Конспект внеклассного мероприятия "Кузь кезинтиси" ( "Осенняя прогулка") на крымскотатарском языке.

Азырлады ве кечирди: Аблякимова М.Э.

Кузь кезинтиси

(оюн-сеяат)

Иштиракчилер 1-а ве 1-б сыныф талебелери

Макъсатлар:

• Балаларнынъ этрафтаки алем, табиаттаки кузь денъишмелери акъкъында бильгилерини умумийлештирюв;

• Балаларнынъ группаларда чалышув, озь фикирлерини беянэтюв ве аркъадашларынынъ фикирлерини динълев алышкъанлыкъларыны инкишаф этюв;

• Табиаткъа севги ашламакъ.

Мерасимнинъ кетишаты

Талебелер  О. Амитнинъ «Кузь» шиирини окъуйлар.

Оджанынъ кириш сёзю.

- Биз бугунь сеяаткъа чыкъаджакъмыз. Кузь мевсими чешит дюльбер бояларнен бай мевсимдир. Бугунь бу дюльберликни ис этмеге, козьлеримизни ве гонъюлимизни севиндирмеге фурсат оладжакъ. Чешит ерлерге бараджакъмыз. Ёлумызда къыйынджылыкълар да расткелир. Амма биз бирликте оларны мытлакъа енъермиз. Къайда ел аладжагъымызны ве насыл вазифелерни енъмек кереклигини бизге косьтергичлер анълатыр. Косьтергичлерни ачмакъ ичюн тапмаджаларнынъ тапыны тапмакъ керек олур.

Тапмаджа   Баарьде къувандырыр,

                    Язда салкъынлатыр,

                    Кузьде тойдурыр,

                    Къышта къыздырыр.  (терек)

- Балалар, къайда чокъ тереклерни корьмек мумкюн? (орманда)

- Ормангъа ёл аламыз. Амма ормангъа кирмек ичюн вазифени беджермек керекмиз.

«Орман»

Вазифе. Къышлап къалгъан къушларнынъ  ресимлерини сечмек.

- Ёлумызны девам этемиз ве аланлыкъкъа чыкъамыз. Аланлыкъта нелер осе? Бу суальге джевап тапмаджанынъ тапында сакълангъан.

Тапмаджа Сапы онынъ кумюштир,

                   Ал бойнунъа илиштир.

                   Меним санъа сёйлегеним,

                   Япракъсыз бир емиштир.  (мантар)

«Аланлыкъ»

Вазифе. Аланлыкъта мантарлар осе. Ашалгъан ве зеэрли мантарларны айырмакъ.

-Аланлыкътан ве ормандан чыкътыкъ. Къайда кельдик? Тапмаджаларны тапайыкъ-та, джевабыны билейик!

Тапмаджалар   Ер астында чипчели тавукъ.  (къартоп)

                          Урбасы чокъ, дегмеси ёкъ.  (къапыста)

                           Ер астында къырмызы бардакъ. (чюкюндир)

- Бу сёзлерге бир сёзнен не демек мумкюн? (Себзелер)

- Себзелер къайда осе? ( бостанда)

- Демек, биз къайда келип чыкътыкъ? (бостангъа)

«Бостан»

Вазифе. Себзелерни багълы козьлернен танымакъ ве адыны сеслендирмек.

- Машалла! Себзелерни яхшы билесинъиз экен. Бу вазифени де беджердик. Энди ёлумызны девам этейик. Бостандан къайда чыкъаджакъ экенмиз?

Тапмаджа   Акъа, акъа, эп акъа,

                   Акъа ич де токътамай.

                   Чапа, чапа, эп чапа,

                    Чапа ич де ёрулмай.   (озен)

«Озен»

- Озен боюнда токътав япайыкъ, этрафны козетейик, кузь манзарасыны тасвир этейик.

Вазифе. Кузь манзарасынынъ ресимини япмакъ ве бояламакъ

- Яхшы раатландыкъ. Ёлумызны девам этсек те олур. Озен бою кетемиз ве багъчагъа келип чыкъамыз. Багъчаларда нелер осе? (мейвалар)

- Кузьде багъчаларда берекет номай ола. Инсанлар бу берекетни джыялар, ящиклерге къоялар ве магъазларда къышкъа сакълайлар. 

«Багъча»

Вазифе. Мейваларны (кягъыттан кесильген) джыймакъ. Энъ чокъ мейва джыйгъан талебе гъалебе къазана.

- Аферин, балалар. мейва джыймагъа севе экенсиз. Энди эвге къайтсакъ та олур. Амма эвге къаймамыз ичюн батакълыкътан кечмек керекмиз.

«Батакълыкъ»

Вазифе. Полда тегерек «топрачыкълар». Музыка чала, балалар «топрачыкълар этрафында айланалар. Музыка токътагъанынен «топрачыкъкъа туралар. «Топрачыкъкъа» турып етиштирмеген бала оюндан чыкъа.

Екюн чекюв. Гъалиплерни бельгилев ве хайырлав.