kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

Алгоритм типтері (сызы?ты?, тарма?талу ж?не циклдік алгоритмдер)

Нажмите, чтобы узнать подробности

Класс: 8 Б

П?н: Информатика

Саба?ты? та?ырыбы: Алгоритм типтері (сызы?ты?, тарма?талу ж?не циклдік алгоритмдер)

Саба?ты? ма?саты:

Білімділік – Алгоритм типтері (сызы?ты?, тарма?талу ж?не циклдік алгоритмдер) та?ырыбын т?сіндіре отырып, о?ушыларды к?нделікті ?мірдегі ?рбір іс-  ?рекеттеріні? алгоритімін ??ра білуге ?йрету.

     Дамытушылы? – О?ушыларды? ойлауын, компьютерлік сауаттылы?ы мен іскерлігін,   танымды? ?абілетін, логикалы?  сауаттылы?ын дамыта отырып, оларды?  п?нге  деген ?ызы?ушылы?ын, белсенділігін арттыру.

     Т?рбиелік – о?ушыларды т?ртіптілікке, сабырлылы??а, е?бек с?йгіштікке, ??ыптылы??а  т?рбиелеу.

Саба? т?рі: аралас саба?

Саба? типі: жа?а та?ырыпты т?сіндіру.

Саба?ты? к?рнекілігі: интерактивті та?та, о?улы?тар, д?птерлер, презентация, (к?зге арнал?ан жатты?у),  таратпа карточкалар, смайликтер.

Саба? барысы:

І.?йымдастыру кезе?і.

  • о?ушылармен с?лемдесу;
  • о?ушыларды т?гендеу;
  • топ?а б?лу (Алгоритм, Паскаль);

ІІ.?й ж?мысын тексеру. «Си?ырлы санды?»

ІІІ.Жа?а та?ырыпты т?сіндіру.

Есептерді шешу алгоритміні? к?пт?рлігінен есептеу процесіні? негізгі ?ш т?рін б?ліп алу?а болады:

  1. сызы?ты? алгоритм (бірнеше командаларды? тізбектеліп ??рылуы);
  2. тарма?тал?ан алгоритм (бір немесе бірнеше командаларды та?дау);
  3. циклдік алгоритм (шарттар?а т?уелді немесе берілген шарт орындал?ан?а дейн командаларды? ?айталануы).

М?ндай ??рылымдарды? жина?талып ?олданылуы кез келген алгоритмді практикалы? т?рде орындау?а м?мкіндік береді. Мысалы, екі санны? ?осындысын табу сия?ты ?мірімізде командалар бірінен кейін бірі орындалатын ?те жиі алгоритмдер кездеседі (3-сурет). М?ндай алгоритмдер сызы?ты? деп аталады, б?л жерде командалар  белгілі реттілікпен орындалады.

Командалары бірінен кейін бірі тізбектеле орындалатын алгоритм сызы?ты? алгоритм деп аталады.

?з ?мірі?де мынадай жа?дайлар бірнеше рет бол?ан шы?ар, м?селен, саба? о?у керек, алайда сен компьютердегі ойынды ая?та?ы? келеді. Немесе далада жа?быр жауып т?р, сен серуенге шы?асы? ба, ?лде шы?пайсы? ба? Келтірілген мысалдар бізді? ойымызды? т?жырымын к?рсетеді: кейбір о?и?алар болды ма, жо? па?
Мысал келтірейік: Егер жа?быр басылса, онда ?олшатырды жабу?а болады. Б?л мысалда?ы шарт «жа?быр басылды» болып табыладыЕгер шарт «а?и?ат» болса, біз ?олшатырды жабамыз. ?йтпесе, егер шарт «жал?ан» болса, онда ?олшатыр ашы? к?йінде ?алады. 
С?з арасында?ы а?и?ат немесе жал?ан м?ндерін ?абылдайтын «егер» ж?не «онда» с?здері шарт деп аталады. Алгоритмдегі шарттарды жазу ?шін >, <, = сия?ты салыстыру та?балары ?олданылады.

Тарма?тал?ан алгоритм – б?л шарт?а байланысты ?рекеттерді? біріншісін немесе бас?асын орындайтын алгоритм.

Тарма?тал?ан алгоритмді жазуды? екі т?рі бар: толы? ж?не толы? емес. Тарма?тал?ан алгоритмді жазуды? жалпы т?рін ж?не блок-схемасын ?арастырайы?.

Мысалы: Егер < жауын басылса > онда 
?олшатырды жабамыз 
Тарма?талу со?ы

Мысалы:

Егер  жауын басылса онда 
?олшатырды жабу
Бас?аша 
?олшатырды жаппау 
Тарма?талу со?ы 

?орша?ан ортада к?птеген процестер ж?йелі т?рде ретімен бірнеше рет ?айталанып отырады. Мысалы, апта к?ндеріні? ауысуы: д?йсенбі, сейсенбі, с?рсенбі, бейсенбі, ж?ма, сенбі, жексенбі немесе ауа-райыны? маусымды? ауысуы. ?айталану командалары бар алгоритмдер циклдік деп аталады. ?айталану командаларын цикл ??райды, я?ни циклдер бірнеше рет орындалады. 

Циклдік алгоритм – б?л командалары бірнеше рет ?айталанып орындалатын алгоритм.

?айталау саныны? алдын ала белгілі ж?не белгісіз болуына байланысты цикл екі т?рге б?лінеді. ?айталау саныны? алдын ала белгілі циклі арифметикалы? цикл деп, орындалу саны белгісіз цикл командалы? (интерациялы?) цикл деп аталады. Арифметикалы? цикл е? ?арапайым цикл болып табылады ж?не ол практикада жиі ?олданылады. Мысалы, дене шыны?тыру саба?ында сендер ала?ды бірнеше рет айналып ж?гіріп келулері? керек

Арифметикалы? цикл алдын ала шарты бар циклге жатады.
Арифметикалы? циклдік алгоритм мына т?рде орындалады:

  • Шарты тексеріледі.
  • Егер шарты д?рыс болса, онда циклді? барлы? командалары орындалады.
  • Со??ы циклдегі жол?а ?ткен кезде шарт ?айтадан тексеруден ?теді, 1-пункт орындалады.
  • Шарт а?и?ат болма?ан жа?дайда, циклді? келесі жолына шартты орындау ?дерісі ж?реді.

IV.Сергіту с?ті. (Бейнеролик ж?не ж?мба?тар)

  1. Тапсырмалар.
  2. Топты? тапсырма.

І топты? тапсырмасы

  1. Екі санны? ?осындысын (c=a+b) табатын формуланы? блок схемасын ??ры?ыздар
  2. Егер достарым келсе, онда мен серуенге шы?амын, ?йтпесе шы?паймын
  1. 10 саннан б?тін сандар тізбегі берілген, осы сандарды? ішінен 5 санынан ?лкен сандар ?ашан екенін аны?тайтын блок схемасын ??ры?ыздар

ІІ топты? тапсырмасы

  1. Екі санны? к?бейтіндісін (c=a*b) табатын формуланы? блок схемасын ??ры?ыздар
  2. Егер саба??а дайындалып барсам, онда жа?сы ба?а аламын, ?йтпесе жаман ба?а
  3. 10 саннан б?тін сандар тізбегі берілген, осы сандарды? ішінен 6 санынан ?лкен сандар ?ашан екенін аны?тайтын блок схемасын ??ры?ыздар
  1. Жеке тапсырма.

Р/с

Алгоритм т?рлері

Ережелері

Мысал келтір

1

3

  1. Саба?ты бекіту. «??лыпты аш!» ойыны. (Ойынны? шарты бойынша о?ушылар ??лыпты? кодын табулары тиіс. Ол ?шін ??лыпты? айналасында т?р?ан т?рлі т?сті фигураларда жасырын?ан с?ра?тар?а жауап беріп, информатика п?ніні? негізгі ??ымдарыны? бірін табады. ??лыпты? коды осы с?з болып табылады.)

Тест (компьютерде орындау)

VII. ?й ж?мысы. Алгоритм типтері (сызы?ты?, тарма?талу ж?не циклдік алгоритмдер)

VIIІ. О?ушыларды ба?алау.

Просмотр содержимого документа
«Алгоритм типтері (сызы?ты?, тарма?талу ж?не циклдік алгоритмдер)»

Класс: 8 Б

Пән: Информатика

Сабақтың тақырыбы: Алгоритм типтері (сызықтық, тармақталу және циклдік алгоритмдер)

Сабақтың мақсаты:

Білімділік – Алгоритм типтері (сызықтық, тармақталу және циклдік алгоритмдер) тақырыбын түсіндіре отырып, оқушыларды күнделікті өмірдегі әрбір іс-  әрекеттерінің алгоритімін құра білуге үйрету.

     Дамытушылық – Оқушылардың ойлауын, компьютерлік сауаттылығы мен іскерлігін,   танымдық қабілетін, логикалық  сауаттылығын дамыта отырып, олардың  пәнге  деген қызығушылығын, белсенділігін арттыру.

     Тәрбиелік – оқушыларды тәртіптілікке, сабырлылыққа, еңбек сүйгіштікке, ұқыптылыққа  тәрбиелеу.

Сабақ түрі: аралас сабақ

Сабақ типі: жаңа тақырыпты түсіндіру.

Сабақтың көрнекілігі: интерактивті тақта, оқулықтар, дәптерлер, презентация, (көзге арналған жаттығу),  таратпа карточкалар, смайликтер.

Сабақ барысы:

І.Ұйымдастыру кезеңі.

  • оқушылармен сәлемдесу;

  • оқушыларды түгендеу;

  • топқа бөлу (Алгоритм, Паскаль);

ІІ.Үй жұмысын тексеру. «Сиқырлы сандық»

ІІІ.Жаңа тақырыпты түсіндіру.

Есептерді шешу алгоритмінің көптүрлігінен есептеу процесінің негізгі үш түрін бөліп алуға болады:

  1. сызықтық алгоритм (бірнеше командалардың тізбектеліп құрылуы);

  2. тармақталған алгоритм (бір немесе бірнеше командаларды таңдау);

  3. циклдік алгоритм (шарттарға тәуелді немесе берілген шарт орындалғанға дейн командалардың қайталануы).

Мұндай құрылымдардың жинақталып қолданылуы кез келген алгоритмді практикалық түрде орындауға мүмкіндік береді. Мысалы, екі санның қосындысын табу сияқты өмірімізде командалар бірінен кейін бірі орындалатын өте жиі алгоритмдер кездеседі (3-сурет). Мұндай алгоритмдер сызықтық деп аталады, бұл жерде командалар  белгілі реттілікпен орындалады.

Командалары бірінен кейін бірі тізбектеле орындалатын алгоритм сызықтық алгоритм деп аталады.

Өз өміріңде мынадай жағдайлар бірнеше рет болған шығар, мәселен, сабақ оқу керек, алайда сен компьютердегі ойынды аяқтағың келеді. Немесе далада жаңбыр жауып тұр, сен серуенге шығасың ба, әлде шықпайсың ба? Келтірілген мысалдар біздің ойымыздың тұжырымын көрсетеді: кейбір оқиғалар болды ма, жоқ па?
Мысал келтірейік: Егер жаңбыр басылса, онда қолшатырды жабуға болады. Бұл мысалдағы шарт «жаңбыр басылды» болып табыладыЕгер шарт «ақиқат» болса, біз қолшатырды жабамыз. Әйтпесе, егер шарт «жалған» болса, онда қолшатыр ашық күйінде қалады. 
Сөз арасындағы ақиқат немесе жалған мәндерін қабылдайтын «егер» және «онда» сөздері шарт деп аталады. Алгоритмдегі шарттарды жазу үшін ,  сияқты салыстыру таңбалары қолданылады.

Тармақталған алгоритм – бұл шартқа байланысты әрекеттердің біріншісін немесе басқасын орындайтын алгоритм.

Тармақталған алгоритмді жазудың екі түрі бар: толық және толық емес. Тармақталған алгоритмді жазудың жалпы түрін және блок-схемасын қарастырайық.

Мысалы: Егер онда 
Қолшатырды жабамыз 
Тармақталу соңы

Мысалы:

Егер  жауын басылса онда 
Қолшатырды жабу
Басқаша 
Қолшатырды жаппау 
Тармақталу соңы 

Қоршаған ортада көптеген процестер жүйелі түрде ретімен бірнеше рет қайталанып отырады. Мысалы, апта күндерінің ауысуы: дүйсенбі, сейсенбі, сәрсенбі, бейсенбі, жұма, сенбі, жексенбі немесе ауа-райының маусымдық ауысуы. Қайталану командалары бар алгоритмдер циклдік деп аталады. Қайталану командаларын цикл құрайды, яғни циклдер бірнеше рет орындалады. 

Циклдік алгоритм – бұл командалары бірнеше рет қайталанып орындалатын алгоритм.

Қайталау санының алдын ала белгілі және белгісіз болуына байланысты цикл екі түрге бөлінеді. Қайталау санының алдын ала белгілі циклі арифметикалық цикл деп, орындалу саны белгісіз цикл командалық (интерациялық) цикл деп аталады. Арифметикалық цикл ең қарапайым цикл болып табылады және ол практикада жиі қолданылады. Мысалы, дене шынықтыру сабағында сендер алаңды бірнеше рет айналып жүгіріп келулерің керек

Арифметикалық цикл алдын ала шарты бар циклге жатады.
Арифметикалық циклдік алгоритм мына түрде орындалады:

  • Шарты тексеріледі.

  • Егер шарты дұрыс болса, онда циклдің барлық командалары орындалады.

  • Соңғы циклдегі жолға өткен кезде шарт қайтадан тексеруден өтеді, 1-пункт орындалады.

  • Шарт ақиқат болмаған жағдайда, циклдің келесі жолына шартты орындау үдерісі жүреді.

IV.Сергіту сәті. (Бейнеролик және жұмбақтар)

  1. Тапсырмалар.

  2. Топтық тапсырма.

І топтың тапсырмасы

  1. Екі санның қосындысын (c=a+b) табатын формуланың блок схемасын құрыңыздар

  2. Егер достарым келсе, онда мен серуенге шығамын, әйтпесе шықпаймын

  1. 10 саннан бүтін сандар тізбегі берілген, осы сандардың ішінен 5 санынан үлкен сандар қашан екенін анықтайтын блок схемасын құрыңыздар

ІІ топтың тапсырмасы

  1. Екі санның көбейтіндісін (c=a*b) табатын формуланың блок схемасын құрыңыздар

  2. Егер сабаққа дайындалып барсам, онда жақсы баға аламын, әйтпесе жаман баға

  3. 10 саннан бүтін сандар тізбегі берілген, осы сандардың ішінен 6 санынан үлкен сандар қашан екенін анықтайтын блок схемасын құрыңыздар

  1. Жеке тапсырма.

Р/с

Алгоритм түрлері

Ережелері

Мысал келтір

1

 

 

 

3

 

 

 

  1. Сабақты бекіту. «Құлыпты аш!» ойыны. (Ойынның шарты бойынша оқушылар құлыптың кодын табулары тиіс. Ол үшін құлыптың айналасында тұрған түрлі түсті фигураларда жасырынған сұрақтарға жауап беріп, информатика пәнінің негізгі ұғымдарының бірін табады. Құлыптың коды осы сөз болып табылады.)

Тест (компьютерде орындау)

VII. Үй жұмысы. Алгоритм типтері (сызықтық, тармақталу және циклдік алгоритмдер)

VIIІ. Оқушыларды бағалау.



Получите в подарок сайт учителя

Предмет: Информатика

Категория: Уроки

Целевая аудитория: 8 класс.
Урок соответствует ФГОС

Скачать
Алгоритм типтері (сызы?ты?, тарма?талу ж?не циклдік алгоритмдер)

Автор: Дос?абылова Ж?лдыз Ж?банышбай?ызы

Дата: 09.01.2016

Номер свидетельства: 273967



ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства