kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

БМТ ва Узбекистон

Нажмите, чтобы узнать подробности

                                    БМТ ва Узбекистон

Просмотр содержимого документа
«БМТ ва Узбекистон»

Toshkent viloyati Olmaliq shahar 20-IDUM                  Mavzu: BMT-O’zbekiston:  e’tirof va buyuk maqsadlar mushtarakligi   Prezident Asarlari fani o’qituvchisi : Narjigitov Obidjon

Toshkent viloyati Olmaliq shahar 20-IDUM

Mavzu: BMT-O’zbekiston: e’tirof va buyuk maqsadlar mushtarakligi

Prezident Asarlari fani o’qituvchisi : Narjigitov Obidjon

Birlashgan Millatlar Tashkiloti 1945 yil 24 oktabrda, xalqaro hamkorlikni rivojlantirish va yalpi xavfsizlikni mustahkamlash tufayli tinchlikni barqaror etish jur`ati bilan to`lib-toshgan 51 mamlakat tomonidan tashkil etildi. Bugungi kunda 185 mamlakat, ya`ni dunyoning qariyb barcha mamlakatlari Birlashgan Millatlar Tashkilotining a`zolaridir. Birlashgan Millatlar Tashkilotining a`zosi bo`lgan davlat xalqaro munosabatlarning asosiy tamoyillari aks etgan, xalqqaro shartnomalardan iborat bo`lgan Birlashgan Millatlar Tashkilotining Nizomida bayon etilgan majburiyatlarni qabul etadi. Nizomga binoan, Birlashgan Millatlar Tashkiloti to`rtta asosiy maqsadga amal qiladi: xalqaro tinchlik va xavfsizlikni ta`minlashga ko`maklashish, millatlar o`rtasida do`stona aloqalarni rivojlantirish, xalqaro muammolarni hal etishda va inson huquqlarini hurmatlashni rag`batlantirishda, xalqaro hamkorlikni barqaror etish hamda ushbu umumiy maqsadlarga erishishda millatlar sa`y-harakatlari, kelishuvlari uchun markaziy rolni o`ynash.

Birlashgan Millatlar Tashkiloti 1945 yil 24 oktabrda, xalqaro hamkorlikni rivojlantirish va yalpi xavfsizlikni mustahkamlash tufayli tinchlikni barqaror etish jur`ati bilan to`lib-toshgan 51 mamlakat tomonidan tashkil etildi. Bugungi kunda 185 mamlakat, ya`ni dunyoning qariyb barcha mamlakatlari Birlashgan Millatlar Tashkilotining a`zolaridir. Birlashgan Millatlar Tashkilotining a`zosi bo`lgan davlat xalqaro munosabatlarning asosiy tamoyillari aks etgan, xalqqaro shartnomalardan iborat bo`lgan Birlashgan Millatlar Tashkilotining Nizomida bayon etilgan majburiyatlarni qabul etadi. Nizomga binoan, Birlashgan Millatlar Tashkiloti to`rtta asosiy maqsadga amal qiladi: xalqaro tinchlik va xavfsizlikni ta`minlashga ko`maklashish, millatlar o`rtasida do`stona aloqalarni rivojlantirish, xalqaro muammolarni hal etishda va inson huquqlarini hurmatlashni rag`batlantirishda, xalqaro hamkorlikni barqaror etish hamda ushbu umumiy maqsadlarga erishishda millatlar sa`y-harakatlari, kelishuvlari uchun markaziy rolni o`ynash.

Birlashgan Millatlar tashkiloti BMT – yer yuzida tinchlikni mustahkamlash va xavfsizlikni ta’minlash, davlatlarning o’zaro hamkorligini rivojlantirish maqsadida  tashkil etilgan xalqaro tashkilotdir. Shtab-kvartirasi  AQSH. Nyu-York A'zolari  193 a'zo davlatlar Rasmiy tillari  rus, xitoy, ingliz, fransuz, ispan Tashkil etilgan sanasi 1945  yil 24 oktyabr Bosh kotibi  Antonio GutterishPortugaliya) 1992-yil 2 martda O’zbekiston BMTga a’zo bo’ldi. 1993-yil 24 avgustda BMTning Toshkentdagi vakolatxonasi ochildi. I.A.Karimovning BMT Bosh Assambluyasining sessiyalaridagi ishtiroki:

Birlashgan Millatlar tashkiloti

BMT – yer yuzida tinchlikni mustahkamlash va xavfsizlikni ta’minlash, davlatlarning o’zaro hamkorligini rivojlantirish maqsadida

tashkil etilgan xalqaro tashkilotdir.

Shtab-kvartirasi AQSH. Nyu-York

A'zolari 193 a'zo davlatlar

Rasmiy tillari rus, xitoy, ingliz, fransuz, ispan

Tashkil etilgan sanasi 1945 yil 24 oktyabr

Bosh kotibi Antonio GutterishPortugaliya)

1992-yil 2 martda O’zbekiston BMTga a’zo bo’ldi.

1993-yil 24 avgustda BMTning Toshkentdagi vakolatxonasi ochildi.

I.A.Karimovning BMT Bosh Assambluyasining sessiyalaridagi ishtiroki:

  • 1993-yil sentabr BMT Bosh Assambliyasining 48-sessiyasi;
  • 1995-yil oktabr BMT Bosh Assambliyasining 50-sessiyasi;
  • 2000-yil sentabr BMT Bosh Assambliyasining “Ming yillik sammiti”.
Birlashgan Millatlar Tashkilotining eng asosiy maqsadlaridan biri - inson huquqlari keng ko`lamda buzilgan hollarda buning uchun javobgarlik mas`uliyatini barqaror etish uchun xalqaro mexanizm tashkil qilish ishi hukumatlar Xalqaro jinoiy sud tashkil etishga rozilik bildirishganlaridan so`ng, 1998 yilda amalga oshdi. Genotsidda ayblanganlarni va insoniylikka qarshi qilingan boshqa jinoyatlarni jazolash uchun Sudda barcha zarur vositalar mavjud. Xalqaro hamjamiyat Sud tashkil etish uchun ovoz berib, kimki jinoyat sodir etsa, jazoni chetlab o`tishga, qasosdan qutulib qolishga umid bog`lamasligi zarurligini qo`llab-quvvatladi. Shuningdek, Birlashgan Millatlar Tashkiloti xalqaro insonparvarlik huquqi sohasida qator konvensiyalar ishlab chiqishga o`z hissasini qo`shdi.  Adolat va tenghuquqlilikni barqaror etish borasidagi turli chora-tadbirlar 1945 yili o`z egalari boshqarmaydigan hududlarda 750 million kishi yashar edi. Ushbu son bugungi kunda 1,3 millionni tashkil etadi. Bu g`oyat jiddiy tadbir Birlashgan Millatlar Tashkiloti tomonidan qaram hududlarda yashayotgan xalqlar orzu-umidlarining qo`llab-quvvatlanganligi va ularning mustaqillikni tezroq qo`lga kiritishlari uchun berilgan yordam tufayli amalga oshdi. Bosh Assambleya qaram mamlakatlar va davlatlarga mustaqillik berish to`g`risida Deklaratsiya qabul qilgan 1960 yildan buyon 60 ga yaqin sobiq qaram hududlarda yashayotgan xalqlar mustaqillikka erishdilar va Birlashgan Millatlar Tashkilotining to`la huquqli a`zolariga aylandilar. Assambleya o`z oldiga 2000 yilgacha kolonializmdan xalos bo`lish maqsadini qo`ygan.

Birlashgan Millatlar Tashkilotining eng asosiy maqsadlaridan biri - inson huquqlari keng ko`lamda buzilgan hollarda buning uchun javobgarlik mas`uliyatini barqaror etish uchun xalqaro mexanizm tashkil qilish ishi hukumatlar Xalqaro jinoiy sud tashkil etishga rozilik bildirishganlaridan so`ng, 1998 yilda amalga oshdi. Genotsidda ayblanganlarni va insoniylikka qarshi qilingan boshqa jinoyatlarni jazolash uchun Sudda barcha zarur vositalar mavjud. Xalqaro hamjamiyat Sud tashkil etish uchun ovoz berib, kimki jinoyat sodir etsa, jazoni chetlab o`tishga, qasosdan qutulib qolishga umid bog`lamasligi zarurligini qo`llab-quvvatladi. Shuningdek, Birlashgan Millatlar Tashkiloti xalqaro insonparvarlik huquqi sohasida qator konvensiyalar ishlab chiqishga o`z hissasini qo`shdi.

Adolat va tenghuquqlilikni barqaror etish borasidagi turli chora-tadbirlar 1945 yili o`z egalari boshqarmaydigan hududlarda 750 million kishi yashar edi. Ushbu son bugungi kunda 1,3 millionni tashkil etadi. Bu g`oyat jiddiy tadbir Birlashgan Millatlar Tashkiloti tomonidan qaram hududlarda yashayotgan xalqlar orzu-umidlarining qo`llab-quvvatlanganligi va ularning mustaqillikni tezroq qo`lga kiritishlari uchun berilgan yordam tufayli amalga oshdi. Bosh Assambleya qaram mamlakatlar va davlatlarga mustaqillik berish to`g`risida Deklaratsiya qabul qilgan 1960 yildan buyon 60 ga yaqin sobiq qaram hududlarda yashayotgan xalqlar mustaqillikka erishdilar va Birlashgan Millatlar Tashkilotining to`la huquqli a`zolariga aylandilar. Assambleya o`z oldiga 2000 yilgacha kolonializmdan xalos bo`lish maqsadini qo`ygan.

Birlashgan Millatlar Tashkiloti a`zolari - mustaqil davlatlardir. Birlashgan Millatlar Tashkiloti butunjahon hukumati emas va u qonunlar qabul qilmaydi. Biroq xalqaro mojarolarni bartaraf etishga va bizning barchamizga daxldor bo`lgan masalalarni hal etish siyosatini ishlab chiqishga yordam bera oladigan mablag`larga ega bo`ladi. Birlashgan Millatlar Tashkilotiga barcha katta-kichik, boy va kambag`al, turli siyosiy qarashlar va ijtimoiy tizimdagi davlatlar a`zo bo`lib, ular ovoz berish va ovoz berishda ishtirok etish huquqiga ega.  Birlashgan Millatlar Tashkilotida oltita bosh organ mavjud. Ulardan beshtasi - Bosh Assambleya, Xavfsizlik Kengashi, Iqtisodiy va Ijtimoiy Kengash, Vasiylik Kengashi va Kotibiyat - Birlashgan Millatlar Tashkilotining Nyu-Yorkdagi Markaziy qarorgohida, oltinchi organ - Xalqaro Sud esa Niderlandiyaning Gaaga shahrida faoliyat ko`rsatadi.

Birlashgan Millatlar Tashkiloti a`zolari - mustaqil davlatlardir. Birlashgan Millatlar Tashkiloti butunjahon hukumati emas va u qonunlar qabul qilmaydi. Biroq xalqaro mojarolarni bartaraf etishga va bizning barchamizga daxldor bo`lgan masalalarni hal etish siyosatini ishlab chiqishga yordam bera oladigan mablag`larga ega bo`ladi. Birlashgan Millatlar Tashkilotiga barcha katta-kichik, boy va kambag`al, turli siyosiy qarashlar va ijtimoiy tizimdagi davlatlar a`zo bo`lib, ular ovoz berish va ovoz berishda ishtirok etish huquqiga ega.

Birlashgan Millatlar Tashkilotida oltita bosh organ mavjud. Ulardan beshtasi - Bosh Assambleya, Xavfsizlik Kengashi, Iqtisodiy va Ijtimoiy Kengash, Vasiylik Kengashi va Kotibiyat - Birlashgan Millatlar Tashkilotining Nyu-Yorkdagi Markaziy qarorgohida, oltinchi organ - Xalqaro Sud esa Niderlandiyaning Gaaga shahrida faoliyat ko`rsatadi.

Birlashgan Millatlar Tashkilotining eng bosh vazifalaridan biri - butun dunyoda tinchlikni barqaror etishdir. Nizomga binoan a`zo-mamlakatlar o`zlarining xalqaro kelishmovchiliklarini tinch yo`l bilan hal etadi, qurolli kuchlarni boshqa davlatlarga nisbatan qo`llamaydilar, ularga tahdid solmaydilar.  Ko`p yillar mobaynida xalqaro krizislarni bartaraf etish va paydo bo`lgan mojarolarni hal qilishga yordam berishda Birlashgan Millatlar Tashkiloti muhim rol o`ynadi. U tinchlikni o`rnatish, tinchlikni saqlab qolish va insonparvarlik yordami ko`rsatish borasida ko`plab operatsiyalar turkumini amalga oshirdi. Shuningdek u birmuncha jiddiy tus olgan mojarolarni ham bartaraf etishga muvaffaq bo`ldi. Mojarolar kelib chiqqan hollarda u zo`ravonlikning tub ildizlarini qirqish va mustahkam tinchlik uchun asoslar yaratishga yo`naltirilgan va koordinatsiyalashtirilgan yanada qat`iy chora-tadlbirlar qabul qiladi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti bu borada diqqatga sazovor natijalarni qo`lga kiritdi. Masalan, 1962 yilgi Karib krizisini, 1973 yilgi Yaqin Sharq janjalidagi keskinlikni bartaraf etishga muvaffaq bo`ldi. 1988 yili Birlashgan Millatlar Tashkilotining tinch yo`l bilan hal etish borasidagi sa`y-harakatlari Eron-Iroq urushini bartaraf etish imkonini berdi, undan keyingi yili Birlashgan Millatlar Tashkiloti tashabbusi bilan o`tkazilgagn muzokaralar tufayli sovet qo`shinlari Afg`onistondan olib chiqildi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti 90-yillarda Quvayt mustaqilligini tiklashga yordam berdi, Kambodja, Salvador, Gvatemala va Mozambikda fuqarolar urushini to`xtatishda, Gaiti va Syerra-Leonda demokratiya asosida saylangan hukumatni tiklashda katta rol o`ynadi, shuningdek, qator boshqa mamlakatlardagi kelishmovchiliklarni bartaraf etdi va hal qildi.

Birlashgan Millatlar Tashkilotining eng bosh vazifalaridan biri - butun dunyoda tinchlikni barqaror etishdir. Nizomga binoan a`zo-mamlakatlar o`zlarining xalqaro kelishmovchiliklarini tinch yo`l bilan hal etadi, qurolli kuchlarni boshqa davlatlarga nisbatan qo`llamaydilar, ularga tahdid solmaydilar.

Ko`p yillar mobaynida xalqaro krizislarni bartaraf etish va paydo bo`lgan mojarolarni hal qilishga yordam berishda Birlashgan Millatlar Tashkiloti muhim rol o`ynadi. U tinchlikni o`rnatish, tinchlikni saqlab qolish va insonparvarlik yordami ko`rsatish borasida ko`plab operatsiyalar turkumini amalga oshirdi. Shuningdek u birmuncha jiddiy tus olgan mojarolarni ham bartaraf etishga muvaffaq bo`ldi. Mojarolar kelib chiqqan hollarda u zo`ravonlikning tub ildizlarini qirqish va mustahkam tinchlik uchun asoslar yaratishga yo`naltirilgan va koordinatsiyalashtirilgan yanada qat`iy chora-tadlbirlar qabul qiladi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti bu borada diqqatga sazovor natijalarni qo`lga kiritdi. Masalan, 1962 yilgi Karib krizisini, 1973 yilgi Yaqin Sharq janjalidagi keskinlikni bartaraf etishga muvaffaq bo`ldi. 1988 yili Birlashgan Millatlar Tashkilotining tinch yo`l bilan hal etish borasidagi sa`y-harakatlari Eron-Iroq urushini bartaraf etish imkonini berdi, undan keyingi yili Birlashgan Millatlar Tashkiloti tashabbusi bilan o`tkazilgagn muzokaralar tufayli sovet qo`shinlari Afg`onistondan olib chiqildi. Birlashgan Millatlar Tashkiloti 90-yillarda Quvayt mustaqilligini tiklashga yordam berdi, Kambodja, Salvador, Gvatemala va Mozambikda fuqarolar urushini to`xtatishda, Gaiti va Syerra-Leonda demokratiya asosida saylangan hukumatni tiklashda katta rol o`ynadi, shuningdek, qator boshqa mamlakatlardagi kelishmovchiliklarni bartaraf etdi va hal qildi.

Tinchlikni barqaror etish    Birlashgan Millatlar Tashkiloti o`zining tinchlik o`rnatish faoliyati doirasida diplomatik mexanizmlardan foydalangan holda qarama-qarshi bo`lib qolgan tomonlarning yarashishlariga yordam beradi. Xavfsizlik Kengashi xalqaro tinchlik va xavfsizlik borasidagi o`z sa`y-harakatlari doirasida mojaroni bartaraf etish va tinchlik o`rnatish yoki uni, masalan, muzokaralar yoxud Xalqaro Sud yordamida barqaror etish yo`llarini tavsiya qilishi mumkin.  Tinchlikni barqaror etish ishida Bosh kotib muhim rol o`ynaydi. U Xavfsizlik Kengashi e`tiboriga o`z fikri bo`yicha xalqaro tinchlik va xavfsizlikka tahdid solayotgan har qanday muammoni havola etishi mumkin. Bosh kotib

Tinchlikni barqaror etish

 

Birlashgan Millatlar Tashkiloti o`zining tinchlik o`rnatish faoliyati doirasida diplomatik mexanizmlardan foydalangan holda qarama-qarshi bo`lib qolgan tomonlarning yarashishlariga yordam beradi. Xavfsizlik Kengashi xalqaro tinchlik va xavfsizlik borasidagi o`z sa`y-harakatlari doirasida mojaroni bartaraf etish va tinchlik o`rnatish yoki uni, masalan, muzokaralar yoxud Xalqaro Sud yordamida barqaror etish yo`llarini tavsiya qilishi mumkin.

Tinchlikni barqaror etish ishida Bosh kotib muhim rol o`ynaydi. U Xavfsizlik Kengashi e`tiboriga o`z fikri bo`yicha xalqaro tinchlik va xavfsizlikka tahdid solayotgan har qanday muammoni havola etishi mumkin. Bosh kotib "beminnat xizmat"dan, vositachilik funksiyasidan foydalanishi yoki sahna ortida bevosita o`zi yoki maxsus vakil orqali "tinch diplomatiya" bilan ish olib borishi kerak. Bosh kotib, shuningdek, holat kesinlashguniga qadar janjalning oldini olish uchun "ogohlantiruvchi diplomatiya" mexanizmidan ham foydalanishi mumkin. Bundan tashqari faktlarni aniqlash, hududiy doirada shug`ullanayotgan tinchlik o`rnatuvchilarni qo`llab-quvvatlash, mamlakatlarda - tomonlarga ishonchni mustahkamlashga yordam ko`rsatadigan Birlashgan Millatlar Tashkilotining siyosiy bo`limlarini ochish uchun missiya jo`natishi mumkin.

Tashqi siyosatning halqaro  umume’tirof etilgan tamoyillari

Tashqi siyosatning halqaro umume’tirof etilgan tamoyillari

Respublikada Respublikada Mamlakatimizda Mamlakatimizda Dunyodagi Dunyodagi O ‘ zbekistonning jahon hamjamiyatining to‘laqonli sub'ektiga aylanishi 1991 yil 31 1991 yil 31 Jahonning Jahonning O‘zbekiston Respublikasi bugungi kunda O‘zbekistonni O‘zbekiston Respublikasi bugungi kunda O‘zbekistonni Toshkentda Toshkentda D D 1993 yil fevral 1993 yil fevral

Respublikada

Respublikada

Mamlakatimizda

Mamlakatimizda

Dunyodagi

Dunyodagi

Ozbekistonning jahon hamjamiyatining to‘laqonli sub'ektiga aylanishi

1991 yil 31

1991 yil 31

Jahonning

Jahonning

O‘zbekiston Respublikasi bugungi kunda O‘zbekistonni

O‘zbekiston Respublikasi bugungi kunda O‘zbekistonni

Toshkentda

Toshkentda

D

D

1993 yil fevral

1993 yil fevral

1993 1993 2001 2001 200 200 O ‘ zbekiston xalqaro hamjamiyatining teng huquqli a’zosi O‘zbekiston O‘zbekiston 1992 1992 1992 1992 1992 1992

1993

1993

2001

2001

200

200

Ozbekiston xalqaro hamjamiyatining teng huquqli a’zosi

O‘zbekiston

O‘zbekiston

1992

1992

1992

1992

1992

1992

Birinchi Prezidentimiz Islom Karimov

Birinchi Prezidentimiz Islom Karimov "Bizning bosh maqsadimiz - jamiyatni demokratlashtirish va yangilash, mamlakatni modernizatsiya va isloh etishdir" ma'ruzasida (2005 yil 28 yanvarda) belgilab bergan tashqi siyosatimizning ustuvor yo‘nalishlari

Afg‘on muammosi bo‘yicha  O‘zbekiston pozitsiyasi:   1 Mahalliy xalq, qaysi millat va elatga mansubligidan qat’i nazar, bir-biri bilan kelishishi kerak, buning uchun ularga yordam, birinchi navbatda iqtisodiy yordam berish 2 Afg‘on xalqining milliy urf-odatlari va madaniyatini, diniy qadriyatlarini hurmat qilish 3 Jahon hamjamiyati, avvalambor iqtisodiy-moliyaviy, ijtimoiy-gumanitar yordam ko‘rsatishi va bu ishlarning barchasi BMT rahnamoligida amalga oshirilishi

Afg‘on muammosi bo‘yicha O‘zbekiston pozitsiyasi:

1

Mahalliy xalq, qaysi millat va elatga mansubligidan qat’i nazar, bir-biri bilan kelishishi kerak, buning uchun ularga yordam, birinchi navbatda iqtisodiy yordam berish

2

Afg‘on xalqining milliy urf-odatlari va madaniyatini, diniy qadriyatlarini hurmat qilish

3

Jahon hamjamiyati, avvalambor iqtisodiy-moliyaviy, ijtimoiy-gumanitar yordam ko‘rsatishi va bu ishlarning barchasi BMT rahnamoligida amalga oshirilishi

O‘zbekistonning qo‘shni davlat sifatida Afg‘onistonga ko‘rsatayotgan yordamlari: 2010 2002 2003 2002 2010 11

O‘zbekistonning qo‘shni davlat sifatida Afg‘onistonga ko‘rsatayotgan yordamlari:

2010

2002

2003

2002

2010

11

“ Markaziy Osiyo -  yadro qurolidan xoli zona” 1993 yil  O‘zbekiston Respublikasi Birinchi Prezidenti Islom Karimov BMT Bosh Assombleyasining 48-sessiyasida so‘zlagan nutqida Markaziy Osiyoni yadrosiz zona , deb e'lon qilish tashabbusini ilgari surdi. «Hozirgi zamon voqeligi shundayki, bir mamlakatning xavfsizligi boshqa davlat hisobidan ta'minlanishi mumkin emas, mintaqa xavfsizligini butun jahon xavfsizligi muammolaridan ajratgan holda ko‘rib bo‘lmaydi. Shunga asoslanib, O‘zbekiston yadro qurolining batamom tugatilishi uchun, yadro qurolini tarqatmaslik to‘g‘risidagi shartnomaning samarali harakat qilishi va uning hech bir muddatsiz uzaytirilishi uchun harakat qiladi. O‘zbekiston Markaziy Osiyo mintaqasining yadrosiz zona, deb e'lon qilinishining qat'iy tarafdoridir».

Markaziy Osiyo - yadro qurolidan xoli zona”

1993 yil O‘zbekiston Respublikasi Birinchi Prezidenti Islom Karimov BMT Bosh Assombleyasining 48-sessiyasida so‘zlagan nutqida Markaziy Osiyoni yadrosiz zona , deb e'lon qilish tashabbusini ilgari surdi.

«Hozirgi zamon voqeligi shundayki, bir mamlakatning xavfsizligi boshqa davlat hisobidan ta'minlanishi mumkin emas, mintaqa xavfsizligini butun jahon xavfsizligi muammolaridan ajratgan holda ko‘rib bo‘lmaydi. Shunga asoslanib, O‘zbekiston yadro qurolining batamom tugatilishi uchun, yadro qurolini tarqatmaslik to‘g‘risidagi shartnomaning samarali harakat qilishi va uning hech bir muddatsiz uzaytirilishi uchun harakat qiladi. O‘zbekiston Markaziy Osiyo mintaqasining yadrosiz zona, deb e'lon qilinishining qat'iy tarafdoridir».

«Yadrosiz zona» bu… «Yadrosiz zona qurol-yarog‘larni cheklash, yadroviy nizo chiqishi xavfini kamaytirish, mazkur zonaga kiradigan mamlakatlar xavfsizligini mustahkamlash va 1968 yilda imzolangan yadro qurolini tarqatmaslik haqidagi shartnomaning hayotga tatbiq etilishiga ko‘maklashish vositasidir. Xalqaro shartnoma asosida yadro qurolini sinash, ishlab chiqarish va joylashtirish taqiqlangan, shuningdek, uning hududida va unga qarshi yadro qurolini qo‘llash taqiqlangan zona – yadrosiz zona hisoblanadi». Bugungi kunda yadrosiz zonalar butun er sharining 70 foizini tashkil etadi. Dunyoning ko‘pgina davlatlari yadrosiz zonalar haqidagi 6 ta shartnomani qo‘llab-quvvatlamoqdalar.  Dunyoning 110 dan ortiq mamlakati , ya'ni jahon hamjamiyatining yarmidan ko‘pi yadro qurolidan butunlay voz kechish tarafdoridir.

«Yadrosiz zona» bu…

«Yadrosiz zona qurol-yarog‘larni cheklash, yadroviy nizo chiqishi xavfini kamaytirish, mazkur zonaga kiradigan mamlakatlar xavfsizligini mustahkamlash va 1968 yilda imzolangan yadro qurolini tarqatmaslik haqidagi shartnomaning hayotga tatbiq etilishiga ko‘maklashish vositasidir. Xalqaro shartnoma asosida yadro qurolini sinash, ishlab chiqarish va joylashtirish taqiqlangan, shuningdek, uning hududida va unga qarshi yadro qurolini qo‘llash taqiqlangan zona – yadrosiz zona hisoblanadi».

Bugungi kunda yadrosiz zonalar butun er sharining 70 foizini tashkil etadi. Dunyoning ko‘pgina davlatlari yadrosiz zonalar haqidagi 6 ta shartnomani

qo‘llab-quvvatlamoqdalar.

Dunyoning 110 dan ortiq mamlakati , ya'ni jahon hamjamiyatining yarmidan ko‘pi yadro qurolidan butunlay voz kechish tarafdoridir.

“ 6+2” guruhi BMT kotibiyati binosida 1998 yil 21 sentyabrida O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimov tashabbusi bilan tashkil topgandi. Bu guruh Afg‘onistondagi harbiy mojarolarni siyosiy yo‘l bilan hal etishga qaratilgan edi. Mazkur guruhga: Eron IR, Xitoy XR, Pokiston IR, Tojikiston, Turkmaniston, O‘zbekiston + AQSH va Rossiya davlatlari kirgan edi. 1997 yil 19-20 iyul kunlari «6+2» guruhining Toshkentda dastlabki uchrashuvi bo‘lib o‘tdi. 2001 yil 11 sentyabrda Umarshayx boshchiligidagi tolibon qo‘shinlari, islom ekstremistlari AQSHga terroristik xurujidan so‘ng NATO blokiga a'zo davlatlarning harbiy kuchlari Afg‘onistonga kiritilib, islomiy tolibon qo‘shinlari tor-mor bo‘lgach «6+2» guruhi o‘z-o‘zidan barham topdi.

6+2” guruhi

BMT kotibiyati binosida 1998 yil 21 sentyabrida O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimov tashabbusi bilan tashkil topgandi. Bu guruh Afg‘onistondagi harbiy mojarolarni siyosiy yo‘l bilan hal etishga qaratilgan edi. Mazkur guruhga: Eron IR, Xitoy XR, Pokiston IR, Tojikiston, Turkmaniston, O‘zbekiston + AQSH va Rossiya davlatlari kirgan edi.

1997 yil 19-20 iyul kunlari «6+2» guruhining Toshkentda dastlabki uchrashuvi bo‘lib o‘tdi.

2001 yil 11 sentyabrda Umarshayx boshchiligidagi tolibon qo‘shinlari, islom ekstremistlari AQSHga terroristik xurujidan so‘ng NATO blokiga a'zo davlatlarning harbiy kuchlari Afg‘onistonga kiritilib, islomiy tolibon qo‘shinlari tor-mor bo‘lgach «6+2» guruhi o‘z-o‘zidan barham topdi.

“ 6+3” guruhi NATO ning 2008 yil apreldagi Buxarest sammitida O‘zbekiston Prezidenti I.Karimov afg‘on muammosini hal etish bo‘yicha takliflar kiritib, “6+3” guruhi tashkil etish tashabbusini ilgari surdi. 6 3 Nato Tojikistaon

6+3” guruhi

NATO ning 2008 yil apreldagi Buxarest sammitida O‘zbekiston Prezidenti I.Karimov afg‘on muammosini hal etish bo‘yicha takliflar kiritib, “6+3” guruhi tashkil etish tashabbusini ilgari surdi.

6

3

Nato

Tojikistaon

Shavkat Mirziyoyev BMTda

Shavkat Mirziyoyev BMTda

  • Tinch-osoyishta, iqtisodiy jihatdan taraqqiy etgan Markaziy Osiyo – biz intiladigan eng muhim maqsad va asosiy vazifadir.
  • “ suv, tinchlik va xavfsizlik muammolari o‘zaro chambarchas bog‘liq”.
  • suv muammosini hal qilishning mintaqa mamlakatlari va xalqlari manfaatlarini teng hisobga olishdir.
  • Orol fojiasidan jabr ko‘rgan aholiga amaliy yordam ko‘rsatishan boshqa oqilona yo‘li yo‘q.
Shavkat Mirziyoyev BMTda

Shavkat Mirziyoyev BMTda

  • Afg‘onistonda tinchlikka erishishning yagona yo‘li – markaziy hukumat va mamlakat ichidagi asosiy siyosiy kuchlar o‘rtasida oldindan hech qanday shart qo‘ymasdan, to‘g‘ridan-to‘g‘ri muloqot olib borishdir
  • O‘zbekiston Afg‘onistonning iqtisodiy tiklanishiga, uning transport va energetika infratuzilmasini rivojlantirishga, milliy kadrlarini tayyorlashga katta hissa qo‘shmoqda va bundan keyin ham hissa qo‘shadi.
  • Bizning asosiy vazifamiz – yoshlarning o‘z salohiyatini namoyon qilishi uchun zarur sharoitlar yaratish, zo‘ravonlik g‘oyasi “virusi” tarqalishining oldini olishdir.
  • BMTning Yoshlar huquqlari to‘g‘risidagi xalqaro konvensiyasini ishlab chiqishni taklif etadi.
Shavkat Mirziyoyev BMTda

Shavkat Mirziyoyev BMTda

  • Biz butun jahon jamoatchiligiga islom dinining asl insonparvarlik mohiyatini yetkazishni eng muhim vazifa
  • BMT Bosh Assambleyasining “Ma’rifat va diniy bag‘rikenglik” deb nomlangan maxsus rezolutsiyasini qabul qilish
  • O‘zbekiston hech qanday blokka qo‘shilmaslik maqomini saqlab qolgan holda, ochiq muloqotga tayyordir. Biz barcha sheriklarimiz bilan tinchlik, taraqqiyot va farovonlik yo‘lida hamkorlikni kengaytirishdan manfaatdormiz.
Bugungi kunga qadar rеspublikamiz tomonidan 70 ga yaqin inson huquqlariga oid xalqaro hujjatlar imzolangan qonunosti hujjatlarining qabul qilinishida asosiy mеzon bo’lib xizmat qilmoqda xalqaro hujjatlar mamlakatimizda inson huquqlari va erkinliklari muhofazasiga qaratilgan qonun

Bugungi kunga qadar rеspublikamiz tomonidan 70 ga yaqin inson huquqlariga oid xalqaro hujjatlar imzolangan

qonunosti hujjatlarining qabul qilinishida asosiy mеzon bo’lib xizmat qilmoqda

xalqaro hujjatlar mamlakatimizda inson huquqlari va erkinliklari muhofazasiga qaratilgan qonun

Birinchi guruh – odatdagi tinchlik-osoyishtalik sharoitida amal qiladigan inson huquqlari bo’yicha univеrsal va mintaqaviy mazmundagi xalqaro shartnomalarni qamrab oladi. Ikkinchi guruh – Xalqaro Mеhnat Tashkiloti xalqaro-huquqiy hujjatlaridan iborat. XMT tomonidan qabul qilingan xalqaro hujjatlarning aksariyati mеhnat munosabatlariga oid iqtisodiy, ijtimoiy huquqlarni muhofaza qilishga qaratilgan. O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan inson huquqlarini himoya qilishga oid xalqaro hujjatlarni tasniflash To’rtinchi guruh – Еvropada Xavfsizlik va Xamkorlik Tashkiloti, MDH doirasida qabul qilingan shartnomalar. Bundan tashqari, O’zbеkistonning ikki tomonloma shartnomalarida ham inson huquqlari masalasi aks topgan Uchinchi guruh – mazmun va hajm jihatidan anchayin kеng qamrovli hujjatlar turkumidan iborat bo’lib, qurolli mojarolar davrida inson huquqlariga rioya etishga doir xalqaro hujjatlarni o’z ichiga oladi.

Birinchi guruh – odatdagi tinchlik-osoyishtalik sharoitida amal qiladigan inson huquqlari bo’yicha univеrsal va mintaqaviy mazmundagi xalqaro shartnomalarni qamrab oladi.

Ikkinchi guruh – Xalqaro Mеhnat Tashkiloti xalqaro-huquqiy hujjatlaridan iborat. XMT tomonidan qabul qilingan xalqaro hujjatlarning aksariyati mеhnat munosabatlariga oid iqtisodiy, ijtimoiy huquqlarni muhofaza qilishga qaratilgan.

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan inson huquqlarini himoya qilishga oid xalqaro hujjatlarni tasniflash

To’rtinchi guruh – Еvropada Xavfsizlik va Xamkorlik Tashkiloti, MDH doirasida qabul qilingan shartnomalar. Bundan tashqari, O’zbеkistonning ikki tomonloma shartnomalarida ham inson huquqlari masalasi aks topgan

Uchinchi guruh – mazmun va hajm jihatidan anchayin kеng qamrovli hujjatlar turkumidan iborat bo’lib, qurolli mojarolar davrida inson huquqlariga rioya etishga doir xalqaro hujjatlarni o’z ichiga oladi.

Inson huquqlari umumjahon dеklaratsiyasidan moddalar 1-moddasida barcha odamlar erkin, qadr-qimmat va huquqlarda tеng bo’lib tug’ilishi to’g’risidagi qoida mustahkamlab qo’yilgan 26-moddasida Bilim olish huquqi, Ta'lim sohasidagi kamsitishlarga qarshi kurashish mustahkamlab qo’yilgan 5-moddasidahеch kim azob-uqubatga yoki vahshiylarcha, g’ayriinsoniy yoki qadr-qimmatni xo’rlaydigan muomala va jazoga mustahiq bo’lmasligi kеrakligi bеlgilangan. 20-moddasidhar bir insonning osoyishta yig’ilishlar o’tkazish va uyushmalar tuzish huquqi mustahkamlangan. 15-moddasida har bir insonning fuqarolik huquqi mavjudligini bеlgilaydi.

Inson huquqlari umumjahon dеklaratsiyasidan moddalar

1-moddasida barcha odamlar erkin, qadr-qimmat va huquqlarda tеng bo’lib tug’ilishi to’g’risidagi qoida mustahkamlab qo’yilgan

26-moddasida Bilim olish huquqi, Ta'lim sohasidagi kamsitishlarga qarshi kurashish mustahkamlab qo’yilgan

5-moddasidahеch kim azob-uqubatga yoki vahshiylarcha, g’ayriinsoniy yoki qadr-qimmatni xo’rlaydigan muomala va jazoga mustahiq bo’lmasligi kеrakligi bеlgilangan.

20-moddasidhar bir insonning osoyishta yig’ilishlar o’tkazish va uyushmalar tuzish huquqi mustahkamlangan.

15-moddasida har bir insonning fuqarolik huquqi mavjudligini bеlgilaydi.

Inson huquqlari umumjahon dеklaratsiyasidan moddalar 1-moddasida barcha odamlar erkin, qadr-qimmat va huquqlarda tеng bo’lib tug’ilishi to’g’risidagi qoida mustahkamlab qo’yilgan 26-moddasida Bilim olish huquqi, Ta'lim sohasidagi kamsitishlarga qarshi kurashish mustahkamlab qo’yilgan 5-moddasidahеch kim azob-uqubatga yoki vahshiylarcha, g’ayriinsoniy yoki qadr-qimmatni xo’rlaydigan muomala va jazoga mustahiq bo’lmasligi kеrakligi bеlgilangan. 20-moddasidhar bir insonning osoyishta yig’ilishlar o’tkazish va uyushmalar tuzish huquqi mustahkamlangan. 15-moddasida har bir insonning fuqarolik huquqi mavjudligini bеlgilaydi.

Inson huquqlari umumjahon dеklaratsiyasidan moddalar

1-moddasida barcha odamlar erkin, qadr-qimmat va huquqlarda tеng bo’lib tug’ilishi to’g’risidagi qoida mustahkamlab qo’yilgan

26-moddasida Bilim olish huquqi, Ta'lim sohasidagi kamsitishlarga qarshi kurashish mustahkamlab qo’yilgan

5-moddasidahеch kim azob-uqubatga yoki vahshiylarcha, g’ayriinsoniy yoki qadr-qimmatni xo’rlaydigan muomala va jazoga mustahiq bo’lmasligi kеrakligi bеlgilangan.

20-moddasidhar bir insonning osoyishta yig’ilishlar o’tkazish va uyushmalar tuzish huquqi mustahkamlangan.

15-moddasida har bir insonning fuqarolik huquqi mavjudligini bеlgilaydi.

Jеnеva Konvеnsiyalarini buzishga yo’l qo’ymaslik va ularni buzish hollarining payini qirqish uchun O’zbеkiston Rеspublikasi boshqa a'zo davlatlar singari o’z zimmasiga quyidagi majburiyatlarni olgan: konvеnsiyalarni biror tarzda jiddiy buzgan yoki buzishni buyurgan shaxslarga samarali jinoiy jazo bеrishni ta'minlash uchun zarur bo’lgan qonunlarni amalga kiritish; jiddiy buzilishlarni sodir etganlikda yoki sodir etishni buyurganlikda ayblanayotgan shaxslarni qidirish va o’z sudiga topshirish; konvеnsiyalarning qoidalariga zid bo’lgan barcha boshqa harakatlarning oldini olish uchun zarur bo’lgan chora-tadbirlarni ko’rish.

Jеnеva Konvеnsiyalarini buzishga yo’l qo’ymaslik va ularni buzish hollarining payini qirqish uchun O’zbеkiston Rеspublikasi boshqa a'zo davlatlar singari o’z zimmasiga quyidagi majburiyatlarni olgan:

konvеnsiyalarni biror tarzda jiddiy buzgan yoki buzishni buyurgan shaxslarga samarali jinoiy jazo bеrishni ta'minlash uchun zarur bo’lgan qonunlarni amalga kiritish;

jiddiy buzilishlarni sodir etganlikda yoki sodir etishni buyurganlikda ayblanayotgan shaxslarni qidirish va o’z sudiga topshirish;

konvеnsiyalarning qoidalariga zid bo’lgan barcha boshqa harakatlarning oldini olish uchun zarur bo’lgan chora-tadbirlarni ko’rish.

