kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

Т?тті та?амдар ж?не сусындар. Технология. 8-сынып

Нажмите, чтобы узнать подробности

Та?ырыбы: Т?тті та?амдар ж?не сусындар

Саба?ты? ма?саты:

а)Ысты? сусындар туралы ж?не оларды?ндірушілері мен т?тынушылары,пайдасы мен

зияны туралы т?сінік беру.

?) О?ушыларды е?бекке етуге, ?зіне ж?нехал?ына ?ызмет етуге т?рбиелеу.

б) о?ушыларды? технологиялы? білімін дамыту.

Саба? т?рі:аралас

Саба? ?дісі: т?сіндіру,ойын,с?ра? жауап.

?йымдастыру.О?ушылармен с?лемдесу, т?гелдеу, топ?а б?лу.

Кім к?п біледі?(с?ра? -жауап ?р с?ра? ж?з те?ге)

1.Бутербродтарды ?андай азы? т?ліктен жасайды? Нан,кепкен нан, к?к?ніснер,жемістер,колбаса,сыр.

2.Бутербродты? ?андай т?рлерін білесі?,олароды? бір

бірінен айырмашылы?ы неде?

3.Тама? дайындайтын адам?а ?андай талаптар ?ойылады?

4.К?к?ністі ал?аш?ы ??деу деген не?

5.?андай ыдысты пайдалану?а болмайды?

6.Азы? т?лік пен тама?ты ?айда са?тайды?

7.?андай азы? т?лікті ?олдану?а болмайды?

8.Электр ?уатымен ж?мыс істейтін аспаптарды ?ауіпсіз болу ?шін

?айда орналастырады?

9.Пыша?ты адам?а ?алай ?сынады?

10.Неліктен асханада арнайы ар азы? т?ліке жеке жеке та?тайша

мен пыша?тар ?олдану керек?

11.?андай бутербродпен т?скі ас орнына тама?тану?аболады?

12.Дайын бутербродты то?азыт?ышта ?анша уа?ыт са?тау?а болады?

Просмотр содержимого документа
«Т?тті та?амдар ж?не сусындар. Технология. 8-сынып»



Сыныбы: 8.

Тақырыбы: Тәтті тағамдар және сусындар

Сабақтың мақсаты:

а)Ыстық сусындар туралы және олардыөндірушілері мен тұтынушылары,пайдасы мен

зияны туралы түсінік беру.

ә) Оқушыларды еңбекке етуге, өзіне жәнехалқына қызмет етуге тәрбиелеу.

б) оқушылардың технологиялық білімін дамыту.

Сабақ түрі:аралас

Сабақ әдісі: түсіндіру,ойын,сұрақ жауап.

Ұйымдастыру.Оқушылармен сәлемдесу, түгелдеу, топқа бөлу.

Кім көп біледі?(сұрақ -жауап әр сұрақ жүз теңге)

1.Бутербродтарды қандай азық түліктен жасайды? Нан,кепкен нан, көкөніснер,жемістер,колбаса ,сыр.

2.Бутербродтың қандай түрлерін білесің,олародың бір

бірінен айырмашылығы неде?

3.Тамақ дайындайтын адамға қандай талаптар қойылады?

4.Көкөністі алғашқы өңдеу деген не?

5.Қандай ыдысты пайдалануға болмайды?

6.Азық түлік пен тамақты қайда сақтайды?

7.Қандай азық түлікті қолдануға болмайды?

8.Электр қуатымен жұмыс істейтін аспаптарды қауіпсіз болу үшін

қайда орналастырады?

9.Пышақты адамға қалай ұсынады?

10.Неліктен асханада арнайы ар азық түліке жеке жеке тақтайша

мен пышақтар қолдану керек?

11.Қандай бутербродпен түскі ас орнына тамақтануғаболады?

12.Дайын бутербродты тоңазытқышта қанша уақыт сақтауға болады?

Кім жылдам?(жиналған қаржыға қанша бутерброд жасауға болады және бір бутерброд құны қанша.суретін салып, жарнамалап,сатылымын жоспарлау. )

Есеп.

Жиналған қаржыға қанша бутерброд жасауға болады?Бір бутерброд жасауға қанша ақша кетеді есепте .

Бутерброд суретін салып оны бір күнде қайда , қалай өткізер едің?

Жаңа сабақ.

Біздің елімізде қою сүт, қаймақ қатқан шай ішпейтін адам жоқ. Шай мен кофе, жеміс шырындары мен квас – негізінен, алкогольсіз сусындар. Олардың кең тарап, кең тұтылуының сыры – сүйкімді дәмінен, жұмсақ стимуляторлық әсерінен. Қазір ауыз суына хлордың қосылуы салдарынан бұл сусындардың дәмдік сапасы өз деңгейінде емес. Алайда хлорсыз, бактериялық жолмен өңделген, терең артезиан құдықтарынан алынған, мөлдір, таза күйінде дүкендерде сатылатын (бұлақ суы) ауыз суынан дайындалатын шай, кофе өте дәмді келеді. Әйтеуір, қандай судан қайнатып ішсе де шайдың жаманы жоқ және де қазақтай шайқұмар халық аз шығар, сірә…

Шай (Thea) – шай тұқым-дасына жататын мәңгі жасыл ағаштар мен бұталар туысының бір түрі болып саналады. Оның жапырағынан шай дайындалады. Шайдың жабайы өсетін екі түрі бар. Олар: Қытай шайы (екі түр тармағы (қытай және жапон) бар) Оңтүстік – Шығыс Азияның таулы аймақтарында өсетін, 3 м бұта, ассам шайы (бірнеше түр тармағы (ассам, лушан, нага, хилл, манипурий, бирма, шан, юань т.б.) бар) Үндістанның Ассам ормандарында өсетін, биіктігі 10 – 15 мертлік ағаш. Бұл екі шайдың табиғи гибриді цейлон шайы деп аталады. Оның да екі түрі бар. Олар жер шарының тропиктік және субтропиктік аймақтарында өсіріліп, өнім алынады. ТМД елдерінде Әзербайжан, Грузия, Ресейдің Краснодар өлкесі мен Грузия жерлерінде қытай шайының негізінде шайдың бірнеше сұрыптары өсіріледі. Шай ағашы 100 жылдай өмір сүріп, 70 жылдай өнім береді.

Шайдың басты құндылықтары Тамақтану саласының белгілі ғалымы американдық Алиса Чейз өзінің кең тараған «Денсаулық тамағы» атты кі- табында шай мен кофені «ауруға душар ететін жә-не адам денесінің өмірлік маңызды құрылымын бұза-тын» улы сусындар тобына жатқызғанымен, көптеген ға-лымдар шай мен кофе туралы басқаша пікірде. Бұл сусындарды жақсы көретіндер оның өте пайдалы, тіпті шипалық қасиеттерінің бар екендігіне кәміл сенімді.

1. Сүт қатқан шай.

Оны әзірлеу үшін 2/3 литр мөлшерде қою шай тұнбасы мен 1/3 литр мөлшерде сүт қажет. шай тұнбасы қосылады. Бұл шай ішек-қарын жолдары ауыратын адамдарға өте пайдалы.

2. Қытай шайы.

Бір кесе қайнатылған суға бір шай қасық көк шай қажет. Жылытылған ыдысқа, құрғақ шай салынады, үстіне ыстық су құйылып, 3 минут өткен соң алдын-ала жылытылған фарфор ыдысқа аударып құяды. Қытай шайын ыстықтай сораптап ішеді. Оған қант, басқа да тәтті заттар қосылмайды.

3. Жапон шайы. Оны әзірлеуге ½ литр қай-натылған су, 1,2 шай қасық құрғақ шай қажет. Арнайы ыдысқа салынып ұнтақталған шай алдын-ала жылытылған ыдысқа салынады. Оның үстіне 60 градусқа дейін ысытылған қайнаған су құйып, қою шай дайындалады. Сонда бұл шайдың хош иісі бұрқырайды.

4. Ағылшын шайы.

Бір кесеге бір шай қасық шай, оған қоса шайнекке осыншама шай, қайнаған су, сүт, қант қажет. Шайға қайнатылған су қосып, 5 минут ұстайды. Сосын ыстық ыдысқа аударып құяды. Жақсылап жылытылған кесеге сүт құйып (көлемі ¼ деңгейінде) шай тұнбасын қосады.

Кофе— тропиктік кофе ағашының тұқымы (кофе бұршағы немесе дәні), сондай-ақ олардан дайындалатын өзіндік дәмі бар жағымды хош иісті сусын. Кофе дәнінде: клетчатка, азотты заттар, кофеин, қант, май, минералды тұздар бар. Құрамында кофеин мөлшерінің көптігіне байланысты табиғи кофеден жасалған сусындар орталық нерв жүйесін қоздырады және сергітеді. 1 шай қасық ұнтақ кофеде 0,07-0,1 г кофеин бар. Дені сау және қан қысымы төмен адамдардың еңбек қабілеттілігін арттыруға, жүрек қызметін күшейтуге осы мөлшер жеткілікті. Кофе сондай-ақ, ішкі секреция бездерін де қоздырады. Нерв жүйесі өте сезімтал, жүрегі ауыратын, қан қысымы жоғары, нашар ұйықтайтын адамдарға тым қою кофе ішуге болмайды

2. Сабақты бекіту.

Ыстық сусындар туралы не білеміз ? (сабақтан білгендеріін түртіп жазу, білмегенін достарынан сұрап толықтыру ) 3 мин

Шәй сатылымы туралы не білеміз ? ( видио ролик мәліметіне сүйеніп бір айдағы аудан ішіндегі шәй сатылымы және бір жылда қанша сатылады? Есептеу )

Дәмді және тез. (бутербродпен ,шәй мен кофе әзірлеу 3мин)

ЭҚСН: Бюджеттің шығындары

Бюджет кодексіне сәйкес бюджеттің құрылымы мына бөлімдерден тұрады:
1) кірістер:
салықтық түсімдер;
салықтық емес түсімдер;
негізгі капиталды сатудан түскен түсімдер;
ресми трансферттер түсімдері;
2) шығындар;
3) операциялық сальдо;
4) таза бюджеттік кредит беру:
бюджеттік кредиттер;
бюджеттік кредиттерді өтеу;
5) қаржы активтерімен жасалатын операциялар бойынша сальдо:
қаржы активтерін сатып алу;
мемлекеттің қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдер;
6) бюджет тапшылығы (профициті);
7) бюджет тапшылығын қаржыландыру (профицитін пайдалану):
қарыздар түсімі;
қарыздарды өтеу;
бюджет қаражаты қалдықтарының қозғалысы.
Бюджеттің шығындары —қайтарылмайтын негізде бөлінетін бюджет қаражаттары. Шығындардың қатаң мақсатты арналымы болады.
Бюджет шығындары мынадай түрлерге бөлінеді:
1) мемлекеттік мекемелердің қызметін қамтамасыз ететін шығындар;
2) тұрақты сипаты жоқ іс-шараларды ұйымдастыру мен өткізуге байланысты шығындар;
3) мемлекеттік тапсырысқа арналған шығындар—мемлекеттік саясатты іске асыру мақсатында (мемлекеттік органдардың өздерінің тұтынуына арналмаған) өндірілетін тауарларға (жұмыстарға, көрсетілетін қызметтерге) мемлекеттік органдардың ақы төлеуі;
4) жеке тұлғаларға ақшалай төлемдер—қызметкерлерге еңбегі үшін ақшалай төлемдерден басқа, Қазақстан Республикасының заңнамалық актілеріне сәйкес жеке тұлғаларға ақша нысанындағы төлемдермен байланысты шығындар;
5) заңды тұлғаларға субсидиялар—мемлекеттік мекемелер және қоғамдық бірлестіктер болып табылмайтын заңи тұлғаларды өтеусіз және қайтарусыз негізде қаржыландыру;
6) ресми трансферттер—бюджеттің бір деңгейінен екіншісіне, сондай-ақ Ұлттық қорға трансферттер төлеу және мемлекеттік міндеттемелерді орындауға арналған шығындардың өзге де түрлері.
Заңи тұлғаларға субсидиялар нақты саланы немесе қызмет аясын әлеуметтік-экономикалық дамыту міндеттерін іске асырудың басқа, неғұрлым тиімді тәсілі болмаған реттерде ғана Қазақстан Республикасының заңнамалық актілерінде көзделген жағдайларда берілуі мүмкін. Заңи тұлғаларға субсидия берудің басым бағыттары орта мерзімді фискалдық саясатпен айқындалады.
Ресми трансферттердің жалпылама сипаты да, нысаналы мақсаты да болуы мүмкін. Нысаналы сипаты бар ресми трансферттер нысаналы трансферттер болып табылады.
Республикалық және жергілікті бюджеттерді болжауға болмағандықтан жоспарланбаған және ағымдағы қ
аржы жылында кейінге қалдыруға болмайтын қаржыландыруды талап ететін шығындарды қаржыландыру үшін республикалық және жергілікті бюджеттердің құрамында Үкімет пен жергілікті атқарушы органдардың резервтері құрылады.
Ү
кіметтің, жергілікті атқарушы органдардың резерві:
1) төтенше резервті;
2) шұғыл шығындарға арналған резервті;
3) облыстық бюджеттердің, республикалық маңызы бар қ
алалар, астана бюджеттерінің, аудандар (облыстық маңызы бар қалалар) бюджеттерінің кассалық алшақтығын жабуға арналған резервті кіріктіреді.
Резерв құ
рамында көзделген ақша толық көлемінде пайдаланылған жағдайда Үкімет немесе жергілікті атқарушы орган қажет болған кезде Парламентке немесе тиісті мәслихатқа тиісті қаржы жылына арналған республикалық бюджет туралы заңға немесе жергілікті бюджет туралы мәслихаттың шешіміне өзгерістер мен толықтырулар енгізу арқылы Үкімет немесе жергілікті атқарушы орган резервтерінің мөлшерін ұлғайту туралы ұсыныстар енгізеді.
Ү
кіметтің немесе жергілікті атқарушы органның резервінен бөлінген ақша қаржы жылы ішінде пайдаланылмаған немесе ішінара пайдаланылған

жағдайда, бюджет бағдарламасының өкімшісі бөлінген ақшаның пайдаланылмаған бөлігін ағымдағы қаржы жылының соңына дейін тиісті бюджетке қайтаруды қамтамасыз етеді.
Ү
кіметтің және жергілікті атқарушы органдардың резервтерін пайдалану тәртібін Үкімет белгілейді.
Операциялық сальдо бюджет кірістері мен шығындары арасындағы айырма ретінде айқындалады.
Бюджет шығындарының бюджет кірістерінен асып түскен сомасы теріс операциялық сальдо, ал бюджет кірістерінің бюджет шығындарынан асып түскен сомасы оң операциялық сальдо болып табылады.
Ағымдағы бюджеттік бағдарламалардың жалпы көлемі бюджет кірістерінің келемінен асып түспеуге тиіс.
Таза бюджеттік кредит беру бюджеттік кредиттердің және бюджеттік кредиттерді ө
теудің арасындағы айырма ретінде айқындалады.
Қ
аржы активтерімен жасалатын операциялар:
1) қ
аржы активтерін сатып алуды;
2) мемлекеттің қ
аржы активтерін сатудан түсетін түсімдерді кіріктіреді.
Қ
аржы активтерін сатып алу—заңи тұлғалардың, соның ішінде халықаралық ұйымдардың қатысу үлестерін, бағалы қағаздарын мемлекеттік меншікке сатып алу операцияларымен байланысты бюджет шығыстары.
Мемлекеттің қ
аржы активтерін сатудан түсетін түсімдер— мемлекеттік меншіктегі заңи тұлғалардың, соның ішінде халықаралық ұйымдардың, мүліктік кешен түріндегі мемлекеттік мекемелер мен мемлекеттік кәсіпорындардың қатысу үлесін, бағалы қағаздарын, сондай-ақ мемлекеттік кәсіпорындардың жедел басқаруындағы немесе шаруашылық жүргізуіндегі өзге де мемлекеттік мүлікті сату жөніндегі операцияларға байланысты бюджетке түсетін түсімдер.
Қ
аржы активтерімен жасалатын операциялар бойынша сальдо қаржы активтерін сатып алу мен мемлекеттің қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдердің арасындағы айырма ретінде айқындалады.
Қ
аржы активтерін сатып алу жөне мемлекеттің қаржы активтерін сатудан түсетін түсімдер Қазақстан Республикасының заңнамалық актілеріне және әлеуметтік-экономикалық дамудың орта мерзімді жоспарына сәйкес жүзеге асырылады.
Бюджет тапшылығы (профициті) таза бюджеттік кредит беруді және қ
аржы активтерімен жасалатын операциялар бойынша сальдоны шегеріп тастағандағы операциялық сальдоға тең.
Теріс белгімен алынған шама бюджет тапшылығы, оң белгімен алынған шама бюджет профициті болып табылады.
Бюджет тапшылығының жол берілетін шекті мөлшері ә
леуметтік-экономикалық дамудың орта мерзімді жоспарымен белгіленеді.
Бюджет тапшылыгын қ
аржыландыру—қарыз алу және бюджет қаражатының бос қалдықтары есебінен бюджет тапшылығын жабуды қамтамасыз ету. Оның көлемі алынған қарыздар сомасының, бюджет

қаражаты қалдықтары қозғалысының қарыздар бойынша негізгі борышты етеу сомасынан асып түсуі ретінде белгіленеді.
Бюджет тапшылығын қ
аржыландыру мәні оң белгімен белгіленеді жөне бюджет тапшылығының шамасына сай келеді.
Бюджет профицитін пайдалану—қарыздар бойынша негізгі борышты ө
теуге бюджет профицитін, қарыздар қаражатын, бюджет қаражатының бос қалдықтарын жұмсау. Оның көлемі қарыздар бойынша негізгі борышты өтеу сомасының алынған қарыздар және бюджет қаражаты қалдықтарының қозғалысы сомасынан асып түсуі ретінде белгіленеді.
Бюджет профицитін пайдалану мәні теріс белгімен белгіленеді және бюджет прфицитінің шамасына сай келеді.
Қ
азақстан Республикасының экономикасы басынан кешіріп отырған нарықтық қатынастарға көшу кезеңі оның бюджетінің мазмұнына, кірістері мен шығыстарына айтарлықтай ықпал етіп отыр. Бюджеттің, әсіресе оның шығыстарының абсолютті және относителді тез өсуі оған тән сипат болып отыр. Бұл инфляциялық процестерден және егеменді мемлекеттің функцияларының кеңеюінен, Қазақстанның ішкі және сыртқы қауіпсіздігін өзі қамтамасыз ету қажеттігінен туып отыр.
Үйге тапсырма: ыстық сусындар тақырыбына жарнама түсіру

Бағалау.





































Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Технология (девочки)

Категория: Уроки

Целевая аудитория: 8 класс

Скачать
Т?тті та?амдар ж?не сусындар. Технология. 8-сынып

Автор: Джумагалиева Динара Джексенбаевна.

Дата: 07.02.2016

Номер свидетельства: 289652

Получите в подарок сайт учителя

Видеоуроки для учителей

Курсы для учителей

ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства