ?атыгездікке, жомартты? то?ышарлы??а, адалды? арамды??а, парасаттылы? парасызды??а ауыспасын деген ?лкен ?міт т?р.
Отбасында?ы т?рмысты? ?атынастар саласында?ы ???ы? б?зушылы?ты? алдын алу?а ба?ыттал?ан за?ды нормалар жетілдірілді. ?аза?стан Республикасы ?кіметіні? за? жобаларыны? ж?мыстарын іске асыру жоспарыны? 29 пунктіне с?йкес 2004 жылды? 13-желто?санында ?аза?стан Республикасы Премьер министріні? та?айындауымен «Т?рмысты? зомбылы??а ?арсы ?рекет ету туралы» за? жобасы ?зірленді.
За? жобасыны? негізгі ма?саттары
- Адамны? ?ызы?ушылы?ын, бостанды?ын, за?ды ???ы?тарын ?ор?ау?а, кепілдеме беруді к?термелеу.
- Отбасылы? т?рмысты? ?атынастар саласында?ы ???ы? б?зушылы?ты т?мендету ж?нінде тиімді шаралар ?абылдау.
- Т?рмысты? зомбылы?сы? алдын алуды? к?п де?гейлі ж?йесін ж?ргізу
Атал?ан за?ды ?абылдау – отбасылы? т?рмысты? ?атынастарда?ы азаматтарды? ?ызы?ушылы?тарын ж?не бостанды?тарын, ???ы?тарын ?ор?ауда?ы тиімділікті арттыру, осы салада?ы ???ы? б?зушылы?ты? де?гейін т?мендету.
?йелдер мен балалар?а ?атысты зомбылы?ты? алдын алу?а ба?ыттал?ан профилактикалы? сипатта?ы шараларды ж?ргізуде а?паратты? ?гіттеушілік ж?мыстарды ?ткізу керек ісі болып табылады.
Т?рмысты? зомбылы? ?ылмысты? іс болып табылады.
Б?л ?аса?ана адам денесіне ж?йелі зомбылы? ?рекет немесе ?рып со?у жолымен денесіне за?ым келтіру немесе психологиялы? за?ым келтіру негізінде ?аса?ана ?рекет ету.
- Зомбылы?шыны? ?рекеті ?кімшілік ???ы? б?зушылы? ретінде квилификацияланады:денеге ?сер ету, кемсіту, с?збен тиісу, ?й тынышты?ын б?зу, азаматтарды сыйламау, жеке ?міріне ?ол с??у.
- Зорлы?шы ?рекетінен ?кімшілік ???ы? б?зушылы? белгілері де, болмаса ?ылмысты? істер де бай?алмайды. Біра? ол ?зіні? мінез ??л?ы мен ж?бірленушіні? ?міріне ?олайсыз жа?дайлар жасайды.
Зорлы? зомбылы?ты? баланы? мінез-??л?ына ?сер ету ерекшеліктері бар. Ата-анасы ж?не бас?а да за?ды ?кілдері ата-аналы? ???ы?тарын ж?зеге асыр?ан кезде баланы? дене ж?не психикалы? денсаулы?ына, оны? имандылы? дамуына зиян келтіруге ???ылы емес. Баланы т?рбиелеу т?сілдерінде баланы? адамды? ?адір-?асиетіне менсінбей ?атар, д?рекі ?арау, оны ?орлау немесе ?анау болмау?а тиіс.
Балалар ???ы?ын ?ор?ау – егемен елімізді? асты ??ндылы?тарыны? бірі. Сол ?шін ?скеле? ?рпа?ты? д?рыс т?рбие алып, ?о?амда?ы ???ы?тарыны? са?талу жолында аянбай е?бек етуі керек.
«Балаларды? ?мір сапасын жа?сарту – ерте?гі болаша?ты? кепілі. Сонды?тан да балаларды? ???ы?тарын ?ор?ау м?селесі ?ашан да ?зекті болып ?ал бермек» дейді облысты? балаларды? ???ы?тары ?ор?ау департаментіні? басты?ы Г?лбарам Наурызбаева.
Балалар ???ы?ын ?ор?ау.
 

4-тарау. Бала ж?не отбасы
22-бап. Баланы? отбасында?ы ???ы?тары.
Бала отбасында ?аза?стан Республикасы конституциясында, осы за?да ж?не ?Р-ны? ?зге де за? актілерінде белгіленген ???ы?тар?а ие.
Б?гінгі к?ні отбасына ?атысты мемлекеттік саясатты? бейнесі болатын ж?не оны? ?ызмет аясы мен ?ор?ауыны? ???ы?ты? кепілдіктерін ?л?айтатын осындай ?алыпта?ы за?дарды ?абылдау ?ажеттілігі туды.
Зорлы?-зомбылы?пен табысты к?ресу ?шін бірінші кезекте осы м?селеге ?о?амны? к?з?арасын ?згерту керек.
Балалар?а ?ам?орлы? жасау, баланы? абыройы мен ???ы?тарын ??рметтеу – б?л тек мемлекетті? ?ана емес, сонымен ?атар жекелеген ?рбір адамны? міндеті.

?орытынды.
«Мен зорлы?-зомбылы??а ?арсымын» та?ырыбында?ы ?ылыми жобаны былай ?орытындыла?ым келеді.
Немісті? ?лы а?ыны В. Гете серуенге шы?арда ?алтасына т?рлі г?лдерді? т??ымын салып шы?ып, шал?ындардан, орманнан ?ткенде, тау?а шы??анда г?л т??ымдарын сеуіп ж?руді жаны с?йген. Оны? ж?рген жерлері мезгілі келгенде керемет г?лдер ?сіп шы?атын.
Гете сепкен г?л ме, ?лде таби?и жолмен ?здері к?ктеді ме, оны білу міндетті емес. Дегенмен с?лулы? ?лемі, ?семдік ?лемі байыды. Сол сия?ты д?ниеде зорлы?-зомбылы? болмаса адам ?мірі, адамзат д?ниесі с?лу да ?сем болар еді.
Адамзат д?ниесіні? ?семдігі, ?лемні? ?демілігі ?шін не ?лес ?осып ж?рміз?
Мен былай дегім келеді.
?лемні? бір адамы ретінде
А? ж?регіммен с?з беремін
?зіме, жанымда?ылар?а
К?нні? шуа?ын, г?лді? н?зіктігін сыйлаймын.
?ара??ыны н?рландырамын,
Суы?ты жылытамын.
Д?л ?азір ма?ан ?иын бол?анмен жасымаймын,
?р к?ні ?зімні? жан д?ниемді
Тазарту?а тырысамын.
Мені? ж?регім ?уаныш?а, махаббат?а,



 

Просмотр содержимого документа
«Зорлы? ж?не зомбылы? »

Тақырыбы: Мен зорлық-зомбылыққа қарсымын
Мақсаты: Оқушыларға зорлық зомбылық туралы мағлұмат беру, адамның ең жаман қасиеті екенін айту. Адамның ең басты құндылығы оның бостандығы, олай болса оқушыларға адамзаттық құқықтарымен бас бостандықтарын қорғауы туралы үйрету
Зорлық –зомбылық адам ағзасына тікелей әсер ететінін түсіндіру.
Жаман әдеттерден бойларын аулақ ұстап, ондай әрекеттерге бамауға тәрбиелеу, адамгершілігі мол саналы азамат болып өсуіне ықпал жасау.
Тақырыпқа шолу.
Қоғам үшін ең бастысы – тәуелсіздік, адам үшін бас бостандығы және уайым қайғысыз өмір.
Оның кепілі – заңдылық.
Тәуелсіздік төрімізден орын алған қоғамымыздағы ең басты құндылық – адам бостандығы.
Адамның және адамзаттың құқықтары мен бас бостандықтарын қамтамасыз ету және қорғау – конституциялық заңдылықтың басты талабы.
Қазақстанда салауатты өмір салтына қол жеткізуде, денсаулықты сақтау мен нығайтудағы басты міндеттің бірі – бала құқығын қорғау, зорлық-зомбылыққа қарсы күрес жүргізу.
Егер жалпы айтқанда зомбылықты физикалық қасірет көрсету әрекеті деп анықтауы болса, онда тұрмыстық зомбылықта осы әрекеттің бастауы мен айқындау нүктесі анық белгіленеді.
Ол – жанұя, яғни зұлымдықшы мен оның жемтігі ең жақын адамдар болады. Олар – жұбайлар мен балалар.
Отбасындағы зорлы-зомбылық мәселесі әлемнің әр елінде ертеден орын алған. Зорлық балалардың денелік және психологиялық денсаулықтары және жан-жақты дамулары үшін ауыр машақат болып табылады.
Әйелдер мен балаларға қатысты зомбылықтың алдын алу және бағытталған профилактикалық сипаттағы шараларды жүргізуде ақпараттық үгіттеушілік жұмыстарды өткізу қажет болып табылады.
Кіріспе.
Зорлық-зомбылық құқықта «Бір адамның екінші бір адамға, оның жеке басына тиіспеушілік құқығын бұзатын тәни және психикалық ықпал жасауы» делінген.
Тән азабын шектірген зорлық – адамның ағзасына тікелей әсер ету, ұрып-соғу, денесіне зақым келтіру, тағы басқа. Тән азабын шектірген зорлықтың салдарынан жәбірленушінің денсаулығына зиян келтірілуі мүмкін.
Жан азабын шектірген зорлық – жәбірленушінің қарсылық көрсетуіне, өз құқықтары мен мүдделерін қорғауына деген ерік жігерін жасыту үшін қорқыту, адамның психикасына әсер ету. Жан азабын шектірген зорлық жүйке ауруына немесе тіпті жан ауруына ұшыратуы мүмкін.
Адамның өмірі мен денсаулығына қауіпті әдіс қолданылып жасалған қылмыстар «Қазақстан Республикасының Қылмыстық кодексінің» тиісті баптарына сәйкес жауаптылық пен жазаны ауырлататын мән-жайлар болып табылады.
Негізгі бөлім.
Елімізде зорлық-зомбылыққа қатысты 20 дағдарыс орталығы бар.
Әйелдер мен балаларға арналған зорлық-зомбылық проблемасы елімізде елеулі мөлшерде асқынды. Статистикалық мәліметке қарағанда елде жыл ішінде 500-дей әйел мен бала тұрмыстағы зорлық-зомбылық құрбаны болады екен.
Отбасылардың қиюы қашуының басты бір себебі – жанұядағы зорлық-зомбылық.
«Отбасылық қарым-қатынаста дағдарыс туындағанда, одан ешкімнің ештеңесі кетпейді» деген түсініктен арылу керек.
Кикілжіңі көп болатын отбасында өскен балалар есейген соң не әкесінің, не шешесінің отбасында өзін-өзі ұстау үлгісін алады.
«Жоғарыдағы статистика біздің бұл мәселеге көп уақыт көңіл аудармағанымыздың нәтижесі» деп пайымдайды Н. Гладырь.
Зорлықтың түрлері:
- Эмоциялық зорлық – балағаттау, қорлау, сөгу, балалардың жеке өміріне қол сұғу;
- Физикалық зорлық – отбасы мүшелерін мас күйінде немесе сау күйінде ұруды қолданатын эмоциялық зорлық;
- Қауіп-қатер – отбасын тастап кетемін деп қорқыту, әйелін немесе балаларын ұру, өз-өзіне қол жұмсауға итермелеу;
- Балаларды анасына қарсы қолдану, әйелін өз балаларын ешқашан көрсетпейтіндігімен қорқыту, қорқытатын жолдауларды беру үшін балаларды қолдану.
Қазақстандағы тұрмыстық зомбылық туралы заңды қабылдау қажеттігі туды.Зорлық зомбылық дағдарыстан шығу және даму кезіндегі еліміздегі адамзат әлеуетіне қажеттігі де туындап отырғандығын ескертеді.
Қазақ халқының дана сөзі бар: «Әйел адамға рухы әлсіз ер адам ғана қол көтереді». Бұны халық жазылмаған заң деп санап осы уақытқа дейін сақтап келеді, алайда өкінішке орай кейбір ер адамдар ұмытып кеткен сыңайлы.
«Ата көрген оқ жонар, шеше көрген тон пішер» - демекші балаға отбасы тәрбиесінің әсері мол. Тәрбиеге әсер беретін өскен орта, ата-ананың тәрбиесі дұрыс болмаса, жаман әсерлер адамды азғырып, түрлі жаман мінезді жұқтырады.
«Ана – сая болар бағың болса,
Әке – асқар тауың» дейді қазақта.
Бір күн бар жылатар күн, жұбатар күн.
Бір күн бар қуантар күн мұңайтар күн.
«Жақсыдан жаман туады, бір аяқ асқа алғысыз,
Жаманнан жақсы туады, адам айтса нанысыз» дейді халқымыз.
Отбасындағы ата-ананың мінез құлқы – баланың көз алдындағы үлгі, өнеге алатын, оған қарап өсетін нысаны.
Нашақорлық, темекіге, ішімдікке үйірлік бұзықтық жолға түсіп зорлық-зомбылық жасауға мүмкіндік туғызады, еңбек етуге, қоғамға, денсаулыққа, ұрпаққа, отбасына зиянын тигізеді.

Салауатты өмір сүрудің бір негізгі күрделі мәселесі – жаман қылықтардан, яғни зорлық-зомбылықтан аулақ болу. Ішімдікке үйір адам есінен айырылып, қасындағы адамдарға зиянын тигізеді, отбасына ойран салады, отбасы мүшелеріне оғаш қылықтар көрсетіп мазасын алады. Бұл баланың психологиясына кері әсерін тигізеді. Бала өзіне керекті рухани дүниенің барлығын қоршаған ортадан алады.
Зорлық-зомбылық тәрбиесіздіктен де туындайды. «Тәрбиесіздік – ол адамзаттың қас жауы, тәрбиесіз берілген білім келешекте адам өміріне апат әкеледі» деген болатын ұлы бабамыз Әбунасыр әл Фараби.
Жүсіпбек Аймауытов 1918 жылы өзінің «Абай» журналына жариялаған «Тәрбие» атты мақаласында былай деген:
«Тәрбие әсер беретін нәрсе - өскен орта, ата-ананың тәрбиесі»
«Сүтпен кірген сүйекпен кетеді», бала жасында қандай тәрбие алса, ержеткенде сол әдет қалмайды деген сөз.
Ұлтымыздың қанындағы ізеттілік дөрекілікке, қайырымдылық қатыгездікке, жомарттық тоғышарлыққа, адалдық арамдыққа, парасаттылық парасыздыққа ауыспасын деген үлкен үміт тұр.
Отбасындағы тұрмыстық қатынастар саласындағы құқық бұзушылықтың алдын алуға бағытталған заңды нормалар жетілдірілді. Қазақстан Республикасы Үкіметінің заң жобаларының жұмыстарын іске асыру жоспарының 29 пунктіне сәйкес 2004 жылдың 13-желтоқсанында Қазақстан Республикасы Премьер министрінің тағайындауымен «Тұрмыстық зомбылыққа қарсы әрекет ету туралы» заң жобасы әзірленді.
Заң жобасының негізгі мақсаттары
- Адамның қызығушылығын, бостандығын, заңды құқықтарын қорғауға, кепілдеме беруді көтермелеу.
- Отбасылық тұрмыстық қатынастар саласындағы құқық бұзушылықты төмендету жөнінде тиімді шаралар қабылдау.
- Тұрмыстық зомбылықсың алдын алудың көп деңгейлі жүйесін жүргізу
Аталған заңды қабылдау – отбасылық тұрмыстық қатынастардағы азаматтардың қызығушылықтарын және бостандықтарын, құқықтарын қорғаудағы тиімділікті арттыру, осы саладағы құқық бұзушылықтың деңгейін төмендету.
Әйелдер мен балаларға қатысты зомбылықтың алдын алуға бағытталған профилактикалық сипаттағы шараларды жүргізуде ақпараттық үгіттеушілік жұмыстарды өткізу керек ісі болып табылады.
Тұрмыстық зомбылық қылмыстық іс болып табылады.
Бұл қасақана адам денесіне жүйелі зомбылық әрекет немесе ұрып соғу жолымен денесіне зақым келтіру немесе психологиялық зақым келтіру негізінде қасақана әрекет ету.
- Зомбылықшының әрекеті әкімшілік құқық бұзушылық ретінде квилификацияланады:денеге әсер ету, кемсіту, сөзбен тиісу, үй тыныштығын бұзу, азаматтарды сыйламау, жеке өміріне қол сұғу.
- Зорлықшы әрекетінен әкімшілік құқық бұзушылық белгілері де, болмаса қылмыстық істер де байқалмайды. Бірақ ол өзінің мінез құлқы мен жәбірленушінің өміріне қолайсыз жағдайлар жасайды.
Зорлық зомбылықтың баланың мінез-құлқына әсер ету ерекшеліктері бар. Ата-анасы және басқа да заңды өкілдері ата-аналық құқықтарын жүзеге асырған кезде баланың дене және психикалық денсаулығына, оның имандылық дамуына зиян келтіруге құқылы емес. Баланы тәрбиелеу тәсілдерінде баланың адамдық қадір-қасиетіне менсінбей қатар, дөрекі қарау, оны қорлау немесе қанау болмауға тиіс.
Балалар құқығын қорғау – егемен еліміздің асты құндылықтарының бірі. Сол үшін өскелең ұрпақтың дұрыс тәрбие алып, қоғамдағы құқықтарының сақталу жолында аянбай еңбек етуі керек.
«Балалардың өмір сапасын жақсарту – ертеңгі болашақтың кепілі. Сондықтан да балалардың құқықтарын қорғау мәселесі қашан да өзекті болып қал бермек» дейді облыстық балалардың құқықтары қорғау департаментінің бастығы Гүлбарам Наурызбаева.
Балалар құқығын қорғау.


4-тарау. Бала және отбасы
22-бап. Баланың отбасындағы құқықтары.
Бала отбасында Қазақстан Республикасы конституциясында, осы заңда және ҚР-ның өзге де заң актілерінде белгіленген құқықтарға ие.
Бүгінгі күні отбасына қатысты мемлекеттік саясаттың бейнесі болатын және оның қызмет аясы мен қорғауының құқықтық кепілдіктерін ұлғайтатын осындай қалыптағы заңдарды қабылдау қажеттілігі туды.
Зорлық-зомбылықпен табысты күресу үшін бірінші кезекте осы мәселеге қоғамның көзқарасын өзгерту керек.
Балаларға қамқорлық жасау, баланың абыройы мен құқықтарын құрметтеу – бұл тек мемлекеттің ғана емес, сонымен қатар жекелеген әрбір адамның міндеті...

Қорытынды.
«Мен зорлық-зомбылыққа қарсымын» тақырыбындағы Ғылыми жобаны былай қорытындылағым келеді.
Немістің ұлы ақыны В. Гете серуенге шығарда қалтасына түрлі гүлдердің тұқымын салып шығып, шалғындардан, орманнан өткенде, тауға шыққанда гүл тұқымдарын сеуіп жүруді жаны сүйген. Оның жүрген жерлері мезгілі келгенде керемет гүлдер өсіп шығатын.
Гете сепкен гүл ме, әлде табиғи жолмен өздері көктеді ме, оны білу міндетті емес. Дегенмен сұлулық әлемі, әсемдік әлемі байыды. Сол сияқты дүниеде зорлық-зомбылық болмаса адам өмірі, адамзат дүниесі сұлу да әсем болар еді.
Адамзат дүниесінің әсемдігі, әлемнің әдемілігі үшін не үлес қосып жүрміз?
Мен былай дегім келеді.
Әлемнің бір адамы ретінде
Ақ жүрегіммен сөз беремін
Өзіме, жанымдағыларға
Күннің шуағын, гүлдің нәзіктігін сыйлаймын.
Қараңғыны нұрландырамын,
Суықты жылытамын.
Дәл қазір маған қиын болғанмен жасымаймын,
Әр күні өзімнің жан дүниемді
Тазартуға тырысамын.
Менің жүрегім қуанышқа, махаббатқа,
Мейірімге бөленеді.
Келер күннің шұғылалы боларына сенемін,
«Мен зорлық-зомбылыққа қарсымын».




Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Внеурочная работа

Категория: Мероприятия

Целевая аудитория: 5 класс

Скачать
Зорлы? ж?не зомбылы?

Автор: Кокышева Гулзира Оралбековна

Дата: 25.09.2015

Номер свидетельства: 233682

Получите в подарок сайт учителя

Видеоуроки для учителей

Курсы для учителей

ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства