kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Видеоуроки Олимпиады Подготовка к ЕГЭ

О?ушыны? жетістігі - м??алімні? жетістігі, ал м??алімні? жетістігі жа?а ?діс - т?сілдерді тиімді ?олдануында

Нажмите, чтобы узнать подробности

«?стазды? - ?лы іс» деп кеме?гер жазушымыз М. ?уезов айт?андай, б??ан лайы? болу - ?лкен абырой, басты борышым деп есептеймін. М??алім - маманды? болса, ?стазды? ?асиет, таби?ат дарыт?ан ??дірет екен. Бойы?а ?уат, ж?регі?е жары? жігер беріп ?рге с?йрейтін де, жаны?а азы?, ?мірі?е ?зек боп т?рге с?йрейтін де осы ?стазды? ?асиет. Елім мен жерімні? ж?не ана тілімні? мерейін ?сіретін ?стазды? ?ла?атты істе адал болу - абыройлы іс.

?азіргі о?ыту ?йретуді? мазм?ны да, сипаты да со?ан, орай амал - т?сілдері де к?рделене т?сті. Жа?а XXI ?асыр?а сай ?згеше ?абілет - ?асиетке ие ?рпа? ?алыптасып келеді. Осы?ан орай ?стазды?ты? м?ні жа?а сипаттар?а ие болуда. Демек, ?стазды? білім мен ?нерді? жеке ?иын саласына ?йретуге ?те м??ият ба?ыт ?стауы, білім - білікті? тарма?тылы?ын жете ?йретуді талап етуде. Осындай к?рделі де ?иын жауапкершілікті ар?ала?ан м??алім, біздер, ?з п?ніне ?атысты ?немі білімін жетілдірумен, саба? ?ткізу шеберлігін та?даумен бірге педагогикалы? - психологиялы? ?рісін ?сіріп отыру?а міндетті деп білемін. ?зімні? т?жірибеме с?йене отырып, жа?ашыл ?стаз болмысын сомдар болсам, біріншіден, м??алім - ?здіксіз ізденуші

?аза?стан Республикасы м??алімдеріні? к?сіби ??зыреттілігін ?алыптастыруды? ?ылыми-?дістемелік негіздері атты ?ш айлы? курсты? бірінші кезе?інде 7 модульды саба?та ?андай пайдалану керек екендігі туралы ?йреніп, екінші кезе?де практикада мектепте ?з саба?ыма енгізуге тырыстым. Практика кезінде ?ткен 4 саба?ымда о?ушыларды ?алай ба?ала?анды?ым туралы айтпа?шымын 
         Б?л ба?дарламаны? негізгі міндеті - ?аза?станды? м??алімдерге педагогикалы? т?жірибелерін жетілдіру мен ба?алау?а к?мектесу.[1,н?с?аулы?, 12-б.] 
Сыныпта?ы ба?алау тек ?ана техникалы? т?сіл емес. М??алімдерді? жазбаша немесе ауызша т?рде ба?а ?ою жолымен ба?алайды. Олар ?олданатын кез келген нысанны? артынан объективті немесе жеткілікті д?режеде объективті емес нормалар мен стандарттар ?ана емес, сондай-а? баланы? дамуы, о?уы ж?не ынтасы туралы т?сінік, сонымен ?атар ?зін-?зі ба?алау, ?абілеттілік ж?не к?ш-жігер сия?ты ??ымдар?а ?атысты ??ндылы?тар жатады.[2, н?с?аулы?, 56-б.] 
Ба?алау? ол білімні? н?тижесі болып есептеледі. О?ушыларды? саба??а даярлы?ыны?, ?абілеттіні? к?рінісі ба?амен есептеді. Кейде о?ушылар ж?не м??алімдер арасында "ба?а ?шін о?исы? ба" деген сия?ты с?здерді естіп ?аламын. Б?л д?рыс т?сінік емес, ба?а ол білімні?, ж?мысты? н?тижесіні? к?рінісі, ал?ан біліміні? д?режесін к?рсетеді. 
О?ушы жетістігін на?ты ба?алау м?селесі ? білім беру ж?йесіндегі ?зекті м?селелерді? бірі. К?птеген жылдар бойы о?ушы жетістігі бас?а о?ушы жетістігімен салыстырмалы т?рде ба?аланып келді. Б?л жа?дайда білім алу?а деген ?ызы?ушылы?ты жо?арлату?а м?мкіндік жасайтын ба?алауды? на?ты критерийлері, м??алім мен о?ушы арасында?ы кері байланыс болмады. К?птеген мектептерде т?рт баллды? ж?йеге негізделген ба?алауды? д?ст?рлі ж?йесі са?талып келеді: 2 («?ана?аттанарлы?сыз»), 
3 («?ана?аттанарлы?»), 4 («жа?сы») 5 («?те жа?сы»). Теория ж?зінде 1 (бірлік) баллы бар бол?анымен, т?жірибе ж?зінде тіпті ?олданылмайды. Ба?а ?р уа?ытта субъективті. Ба?алауды? б?л т?рі м??алімні? толы? билігіндегі ??ралы болып табылып, білім беруде авторитарлы? ?діс ?олданылады. Осы?ан орай, м??алім талассыз бедел мен а?и?ат иесі болып табылма?. Алайда б?л іс ж?зінде шынды??а сай келе бермейді. Бес баллды? ба?алау шкаласы бас?а да таза нормативтік ба?алау ??ралы сия?ты д?лдігі жетіспейтін ??рал ретінде ?сынылатынды?ы к?м?н ту?ызбайды. 
Жо?арыда атал?ан кемшіліктерді болдыртпау ?шін, б?гінгі к?нде халы?аралы? де?гейде ба?алауды? жа?а т?рлері аны?талды.Негізінен ба?алауды? екі т?рі к?рсетілген: о?ыту ?шін ба?алау (формативті) ж?не о?у ?шін ба?алау (жиынты?). 
Та?ы ба?алауды? ішкі, сырт?ы ж?не м??алімні? ба?алауы сия?ты т?рлері ке? тара?ан.

О?ыту ?шін ба?алау ? б?л білім алушылар ?здеріні? о?уды? ?андай сатысында т?р?анын, ?андай ба?ытта даму керек ж?не ?ажетті де?гейге ?алай жету керек екендігін аны?тау ?шін о?ушылар ж?не оларды? м??алімдері ?олданатын м?ліметтерді іздеу ж?не т?сіндіру ?дерісі [4,н?с?аулы?,58-б.]. Б?л ба?алау т?рін пайдалану осы курсты? ма?саты.О?ыту ?шін ба?алауда о?ушылар ?здерін-?здері, сыныптастар бір-бірін, критериялі ба?алау ар?ылы ж?ргізіледі.?зін-?зі ба?алау н?тижесін м??алім ба?ылау ар?ылы жиынты? ба?а ретінде о?у журналына ба?а ?ояды.

О?уды ба?алауды? ма?саты, керісінше, о?ушы ?азіргі уа?ытта не о?ып білгенін жина?тау болып табылады. [5, н?с?аулы?, 58-б.] Ал о?ыту ?шін ба?алау о?ушылар?а ?орытынды, немесе формативті ба?алау н?тижесінде жиынты? ба?аны ?ояды.

Ал ішкі ба?алау сарапты? ж?мыс, ба?ылау ж?мысы, диктант, мазм?ндама, ?зіндік ж?мыс, м?тінмен ж?мыс.Сырт?ы ба?алау тест, анкета, олимпиада, ?ылыми жоба, т.б. М??алімні? ба?алауы мада?тау, ынталандыру, фишкалар, ж?лдызшалар, тілек, смайликтер. М??алімні? ба?алауы, я?ни мада?тау, ынталандыру о?ушыларды? к??іл к?йін к?теріп, ?здерінде сенімділікті тудырады.

Б?гінгі та?да ба?алау барысында критерийлік ж?не ?зін-?зі ба?алау ж?йесін ?олдануды ?зекті деп санаймыз. Формативті ба?алау ата-аналар, м??алім ж?не о?ушылар?а ашы?, т?сінікті ж?не на?ты болады. ?зін-?зі ба?алаумен ?атар о?ушыларды? бірін-бірін ба?алауды ж?ргізуге болады.О?ушы ?зін-?зі ба?ала?ан кезде ?здері н?тижеге м?дделі болады. 
Сонымен ?атар м??алім о?ушы?а ба?а ?ой?ан кезде, ол ба?аны не ?шін ?ой?анын, жауабыны? ?аншалы?ты д?режеде бол?анды?ын ашы? айтып кету керек, себебі саба?тан кейін о?ушына ?ойыл?ан ба?а?а к?м?н пайда болуы м?мкін. Ал ба?а?а талдау жасал?аннан кейін о?ушы, не ?шін осы ба?аны ал?анды?ын т?сінетін болады ж?не ?р т?рлі к?з?арастар пайда болмайды.

 

Білім ордасы о?ушылар?а тек ?ана білім беріп ?ана ?оймай, сонымен бірге о?ушыларды? білімін ба?алау, о?ушыларды ал?а ?мтылу?а ынталандыру орталы?ы болып табылады. Ал, о?ушыны? д?рыс ?алыптасуында?ы шешуші р?лді ба?алау ат?арады деп ойлаймын.



Пайдалан?ан ?дебиеттер 

1. М??алімге арнал?ан н?с?аулы?, 2012ж, 12-б. 
2.М??алімге арнал?ан н?с?аулы?, 2012ж, 56-б. 
3. М??алімге арнал?ан н?с?аулы?, 2012ж, 58-б. 
4.М??алімге арнал?ан н?с?аулы?,2012ж, 58-б. 
5 н?с?аулы?,2012ж, 58-б. 

 

 

Просмотр содержимого документа
«О?ушыны? жетістігі - м??алімні? жетістігі, ал м??алімні? жетістігі жа?а ?діс - т?сілдерді тиімді ?олдануында »

Оқушының жетістігі - мұғалімнің жетістігі, ал мұғалімнің жетістігі жаңа әдіс - тәсілдерді тиімді қолдануында».
«Ұстаздық - ұлы іс» деп кемеңгер жазушымыз М. Әуезов айтқандай, бұған лайық болу - үлкен абырой, басты борышым деп есептеймін. Мұғалім - мамандық болса, ұстаздық қасиет, табиғат дарытқан құдірет екен. Бойыңа қуат, жүрегіңе жарық жігер беріп өрге сүйрейтін де, жаныңа азық, өміріңе өзек боп төрге сүйрейтін де осы ұстаздық қасиет. Елім мен жерімнің және ана тілімнің мерейін өсіретін ұстаздық ұлағатты істе адал болу - абыройлы іс.

Қазіргі оқыту үйретудің мазмұны да, сипаты да соған, орай амал - тәсілдері де күрделене түсті. Жаңа XXI ғасырға сай өзгеше қабілет - қасиетке ие ұрпақ қалыптасып келеді. Осыған орай ұстаздықтың мәні жаңа сипаттарға ие болуда. Демек, ұстаздың білім мен өнердің жеке қиын саласына үйретуге өте мұқият бағыт ұстауы, білім - біліктің тармақтылығын жете үйретуді талап етуде. Осындай күрделі де қиын жауапкершілікті арқалаған мұғалім, біздер, өз пәніне қатысты үнемі білімін жетілдірумен, сабақ өткізу шеберлігін таңдаумен бірге педагогикалық - психологиялық өрісін өсіріп отыруға міндетті деп білемін. Өзімнің тәжірибеме сүйене отырып, жаңашыл ұстаз болмысын сомдар болсам, біріншіден, мұғалім - үздіксіз ізденуші

Қазақстан Республикасы мұғалімдерінің кәсіби құзыреттілігін қалыптастырудың ғылыми-әдістемелік негіздері атты үш айлық курстың бірінші кезеңінде 7 модульды сабақта қандай пайдалану керек екендігі туралы үйреніп, екінші кезеңде практикада мектепте өз сабағыма енгізуге тырыстым. Практика кезінде өткен 4 сабағымда оқушыларды қалай бағалағандығым туралы айтпақшымын 
Бұл бағдарламаның негізгі міндеті - қазақстандық мұғалімдерге педагогикалық тәжірибелерін жетілдіру мен бағалауға көмектесу.[1,нұсқаулық, 12-б.] 
Сыныптағы бағалау тек қана техникалық тәсіл емес. Мұғалімдердің жазбаша немесе ауызша түрде баға қою жолымен бағалайды. Олар қолданатын кез келген нысанның артынан объективті немесе жеткілікті дәрежеде объективті емес нормалар мен стандарттар ғана емес, сондай-ақ баланың дамуы, оқуы және ынтасы туралы түсінік, сонымен қатар өзін-өзі бағалау, қабілеттілік және күш-жігер сияқты ұғымдарға қатысты құндылықтар жатады.[2, нұсқаулық, 56-б.] 
Бағалау─ ол білімнің нәтижесі болып есептеледі. Оқушылардың сабаққа даярлығының, қабілеттінің көрінісі бағамен есептеді. Кейде оқушылар және мұғалімдер арасында "баға үшін оқисың ба" деген сияқты сөздерді естіп қаламын. Бұл дұрыс түсінік емес, баға ол білімнің, жұмыстың нәтижесінің көрінісі, алған білімінің дәрежесін көрсетеді. 
Оқушы жетістігін нақты бағалау мәселесі ─ білім беру жүйесіндегі өзекті мәселелердің бірі. Көптеген жылдар бойы оқушы жетістігі басқа оқушы жетістігімен салыстырмалы түрде бағаланып келді. Бұл жағдайда білім алуға деген қызығушылықты жоғарлатуға мүмкіндік жасайтын бағалаудың нақты критерийлері, мұғалім мен оқушы арасындағы кері байланыс болмады. Көптеген мектептерде төрт баллдық жүйеге негізделген бағалаудың дәстүрлі жүйесі сақталып келеді: 2 («қанағаттанарлықсыз»), 
3 («қанағаттанарлық»), 4 («жақсы») 5 («өте жақсы»). Теория жүзінде 1 (бірлік) баллы бар болғанымен, тәжірибе жүзінде тіпті қолданылмайды. Баға әр уақытта субъективті. Бағалаудың бұл түрі мұғалімнің толық билігіндегі құралы болып табылып, білім беруде авторитарлық әдіс қолданылады. Осыған орай, мұғалім талассыз бедел мен ақиқат иесі болып табылмақ. Алайда бұл іс жүзінде шындыққа сай келе бермейді. Бес баллдық бағалау шкаласы басқа да таза нормативтік бағалау құралы сияқты дәлдігі жетіспейтін құрал ретінде ұсынылатындығы күмән туғызбайды. 
Жоғарыда аталған кемшіліктерді болдыртпау үшін, бүгінгі күнде халықаралық деңгейде бағалаудың жаңа түрлері анықталды.Негізінен бағалаудың екі түрі көрсетілген: оқыту үшін бағалау (формативті) және оқу үшін бағалау (жиынтық). 
Тағы бағалаудың ішкі, сыртқы және мұғалімнің бағалауы сияқты түрлері кең тараған.

Оқыту үшін бағалау ─ бұл білім алушылар өздерінің оқудың қандай сатысында тұрғанын, қандай бағытта даму керек және қажетті деңгейге қалай жету керек екендігін анықтау үшін оқушылар және олардың мұғалімдері қолданатын мәліметтерді іздеу және түсіндіру үдерісі [4,нұсқаулық,58-б.]. Бұл бағалау түрін пайдалану осы курстың мақсаты.Оқыту үшін бағалауда оқушылар өздерін-өздері, сыныптастар бір-бірін, критериялі бағалау арқылы жүргізіледі.Өзін-өзі бағалау нәтижесін мұғалім бақылау арқылы жиынтық баға ретінде оқу журналына баға қояды.

Оқуды бағалаудың мақсаты, керісінше, оқушы қазіргі уақытта не оқып білгенін жинақтау болып табылады. [5, нұсқаулық, 58-б.] Ал оқыту үшін бағалау оқушыларға қорытынды, немесе формативті бағалау нәтижесінде жиынтық бағаны қояды.

Ал ішкі бағалау сараптық жұмыс, бақылау жұмысы, диктант, мазмұндама, өзіндік жұмыс, мәтінмен жұмыс.Сыртқы бағалау тест, анкета, олимпиада, ғылыми жоба, т.б. Мұғалімнің бағалауы мадақтау, ынталандыру, фишкалар, жұлдызшалар, тілек, смайликтер. Мұғалімнің бағалауы, яғни мадақтау, ынталандыру оқушылардың көңіл күйін көтеріп, өздерінде сенімділікті тудырады.

Бүгінгі таңда бағалау барысында критерийлік және өзін-өзі бағалау жүйесін қолдануды өзекті деп санаймыз. Формативті бағалау ата-аналар, мұғалім және оқушыларға ашық, түсінікті және нақты болады. Өзін-өзі бағалаумен қатар оқушылардың бірін-бірін бағалауды жүргізуге болады.Оқушы өзін-өзі бағалаған кезде өздері нәтижеге мүдделі болады. 
Сонымен қатар мұғалім оқушыға баға қойған кезде, ол бағаны не үшін қойғанын, жауабының қаншалықты дәрежеде болғандығын ашық айтып кету керек, себебі сабақтан кейін оқушына қойылған бағаға күмән пайда болуы мүмкін. Ал бағаға талдау жасалғаннан кейін оқушы, не үшін осы бағаны алғандығын түсінетін болады және әр түрлі көзқарастар пайда болмайды.


Білім ордасы оқушыларға тек қана білім беріп қана қоймай, сонымен бірге оқушылардың білімін бағалау, оқушыларды алға ұмтылуға ынталандыру орталығы болып табылады. Ал, оқушының дұрыс қалыптасуындағы шешуші рөлді бағалау атқарады деп ойлаймын.



Пайдаланған әдебиеттер 

1. Мұғалімге арналған нұсқаулық, 2012ж, 12-б. 
2.Мұғалімге арналған нұсқаулық, 2012ж, 56-б. 
3. Мұғалімге арналған нұсқаулық, 2012ж, 58-б. 
4.Мұғалімге арналған нұсқаулық,2012ж, 58-б. 
5 нұсқаулық,2012ж, 58-б. 





Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Начальные классы

Категория: Прочее

Целевая аудитория: 1 класс

Автор: Жумагулова Карлыгаш Дюсембаевна

Дата: 22.01.2015

Номер свидетельства: 159838

Личный сайт учителя и сертификат бесплатно!!!
Получите в подарок сайт учителя


ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства