kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

Урок на тэму “Мне выпала шчасце тут нарадзіцца…”

Нажмите, чтобы узнать подробности

Мэта ўрока: фарміраваць у вучняў грамадзянскасць і патрыятызм, сацыяльную творчую актыўнасць, лідарскія якасці, імкненне быць карысным людзям, роднаму гораду, раёну, краіне.

         Задачы:  

         *адукацыйная: развіццё патрыятызму ў свядомасці вучняў да малой радзімы, паглыбіць веды вучняў аб гісторыі, дасягненнях Навагрудскага раёна;

         *выхаваўчая: ствараць аб’ектыўную аснову для выхавання і любові да роднага  краю, імкнення ўнесці свой уклад у паскоранасць сацыяльна-эканамічнага развіцця раёна, удасканальваць навыкі зносін;

         *развіццёвая:  развіваць уменне працаваць з разнастайнымі крыніцамі інфармацыі, фарміраваць навыкі крытычнага мыслення, уменне аналізаваць, выдзяляць галоўнае, параўноўваць, абагульняць і рабіць вывады, развіваць памяць, увагу.

 

Просмотр содержимого документа
«Урок на тэму “Мне выпала шчасце тут нарадзіцца…”»

Мне выпала шчасце тут нарадзіцца…”

 

         Мэта ўрока: фарміраваць у вучняў грамадзянскасць і патрыятызм, сацыяльную творчую актыўнасць, лідарскія якасці, імкненне быць карысным людзям, роднаму гораду, раёну, краіне.

         Задачы:  

         *адукацыйная: развіццё патрыятызму ў свядомасці вучняў да малой радзімы, паглыбіць веды вучняў аб гісторыі, дасягненнях Навагрудскага раёна;

         *выхаваўчая: ствараць аб’ектыўную аснову для выхавання і любові да роднага  краю, імкнення ўнесці свой уклад у паскоранасць сацыяльна-эканамічнага развіцця раёна, удасканальваць навыкі зносін;

         *развіццёвая:  развіваць уменне працаваць з разнастайнымі крыніцамі інфармацыі, фарміраваць навыкі крытычнага мыслення, уменне аналізаваць, выдзяляць галоўнае, параўноўваць, абагульняць і рабіць вывады, развіваць памяць, увагу.

 

 Форма  правядзення:  вусны часопіс

Абсталяванне ўрока:  камп’ютар, тэлевізар ЖКЛ, відэафільм аб Навагрудку і навагрудскім раёне.


                             Дзень добры сонцу, дзень добры небу,

                           Роднай  старонцы, духмянаму хлебу.

Ад чыстай  крыніцы сцяжыначцы  вузкай

                            Роднай зямлі беларускай.                                                                                    

Арганізацыйны момант.

Добры дзень, дзеці! Я вітаю ўсіх і рада бачыць вас бадзёрымі, вясёлымі і здаровымі.

Паведамленне тэмы і задач урока.

Гучыць гімн Навгрудка.  

   Слова  настаўніка.      

          Сёння ў нас важная нагода для сустрэчы – Дзень ведаў. І, як стала ўжо традыцыяй, першы ўрок у навучальным годзе мы прысвячаем нашай малой радзіме, цудоўнай, прыгожай, непаўторнай наваградскай зямлі, яе жыхарам.

         Тэма  ўрока  “Мне выпала шчасце тут нарадзіцца”.

         Прапаную здзейсніць падарожжа па наваградскай зямлі.  

  Першая старонка часопіса: Навагрудак на карце Беларусі.

Навагрудак, Наваградак [j.bialoruski], Nowogródek [j.polski], נאַוואַרעדאָק (Navaredok) [j.idysz], נובהרדוק [jiwrit], Naugardukas [j.litewski], Новогрудок [j.rosyjski].

Летописные варианты названия города – Новогород, Новгородок, Новогородок, Новый Городок и др. Традиционное белорусское произношение – Наваградак – под влиянием польского Nowogródek трансформировалось в современное название – Новогрудок.

Город расположен на высоких и крутых холмах. От замка на многие километры открывается прекрасная панорама на пригородные дали и леса. Не случайно Новогрудчину называют "белорусской Швейцарией". Живописность этого уголка воспета многими поэтами.

Новогрудок расположен в центре Новогрудской возвышенности, которая является частью Юго-Западной ветви Белорусской гряды. Высоты до 323 м (Замковая гора). Простирается с севера на юг на 72 км, с запада на восток на 45-50 км. Равнины и речные долины, окаймляющие Новогрудскую возвышенность, находятся на высотах 165-175 м, на юге – 180-200 м. Территорию Новогрудской возвышенности дренируют более 100 водотоков. Крупнейшие реки – Молчадь, Сервечь, Исса, Мышанка, Валовка, Нёвда. Южнее Новогрудка озеро Свитязь. Преобладают смешанные леса. Наиболее крупные массивы боров сосредоточены на севере и западе возвышенности. В пределах Новогрудской возвышенности Свитязянский ландшафтный заказник.

Відэаролік пра Навагрудак.

Другая старонка часопіса: Гісторыка-культурная спадчына.

Вучні рыхтуюць паведамленні пра Замкавую гару, храмы.

Горад Навагрудак, гэта першая сталіца Вялікага Княства Літоўскага і адзін з самых старажытных гарадоў Беларусі. У Навагрудку захавалася вельмі шмат унікальных архітэктурных помнікаў і найважнейшых славутасцяў. Асноўнай славутасцю горада Навагрудка з'яўляецца замак, які існаваў тут ужо ў XI стагоддзі. У тыя часы гэта было невялікае драўлянае ўмацаванне. У XII стагоддзі ўжо былі збудаваныя магутныя дубовыя зрубы і ўзведзены першыя каменныя элементы замка ў горадзе Навагрудак, якія на дадзены момант знаходзяцца пад зямлёй і служаць надзейным падмуркам тым фрагментам замку, якія захаваліся.

У XIII-XVI стагоддзях гэты замак шматкроць мадэрнізаваўся, пашыраўся, умацоўваўся і дабудоўваўся, яго таксама неаднаразова аднаўлялі пасля шматлікіх войнаў, у якіх ён прымаў удзел. Такім чынам яго аблічча паступова змянялася і ў канцы XVI стагоддзя Навагрудскі замак быў магутнай і цалкам каменнай крэпасцю. На жаль, Навагрудскі замак амаль не захаваўся да нашых дзён. У 17-ым стагоддзі ён быў некалькі разоў вельмі сур'ёзна пашкоджаны, а затым канчаткова разбураны шведамі ў пачатку 18-га стагоддзя. Ад замка ў Наваградку захаваліся толькі руіны двух манументальных вежаў, і часткова падмуркі замкавых сцен. Нядаўна руіны Навагрудскага замка былі ў чарговы раз закансерваваны.

У XIII стагоддзі Навагрудскі замак быў рэзідэнцыяй вялікіх князёў Вялікага Княства Літоўскага. У XVI стагоддзі замак у горадзе Навагрудак з'яўляўся адным з найбуйнейшых абарончых збудаванняў Цэнтральнай і Усходняй Еўропы. Тым не менш, у 1802 годзе Гродзенскі губернатар аддаў загад разабраць захаваныя да таго моманту фрагменты замкавых сцен для таго каб атрыманым каменем выбрукаваць вуліцы горада Навагрудка. На шчасце, да апошняга каменя замак ўсё ж так і не быў разабраны. Аднак, у канцы XIX стагоддзя на тэрыторыю замка ў Наваградку сталі звазіць з усяго горада смецце, якое пакрыла двухмятровым пластом руіны старажытных пабудоў. І толькі ў 1921 годзе, калі горад Навагрудак уваходзіў у склад міжваеннай Польшчы, Навагрудскі замак быў узяты пад ахову. У 1920-ых гадах польскія рэстаўратары правялі кансервацыю і частковае аднаўленне руін вежаў. У савецкі час замак таксама заставаўся пад аховай дзяржавы, тут працавалі археолагі.

Руіны замка ў Навагрудку гэта выбітная славутасць, вельмі важная гістарычная каштоўнасць і адзін з найкаштоўнейшых архітэктурных помнікаў ўсёй Беларусі. Фрагменты замка ў Навагрудку размешчаны на высокім пагорку, які ганарліва называюць "Замкавай гарой", таму вежы замка бачныя вельмі здалёк. Пад'язджаючы да Навагрудка і бачачы гэтыя магутныя вежы, можна сабе ўявіць як грозна і застрашліва калісьці выглядаў гэты манументальны і непрыступны замак.

Важнымі славутасцямі горада Навагрудка, у прыватнасці, з'яўляюцца некалькі старажытных храмаў з вельмі багатай гісторыяй. Гэтыя храмы разглядаюцца турыстамі як другарадныя славутасці пасля Навагрудскага замка, аднак трэба адразу адзначыць, што культурна-гістарычная каштоўнасць Навагрудскіх храмаў вельмі вялікая, і яны таксама заслугоўваюць пільнай увагі турыстаў.

Першы з такіх храмаў, гэта касцёл Перамянення Пана (званы таксама фарным, г.зн. галоўным). Гэты храм будаваўся з 1714 года па 1723 год на месцы заснаванага ў 1395 годзе аднаго з самых першых беларускіх касцёлаў, ад якога новы храм атрымаў у спадчыну частку падмуркаў і сцен. У старым будынку гэтага касцёла ў 1422 годзе адбыўся гістарычны шлюб Ягайлы і Соф'і Гальшанскай, пра які апавядае мемарыяльная пліта, умураваная ў сцяну касцёла. Менавіта гэты шлюб і стаў адпраўной кропкай у развіцці ўсёй дынастыі Ягелонаў, якая кіравала ў многіх дзяржавах Цэнтральнай і Усходняй Еўропы ў XIV-XVI стагоддзях. Фарны касцёл у Наваградку маляўніча размешчаны прама каля замка, на невялікім асобным ўзвышшы. У 1799 годзе ў гэтым храме быў ахрышчаны Адам Міцкевіч. У 1943 годзе пад сценамі дадзенага касцёла гестапаўцамі былі пакараныя смерцю 11 манашак, якія ў 2000 годзе былі абвешчаныя пакутніцамі і прылічаны да ліку блажэнных. На сённяшні дзень іх мошчы захоўваюцца тут жа - у дзеючым фарным касцёле ў Наваградку. Дадзены касцёл з'яўляецца важным архітэктурным помнікам 18-га стагоддзя, славутасцю Беларусі і знаходзіцца ў добрым стане.

У горадзе Навагрудак ёсць і яшчэ адзін старажытны касцёл - касцёл Святога Міхаіла Арханёла, які быў пабудаваны тут у самым пачатку 18-га стагоддзя. Гэты касцёл быў заснаваны ў Навагрудку пры кляштары. На жаль, ні сам кляштар, ні кляштарныя карпусы не захаваліся да нашага часу. З 1751 года і па 1831 год пры кляштары, да якога ставіўся дадзены касцёл, дзейнічала школа, у якой з 1807 года і па 1815 год вучыўся Адам Міцкевіч. У 1948 годзе гэты Навагрудскі касцёл быў зачынены. Будынак храма выкарыстоўваўся пад склад і краму і паступова руйнаваўся. У 1992 годзе будынак гэтага касцёла ў горадзе Навагрудак быў вернуты Каталіцкай Царкве ў паўразбураным стане. Затым храм быў грунтоўна адноўлены, у 1997 годзе пераасвячоны, і на сённяшні дзень ён па-ранейшаму знаходзіцца ў выдатным стане і адкрыты для вернікаў і турыстаў. Гэты касцёл з'яўляецца важнай гістарычнай каштоўнасцю 18-га стагоддзя і славутасцю Беларусі.

Наступнай вельмі важнай славутасцю горада Навагрудка з'яўляецца старажытная Барысаглебская царква. Гэтая царква была пабудавана ў горадзе Навагрудак ў 1519 годзе. І ў той час яна мела нават некаторыя абарончыя функцыі. З 1620 года і па 1839 год гэты храм быў уніяцкім і ставіўся да аднайменнага манастыра, ад якога да нашага часу захаваўся адзін непрыметны жылы корпус 18-га стагоддзя. З 1961 года і па 1995 год Барысаглебская царква ў горадзе Навагрудак была зачынена, а ў будынку храма размяшчаўся філіял дзяржаўнага архіва Гродзенскай вобласці. У 1996 годзе храм быў вернуты Праваслаўнай Царкве. У 2010 годзе была завершана рэстаўрацыя дадзенай царквы, якая прастаяла ўжо пяць стагоддзяў. На сённяшні дзень гэтая Навагрудская царква знаходзіцца ў выдатным стане. Так выдатна захаваных пяцісотгадовых будынкаў у Беларусі маецца вельмі мала, таму дадзеная царква ў горадзе Навагрудак з'яўляецца найкаштоўнейшым архітэктурным помнікам і вельмі важнай славутасцю Беларусі.

Ёсць у горадзе Навагрудак і яшчэ адзін вельмі адметны храм, а менавіта Сабор Святога Мікалая. Будынак гэтага храма ўзводзіўся ў Наваградку ў другой палове 18-га стагоддзя. Будаўніцтва было завершана ў 1780 годзе. Першапачаткова гэты храм быў узведзены ў якасці касцёла пры каталіцкім кляштары францысканцаў, заснаваным у 1434 годзе. Дадзены кляштар быў ліквідаваны ў 1831 годзе пасля падаўлення адпаведнага паўстання. Храм быў перададзены Праваслаўнай Царкве ў 1846 годзе. З 1992 года храм Святога Мікалая з'яўляецца кафедральным саборам адроджанай у тым жа годзе Навагрудскай епархіі. Дадзены храм таксама з'яўляецца цікавай славутасцю, і карыстаецца ўвагай турыстаў. На сённяшні дзень сабор знаходзіцца ў выдатным стане.

Дэманструецца відэаролік.

Трэцяя старонка: Славутыя імены Навагрудчыны.

А цяпер разгадайце, калі ласка, красворд “Нашы слаўныя землякі”. 

  1. Мицкевич – выдающийся поэт эпохи романтизма, публицист, деятель польского национального движения. Оказал большое влияние на становление польской и белорусской литературы в XIX в. В Польше считается одним из трёх величайших польских поэтов эпохи романтизма (наряду с Юлиушем Словацким и Зигмунтом Красинским).В г. Новогрудке действует Дом-музей Адама Мицкевича. Впервые музейная экспозиция, посвященная Адаму Мицкевичу, была открыта здесь в 1938 году.


  1. Борис Кит

Учёный в области астронавтики, математик, физик, химик, заслуженный профессор Мэрилендского университета (США), академик Международной академии астронавтики, старейший член Американского общества астронавтики, почётный член Британского межпланетного общества, член комитета международной Академии астронавтики (Париж), обладатель многих престижных международных премий. Является почётным доктором наук Гродненского государственного университета имени Янки Купалы, Почётным гражданином Новогрудка, в котором имеется посвящённая ему экспозиция.

  1. София Гройсман

Парфюмер с мировым именем. Она автор более пятидесяти духов, среди которых современная классика — Paris или Yvresse (Yves Saint Laurent) , Eternity for Women (Calvin Klein), Trésor (Lancome), Sotto Voce (Laura Biagotti), Sun Moon Stars (Karl Lagerfeld), Jaipur (Boucheron), Calyx (Prescriptives), White Linen (Estee Lauder), White Diamonds (Elizabeth Taylor) и многие, многие другие. София родилась в деревне Любча Новогрудского района в марте 1945 года.

  1. Николай Набоков

Известный европейский и американский композитор, крупный деятель культуры, двоюродный брат писателя Владимира Набокова родился и рос в деревне Любча Новогрудского района.

  1. Ян Чечот

Белорусский поэт, этнограф. Один из первых собирателей белорусского фольклора.

Ян Булгак

  1. Белорусский и польский мастер художественной краеведческой фотографии, «отец польской фотографии», один из пионеров польской художественной фотографии, этнограф, фольклорист. Родился в деревне Осташин под Новогрудком (ныне Кореличский район Гродненской области

  1.  Николай Дучиц

Родился в г.п. Любча Новогрудского района Гродненской области 03.10.1896 г. В 1915 г. окончил Рисовальную школу Императорского товарищества поощрения художеств в Петрограде. Учился у Владимира Николаевича Федоровича. Работал преподавателем на рабочих факультетах, в студиях и школах Минска. Принимал участие в художественных выставках с 1925 г. Приоритетным направлением творчества была станковая живопись, в особенности жанр пейзажа. Николай Васильевич работал также в станковой графике.  Сегодня работы мастера находятся в фондах Белорусского союза художников, в Национальном художественном музее Беларуси и других музеях. В 1933 г. Николай Васильевич стал членом Союза советских художников БССР, где в 1938 г. являлся председателем правления. Был членом Белорусского союза художников с 1940 г. Умер 03.09.1980 г.

  1. Канстанцін Качан (4 сакавіка 1950, в. Лаўрышава, Шчорсаўскі сельсавет, Навагрудскі раён, Гродзенская вобласць) — беларускі мастак-пейзажыст.

Чацвёртая старонка: Навагрудак сучасны

         Уявіце, што вы – экскурсаводы. Вам патрэбна правесці экскурсію для людзей з іншых рэгіёнаў Беларусі. Умоўна назавём іх гасцямі.         Некалькі  вучняў выступаюць у ролі экскурсаводаў, астатнія -  у ролі гасцей Навагрудскага раёна (ІНТЭРАКТЫЎНАЯ ГУЛЬНЯ, суправаджаецца мультымедыйнай прэзентацыяй).

  1. Якія прадпрыемствы дзяржаўнай формы ўласнасці вы рэкамендавалі б наведаць?

      

  1. Якія прадпрыемствы недзяржаўнай формы ўласнасці добра вядомы па-за межамі раёна?

  2. Дзе б вы парэкамендавалі нам з сям’ёй адпачыць у раёне?

  3. Я з сям’ёй мару пераехаць жыць у ваш раён. Сын заканчывае 9 класаў. Нам вельмі падабаецца прырода, людзі. Але мы хвалюемся, ці зможа ён у вашым горадзе атрымаць сярэдне спецыяльную адукацыю?

  4.  Калі мы назіралі за ваколіцамі Навагрудка, то заўважылі, што ідзе інтэнсіўнае будаўніцтва. Мы думаем звязаць свой лёс з Навагрудскім раёнам і пабудаваць уласнае жыллё. У якую будаўнічую арганізацыю мне б раілі  звярнуцца?

  5.  У магазінах я бачу свежую, якасную мясную і малочную прадукцыю. Напэўна, у вас добра развітая сельская гаспадарка.

  6. Я і мая сям’я хацелі б наведаць знакамітыя мясціны вашага рэгіёна. Парайце цікавы турыстычны маршрут.

  7. Калі я ехаў у Навагрудскі раён,  даведаўся, што сюды прыязджае шмат людзей з розных рэгіёнаў Беларусі, каб атрымаць дапамогу ў святой Валянціны Мінскай. Не маглі б  расказаць аб ёй?   Дзе знаходзіцца яе магіла?

Госць. Дзякуй за змястоўную экскурсію. Я абавязкова параю сваім землякам пабыць на вашай цудоўнай зямлі, падыхаць яе водарам і пазнаёміцца з руплівымі і працавітымі людзьмі, наведаць знакамітыя мясціны.

Мы  ўсе нарадзіліся і выраслі на Навагрудскай зямлі, з гонарам носім званне навагрудчане, любім сваю малую радзіму і стараемся як мага больш даведацца пра гісторыю свайго рэгіёна. А зараз правядзём конкурс-віктарыну  “Знаўцы роднага краю”.


Вучням прапануецца краязнаўчая віктарына “Таямніцы  роднай  прыроды”

Пытанне

Адказ

1.

Якая ягада замяняе лімон?

журавіны

2.

Якое дрэва з’яўляецца самым распаўсюджаным у дзяржынскіх  лясах?

сасна

3.

З кветак якога ліставога   дрэва пчолы збіраюць смачны мёд?

ліпа

4.

Назавіце расліну з Чырвонай  кнігі, якая дае “сардэчныя” лекі?

ландыш

5.

Колькі гадоў можа пражыць  дуб?

500-2000

6.

Якая жывёла харчуецца мухаморамі?

лось

7.

Гэтая     якасць  дапамагае  бездапаможным зайчанятам пазбегнуць зубоў драпежніка. Што гэта за якасць?

адсутнасць паху

8.

Дрэва, якое лічыцца адным з найлепшых  сярод  раслін па ачышчэнні  паветра ад  шкодных прымесей

таполя

9.

Ці  ўюць гнёзды нашы пералётныя птушкі зімой на поўдні?

няма

10.

Што азначае чырвоны колер нашай Чырвонай кнігі?

колер трывогі

11.

Куры і галубы купаюцца ў пыле.  Што гэта значыць?

 да дажджу

12.

 Пчолы роем гудуць на квітнеючай рабіне – заўтра будзе

ясны дзень

13.

Ці жывуць у водным лесе лось  і  алень?

няма

14.

Якая рыба мае вусы?

сом

15.

Якая рыба мае форму змяі?

вугор

 

Рэфлексія.

Вось і закончылася наша падарожжа па прасторах нашай малой радзімы, але гэта толькі сёння. Паглядзіце, якім прыгожым атрымаўся наш горад. Мне хочацца яшчэ раз нагадаць вам – любіце і шануйце сваю краіну, сваю родную зямлю!

Вы шануйце свой край, родны край, беларусы!
Беражыце лясы, каб зямля не хварэла,
Каб цвілі верасы, каб Айчына квітнела!

Я жадаю вам вырасці дастойнымі людзьмі, любіць і берагчы свой родны куток – нашу Беларусь. Я спадзяюся, што ў вас гэта атрымаецца!

Дрэва пажаданняў.








Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Прочее

Категория: Уроки

Целевая аудитория: 8 класс

Скачать
Урок на тэму “Мне выпала шчасце тут нарадзіцца…”

Автор: Мигаль Наталья Ивановна

Дата: 04.04.2019

Номер свидетельства: 505997

Получите в подарок сайт учителя

Видеоуроки для учителей

Курсы для учителей

ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства