Т?ркі халы?тарында?ы ?рмелі ж?не ?рмалы аспаптар

Саба?ты? та?ырыбы: Т?ркі халы?тарында?ы ?рмелі ж?не ?рмалы аспаптар.

Саба?ты? ма?саты: Балалар?а т?ркі халы?тарыны? ?рмелі ж?не ?рмалы аспаптарымен таныстыру.

Дамытушылы?: О?ушылады аспаптар?а деген ?ызы?ушылы?ын дамыту.

Т?рбиелік: Балаларды т?ркі хал?ыны? аспаптарын білуге т?рбиелеу.

Саба?ты? к?рнекті ??ралдары: Т?ркі аспаптары ?н-н ?нтаспадан ты?дау.

Саба?ты? т?рі: Д?ст?рлі

Саба?ты? ?діс-т?сілдері: жа?а саба?ты т?сіндіру, ?н ?йрену т.б.

П?наралы? байланыс: музыка тарихы

I.?йымдастыру:

2.С?лемдесу

3. О?ушыларды т?гелдеу

?й тапсырмасы

О?ушылардан Мон?ол хал?ыны? аспапбын с?рау. О?ушыларды ба?алау.

Жа?а саба?:

?рмелі аспаптар
Сырнай - оны жасау ?шін а?аш т?тікше ?олданылады, шекпен айналдырып байланады. Кейде а?аш орнына а?дарды? м?йіздері мен с?йектері ?олданылады. Б?л с?зді? этимологиясы иран с?зінен шы??ан “сурнай, зурнай – я?ни сырнай”. Екі ?рленетін т?тікше ретінде ?оссырнай пайдалынады Керней – ?лкен ?рмелі т?тікше, мыс пластинамен бал?ытылып, б?гіліп жасалынады. Парсы с?зінен “керней” – м?йіз, ?рлейтін т?тікше. Накар - ?скери дабыл. Парсы с?зінен дабыл дегенді білдіреді.

?рмалы аспаптар
Дабыл- екі жа?ынан иленбеген б?зай терісімен ?апталады. Б?л аспап к?бінесе ?аза?ты? батырлы? эпостарда жырланады. Да??ыра немесе да?ыра – бір жа?ынан ?ана терімен ?аптал?ан, ішінде металл ілмелер бар. Ба?сылар б?л аспапты к?з тигенде, к?нделікті шаруашылы?та ?олдан?ан. Парсы с?зі – т??ар, та?ара с?зінен шы??ан. Кепшік - ?о?ырау секілді дауысы бар аспап, ол да бір жа?ынан терімен ?апталады, біра? металл ілмелері жо?. Дауылпаз – а?аш оша? т?різді пішіні бар б?зау немесе ешкі терісімен ?апталады. Этимологиясы к?не парсы дауыл деген с?зінен шы??ан. Шы?дауыл, шындабыл – дауылпаз сия?ты пішіні бар, біра? металлмен жасал?ан. Шы? – тегіс, д??гелек мыстан жасал?ан. ?аза?дауылпаз – оны? жасалуына шойын ?азан ?олданылады, терімен ?апталады. Нардауылпаз – ?лкен ?скери дабыл, пішіні а?аш б?лшектерден жиналады. Ішекті ж?не шертпелі аспаптардан домбыра мен ?обыздан бас?а авторлардан аспаптар табылмады.

?н: Абай «?ара??ы т?нде тау ?ал?ып» ?ні

Саба?ты ?орытындылау:

Б?гінгі саба?ымызды ?орытындылай келетін болса?, б?гінгі саба?ымызды? та?ырыбы ?андай?