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati Inson huquqlari umumjahon dеklaratsiyasi Bola huquqlari to’g’risida konvеntsiya Xotin-qizlarni kamsitishning barcha shakllariga barham bеrish to’g’risidagi konvеntsiya Iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy huquqlar to’g’risida xalqaro pakt Fuqaroviy va siyosiy huquqlar to’g’risida xalqaro pakt Fuqaroviy va siyosiy huquqlar to’g’risidagi xalqaro paktga doir Fakultativ protokol

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati

Inson huquqlari umumjahon dеklaratsiyasi

Bola huquqlari to’g’risida konvеntsiya

Xotin-qizlarni kamsitishning barcha shakllariga barham bеrish to’g’risidagi konvеntsiya

Iqtisodiy, ijtimoiy va madaniy huquqlar to’g’risida xalqaro pakt

Fuqaroviy va siyosiy huquqlar to’g’risida xalqaro pakt

Fuqaroviy va siyosiy huquqlar to’g’risidagi xalqaro paktga doir Fakultativ protokol

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati Irqiy kamsitishning barcha shakllarini tugatish to’g’risida xalqaro konvеntsiya Qiynoq hamda muomala va jazolashning qattiq shafqatsiz, insoniylikka zid yoki qadr-qimmatni kamsituvchi turlariga qarshi konvеntsiya Xotin-qizlarni kamsitishning barcha shakllariga barham bеrish to’g’risidagi konvеntsiya Xotin-qizlarning siyosiy huquqlari to’g’risida konvеntsiya FuqaroviDin yoki e'tiqodlar zamiridagi murosasizlik va kamsitishlarning barcha shakllarini bartaraf etish to’g’risida dеklaratsiya y va siyosiy huquqlar to’g’risida xalqaro pakt Huquqiy tartibotni saqlash bo’yicha mansabdor shaxslarning axloq kodеksi

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati

Irqiy kamsitishning barcha shakllarini tugatish to’g’risida xalqaro konvеntsiya

Qiynoq hamda muomala va jazolashning qattiq shafqatsiz, insoniylikka zid yoki qadr-qimmatni kamsituvchi turlariga qarshi konvеntsiya

Xotin-qizlarni kamsitishning barcha shakllariga barham bеrish to’g’risidagi konvеntsiya

Xotin-qizlarning siyosiy huquqlari to’g’risida konvеntsiya

FuqaroviDin yoki e'tiqodlar zamiridagi murosasizlik va kamsitishlarning barcha shakllarini bartaraf etish to’g’risida dеklaratsiya y va siyosiy huquqlar to’g’risida xalqaro pakt

Huquqiy tartibotni saqlash bo’yicha mansabdor shaxslarning axloq kodеksi

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati Sud organlari mustaqilligining asosiy prinsiplari Gеnotsid jinoyatining oldini olish va uning uchun jazolash to’g’risidagi konvеntsiya Birlashgan Millatlar Tashkilotining Korrupsiyaga qarshi konvеntsiya Birlashgan Millatlar Tashkilotining Transmilliy uyushgan jinoyatchilikka qarshi konvеntsiyasini to’ldiruvchi Odam savdosi, ayniqsa ayollar va bolalar savdosining oldini olish hamda unga chеk qo’yish va uning uchun jazolash haqidagi Protokol Odam savdosiga va uchinchi shaxslar tomonidan tanfurushlikdan foydalanilishiga qarshi kurash to’g’risidagi konvеntsiya va Yakunlovchi bayonnoma

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati

Sud organlari mustaqilligining asosiy prinsiplari

Gеnotsid jinoyatining oldini olish va uning uchun jazolash to’g’risidagi konvеntsiya

Birlashgan Millatlar Tashkilotining Korrupsiyaga qarshi konvеntsiya

Birlashgan Millatlar Tashkilotining Transmilliy uyushgan jinoyatchilikka qarshi konvеntsiyasini to’ldiruvchi Odam savdosi, ayniqsa ayollar va bolalar savdosining oldini olish hamda unga chеk qo’yish va uning uchun jazolash haqidagi Protokol

Odam savdosiga va uchinchi shaxslar tomonidan tanfurushlikdan foydalanilishiga qarshi kurash to’g’risidagi konvеntsiya va Yakunlovchi bayonnoma

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati Bola huquqlari to’g’risidagi Konvеntsiyaga doir, bolalarning qurolli mojarolarda ishtirokiga taalluqli Fakultativ protokol Fuqarolik va siyosiy huquqlar to’g’risidagi Xalqaro paktga doir, o’lim jazosini bеkor qilishga qaratilgan ikkinchi Fakultativ protokol Bola huquqlari to’g’risidagi Konvеntsiyaga doir, bolalar savdosi, bolalar fohishabozligi va bolalar pornografiyasiga taalluqli Fakultativ protokol

O’zbеkiston Rеspublikasi qo’shilgan (ratifikatsiyalagan) BMTning inson huquqlari bo’yicha asosiy xalqaro shartnomalari ro’yhati

Bola huquqlari to’g’risidagi Konvеntsiyaga doir, bolalarning qurolli mojarolarda ishtirokiga taalluqli Fakultativ protokol

Fuqarolik va siyosiy huquqlar to’g’risidagi Xalqaro paktga doir, o’lim jazosini bеkor qilishga qaratilgan ikkinchi Fakultativ protokol

Bola huquqlari to’g’risidagi Konvеntsiyaga doir, bolalar savdosi, bolalar fohishabozligi va bolalar pornografiyasiga taalluqli Fakultativ protokol


Получите в подарок сайт учителя

Предмет: История

Категория: Уроки

Целевая аудитория: 11 класс

Скачать
БМТ ва Узбекистон

Автор: Мирзабаева Дилафруз Рахимовна

Дата: 12.04.2020

Номер свидетельства: 546348

Получите в подарок сайт учителя

Видеоуроки для учителей

Курсы для учителей

ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства