kopilkaurokov.ru - сайт для учителей

Создайте Ваш сайт учителя Курсы ПК и ППК Видеоуроки Олимпиады Вебинары для учителей

?аза? фальклоры

Нажмите, чтобы узнать подробности

Тексерілді
_____________Е.Дайнашов

10.03.2016 ж    10 а    ?аза?стан тарихы    Р.Т?гелбаева
Саба?ты? та?ырыбы:    ?аза? фольклоры
Сілтеме    1.    10–сынып. ?аза?стан тарихы о?улы?ы
2.    М??алімге арнал?ан н?с?аулы?
3.    Ютуб браузерінен алын?ан видеоролик
            4.   М??алімдерге арнал?ан сайттар
Саба?ты? ма?саты    ?аза? фольклорыны? е? к?не жанры- миф пен а?ыз ??гімелері.К?шпелілерді? к?не мифтік к?з?арастары жыр-а?ыздарда к?рініс тап?ан.Соларды? бірі ?ор?ыт ата а?ызы ж?не Ды? с?луы,М?де туралы,мал-м?ліктеріне байланысты а?ыз ??гімелер туралы айтылады. Осы а?ыздарды о?ып,талдау?а,салыстыру?а ж?не орта? бір т?жырым?а келуге ?йрету
О?ыту н?тижесі     1.?аза? фольклорыны? е? к?не жанры- миф пен а?ыз ??гімелері.К?шпелілерді? к?не мифтік к?з?арастары жыр-а?ыздарда к?рініс тап?ан.Соларды? бірі ?ор?ыт ата а?ызы ж?не Ды? с?луы,М?де туралы,мал-м?ліктеріне байланысты а?ыз ??гімелер туралы айтылады. Осы а?ыздарды о?ып,талдау?а,салыстыру?а ж?не орта? бір т?жырым?а келуге ?йренеді,топта?ы ынтыма?тасты??а т?рбиеленеді.
 2. Жа?а та?ырып ж?нінде т?сінік ?алыптасады
 3. Топпен ж?мыс істеу да?дысы ?алыптасады
Негізгі идея    О?ушыларды? сыни т?р?ысынан ойлауын дамыта отырып,диалогтік о?ыту ?дісімен ?з т?жырымын ауызша,жазбаша ж?не шешен жеткізу
?амтылатын модульдер    1.    О?ытуда?ы жа?а т?сілдер (диалогты? ??гіме)
2.    сыни т?р?ыдан ойлау
3.    жас ерекшеліктеріне ?арай тапсырмалар беру
4.    талантты ж?не дарынды балаларды о?ыту
5.    к?шбасшылы?
      6. ба?алау
Тапсырмалар    1. Топтастыру                                3.топты? ж?мыс,ж?пты? ж?мыс
2. С?ра?-жауап                              4. ба?алау
М??алімні? іс-?рекеті    уа?ыты    О?ушыны? ?рекеті
І. ?йымдастыру кезе?і
а) амандасу
б) т?гендеу
в) топтастыру
г) сергіту с?ті    


3 минут    О?ушылар  т?стер та?дау ар?ылы,т?рт топ?а бірігіп топтасып отырады. К?шбасшылар?а ба?алау пара?шасын беру.


ІІ.?й тапсырмасы:

  С?ра?-жауап 
Ашы? с?ра?тар
        5минут    1.?ор?ыт ата ?ай жерде д?ние келген?
2.Асан атына «?ай?ы» деген с?зді замандастары неге ?ос?ан?
3.Жырауларды? ?аза? ?о?амында алатын орны ?андай?                                              4.Абылай ханны? бас ке?есшісі бол?ан жырау кім? 
5.«Б?л –?з ?мірінде тол?ау айтып,то?ыз ханды т?зеткен еді» деп ?ай жырауды айтады?

ІІІ.Жа?а  саба?:
1. Топты? ж?мыс

2.  Тарихи диктант:ж?пты? ж?мыс. стратегиясы а?ыз ??гімені жал?астыру


IV.Ой тол?аныс:


VI.Семантикалы? карта    
15 минут

7минут


3 минут

5 минут

    
«Ми?а шабуыл»  А?ыз дегеніміз не ?

Ауыз ?дебиеті ??гімені? бір саласы – а?ыз.  А?ыз негізінде  ??гіме, кейде ?ле?, жыр т?рінде болуы да м?мкін.
А?ыз белгілі  бір адамны? атына, іс-?рекетіне байланысты туады. Кейде а?ыз ??гімеде де шынды? о?и?а мен  ?иял-?ажайып о?и?а аралас келіп отырады. Б?л жа?ынан  ал?анда а?ыз  бен ертегі  екеуіні?  арасы жа?ын. Негізгі айырмасы – а?ыз ??гіме к?бінесе тарихта бол?ан адамны? басына ??ралады. ?уелде тарихта  шын  бол?ан, кейін сондай адам болыпты-мыс  деп, ел аузында ла?ап?а айнал?ан адам туралы ??гіме етіледі.
О?ушылар т?рт топ?а б?лінеді
1-топ:Миф,а?ыздар
2-топ:Б?рілі байра? –?раным
3-топ:Мал т?ліктеріне байланысты а?ыздар
4-топ:Н?? пай?амбарды? кемесі ?азы??рт тауыны? басына келіп то?та?ан


1- топ: «Ойы?ды ая?та».
.
-- – діни а?ызды? ?аза?ы н?с?асы бойынша жерж?зілік топансу тас?ыны кезінде Н?х пай?амбар кемесі ?айырла?ан ?асиетті тау, адамзат атаулы мен жан-жануар тара?ан киелі жер.
 «Киелі тау», «жерж?зілік топансу», «Н?х пай?амбарды? кемесі» ж?нінде ?лемдік мифологияда к?птеген діни а?ыз-?псана бар. 
-- басында кеме ?ал?ан,
Ол ?улие болмаса неге ?ал?ан?
Жетім бота ?стінде жатып ?алып,
Ойсыл?ара жануар содан ?ал?ан,
2-топ:
________?лiм ауылдарыны? ?алы? ортасына келiп, бiр ел а?асыны? ?йiне ат басын тiрептi. Сол ?йде бiраз ел а?а¬лары жиналып отыр екен. ?стерiне келген жолаушымен амандасып, «Сен кiмсi??» деп с?раса _______ «Адаймын» дептi. Сол жерде ж?рiс жайы с?ралмастан: «Адайлар талай адамымызды ?лтiрiп, малымызды барымтала?ан. ?лi к?нге дейiн ??н т?лемей, те?дiк бермей ж?р едi. Сенi ??дайды? ?зi айдап келген шы?ар, ?азiр дала?а алып шы?ып ?лтiремiз!» деп б?рi ?йден шы?ады.
Дала?а шы??асын Бекет ?лгi ел а?асы а?са?ал?а: «Б?рiмiз де м?сылман баласымыз ?ой. Сендер менi ?лтiрер болса?дар, со??ы р?к?т намазымды о?ып алу?а м?рсат берi?дер, сосын ?лтiрерсi?дер» деп ?тiнiптi. Кейбiр тентектердi? дауры??анына ?арамай ел а?асы Бекеттi? тiлегiн берiп, «намазы?а р??сат» дептi. _______ ауыл алдында?ы т?бе басына шы?ып, о?аша т?рып о?ы?ысы келетiнiн айтыпты. Т?бенi? етегiнде ?азы?та ар?ан¬дау¬лы т?р?ан атын к?рсетiп, «Егер «?ашып кетедi» десе?дер т?бенi айнала ?оршап т?ры?дар. Тек, менi? намазымды б?за к?рме?дер» деп ?тiнiптi. Ел а?асы оны? б?л тiлегiне ?арсылы? етпептi. Содан, ______т?бе басына шы?ып жайланып намазын о?у?а кiрiсiптi. Ауыл адамдары т?бенi айнала ?оршап алыпты.
 _______ бiр р?к?т намазын о?ып болып, екiншiсiне кiрiскен кезде т?бенi ?оршап т?р?ан адамдарды? бастары айнал?андай болып, ?ркiм т?р?ан жерлерiне отыра кетiп, ?ал?ы?андай болыпты. Бiразыра?¬тан кейiн олар естерiн жиып, к?здерiн ашып ?араса, т?бе басында?ы _____ зым-зия жо?. Ар?андаулы аты сол т?р?ан жерiнде. К?кке ?шты ма, жерге сi?дi ме, белгiсiз. Содан ?лiмдер _______намаз о?у?а м?рсат берген кiсiнi ?айбаттап, бо?тап, «оны? ?ашып кетуiне сен м?мкiндiк бердi?. Сол жерде-а? ?лтiрiп тастау керек едi» десiптi. Ел а?асы «аты ар?андаулы т?р ?ой, жаяу ?ашып ?айда кете ?ойды дейсi?? Одан да жан-жа?ты ?арап тауып алайы?!» дептi. Содан, жан-жа??а б?лiнiп, ауыл адамдары ______ iздеуге кiрiсiптi. Бiра?, тау-тасты, сай-саланы, ой-жыраларды т?гел с?зiп, тiнтiп ?ара?анмен Бекет табылмапты.
______ iздеушiлердi? бiр тобы ?рiсте мал жайып ж?рген ?ойшы?а жолы?ып с?раса, ?ойшы «Бейсеубет ж?рген аттылы да, жаяу адамды да к?ргенiм жо?. Сендер «намаз о?ыды» деген шамада бiр ?лемет ??йын ауыл?а ?арай бет алды. «Ойпырмай, мына ??йын ауыл?а барып со?са, ?йлердi жы?ып, ?бiгерге салады-ау» деп ?арап т?рдым.

3-топ:
А?ыз бойынша, ____________М?хаммед пай?амбарды? ш?кірті бол?ан. Бірде, М?хамед пай?амбар ш?кірттерімен бірге ??рма жеп отырады. ??рманы? біреуі ?айта-?айта таба?тан т?сіп ?ала береді. Сол кезде пай?амбар?а Алладан "Б?л ??рма сізден кейін 400 жылдан со? д?ниеге келетін Ахмет деген м?сылман баласына арнал?ан" деген аян келеді
4-топ:
?азіргі Тараз ?аласыны? іргесінде моласы т?р?ан ______жайында білетініміз тым аз. Бір а?ыз оны сиыр малыны? атасы саналып кеткен Зе?гі бабаны? ?ызы дейді. Ал, та?ы бір а?ызда ?араханидтер ?улетіні? негізін ?алаушы ?араханны? ?алы?ды?ы делінген. Жа?а?ы тайландты? жігітті? о?и?асын о?ып отырып, осы ?арахан?а байланысты естігеніміз есімізге т?сті.
?арахан мен _______Т?ркістанда кездесіп, бірін-бірі бір к?ргеннен-а? ?натады. ?ашы?тар бас ?осып, ?мірлік серік болу?а да уа?далас?ан. Алайда, жаугершілік заманда д?шпандарымен со?ысып ж?рген ?арахан у?делескен к?ні ______ келе алмапты. К?те-к?те т?зімі таусыл?ан ?алы?ды? Тараз?а ?араханны? артынан ?зі к?туші ?йелімен бірге іздеп бар?ан екен. 

А?ыз ??гімелерді?  негізгі ма?саты не?


І?. ?йге тапсырма    2    №39 ?осымша деректер  іздеу
?І.Ба?алау. 
Формативті     2
    Топтар арасында?ы ба?алау
?зін-?зі ба?алау
?ІІ. Рефлексия    3    Кері байланыс саба?тан ал?ан ?сері мен білімдері туралы ?ыс?аша ойын пікірін жазады

Просмотр содержимого документа
«?аза? фальклоры»

Тексерілді

_____________Е.Дайнашов


10.03.2016 ж

10 а

Қазақстан тарихы

Р.Түгелбаева

Сабақтың тақырыбы:

Қазақ фольклоры

Сілтеме

  1. 10–сынып . Қазақстан тарихы оқулығы

  2. Мұғалімге арналған нұсқаулық

  3. Ютуб браузерінен алынған видеоролик

4. Мұғалімдерге арналған сайттар

Сабақтың мақсаты

Қазақ фольклорының ең көне жанры- миф пен аңыз әңгімелері.Көшпелілердің көне мифтік көзқарастары жыр-аңыздарда көрініс тапқан.Солардың бірі Қорқыт ата аңызы және Дың сұлуы,Мөде туралы,мал-мүліктеріне байланысты аңыз әңгімелер туралы айтылады. Осы аңыздарды оқып ,талдауға,салыстыруға және ортақ бір тұжырымға келуге үйрету

Оқыту нәтижесі

1.Қазақ фольклорының ең көне жанры- миф пен аңыз әңгімелері.Көшпелілердің көне мифтік көзқарастары жыр-аңыздарда көрініс тапқан.Солардың бірі Қорқыт ата аңызы және Дың сұлуы,Мөде туралы,мал-мүліктеріне байланысты аңыз әңгімелер туралы айтылады. Осы аңыздарды оқып ,талдауға,салыстыруға және ортақ бір тұжырымға келуге үйренеді ,топтағы ынтымақтастыққа тәрбиеленеді.

2. Жаңа тақырып жөнінде түсінік қалыптасады

3. Топпен жұмыс істеу дағдысы қалыптасады

Негізгі идея

Оқушылардың сыни тұрғысынан ойлауын дамыта отырып,диалогтік оқыту әдісімен өз тұжырымын ауызша,жазбаша және шешен жеткізу

Қамтылатын модульдер

  1. Оқытудағы жаңа тәсілдер (диалогтық әңгіме)

  2. сыни тұрғыдан ойлау

  3. жас ерекшеліктеріне қарай тапсырмалар беру

  4. талантты және дарынды балаларды оқыту

  5. көшбасшылық

6. бағалау

Тапсырмалар

1. Топтастыру 3.топтық жұмыс,жұптық жұмыс

2. Сұрақ-жауап 4. бағалау

Мұғалімнің іс-әрекеті

уақыты

Оқушының әрекеті

І. Ұйымдастыру кезеңі

а) амандасу

б) түгендеу

в) топтастыру

г) сергіту сәті




3 минут

Оқушылар түстер таңдау арқылы ,төрт топқа бірігіп топтасып отырады. Көшбасшыларға бағалау парақшасын беру.



ІІ.Үй тапсырмасы:


Сұрақ-жауап

Ашық сұрақтар

5минут

1.Қорқыт ата қай жерде дүние келген?

2.Асан атына «қайғы» деген сөзді замандастары неге қосқан?

3.Жыраулардың қазақ қоғамында алатын орны қандай? 4.Абылай ханның бас кеңесшісі болған жырау кім?

5.«Бұл –өз өмірінде толғау айтып ,тоғыз ханды түзеткен еді» деп қай жырауды айтады?


ІІІ.Жаңа сабақ:

1. Топтық жұмыс




















2. Тарихи диктант:жұптық жұмыс. стратегиясы аңыз әңгімені жалғастыру























































IV.Ой толғаныс:



VI.Семантикалық карта


15 минут
























7минут

























































3 минут


5 минут




«Миға шабуыл» Аңыз дегеніміз не ?


аңыздар






Ауыз әдебиеті әңгіменің бір саласы – аңыз. Аңыз негізінде әңгіме, кейде өлең, жыр түрінде болуы да мүмкін.

Аңыз белгілі бір адамның атына, іс-әрекетіне байланысты туады. Кейде аңыз әңгімеде де шындық оқиға мен қиял-ғажайып оқиға аралас келіп отырады. Бұл жағынан алғанда аңыз бен ертегі екеуінің арасы жақын. Негізгі айырмасы – аңыз әңгіме көбінесе тарихта болған адамның басына құралады. Әуелде тарихта шын болған, кейін сондай адам болыпты-мыс деп, ел аузында лақапқа айналған адам туралы әңгіме етіледі.

Оқушылар төрт топқа бөлінеді

1-топ:Миф,аңыздар

2-топ:Бөрілі байрақ –ұраным

3-топ:Мал түліктеріне байланысты аңыздар

4-топ:Нұқ пайғамбардың кемесі Қазығұрт тауының басына келіп тоқтаған



1- топ: «Ойыңды аяқта».

.

------- – діни аңыздың қазақы нұсқасы бойынша жержүзілік топансу тасқыны кезінде Нұх пайғамбар кемесі қайырлаған қасиетті тау, адамзат атаулы мен жан-жануар тараған киелі жер.

«Киелі тау», «жержүзілік топансу», «Нұх пайғамбардың кемесі» жөнінде әлемдік мифологияда көптеген діни аңыз-әпсана бар.

------- басында кеме қалған,

Ол әулие болмаса неге қалған?

Жетім бота үстінде жатып қалып,

Ойсылқара жануар содан қалған,

2-топ:

________Әлiм ауылдарының қалың ортасына келiп, бiр ел ағасының үйiне ат басын тiрептi. Сол үйде бiраз ел аға­лары жиналып отыр екен. Үстерiне келген жолаушымен амандасып, «Сен кiмсiң?» деп сұраса _______ «Адаймын» дептi. Сол жерде жүрiс жайы сұралмастан: «Адайлар талай адамымызды өлтiрiп, малымызды барымталаған. Әлi күнге дейiн құн төлемей, теңдiк бермей жүр едi. Сенi Құдайдың өзi айдап келген шығар, қазiр далаға алып шығып өлтiремiз!» деп бәрi үйден шығады.

Далаға шыққасын Бекет әлгi ел ағасы ақсақалға: «Бәрiмiз де мұсылман баласымыз ғой. Сендер менi өлтiрер болсаңдар, соңғы рәкәт намазымды оқып алуға мұрсат берiңдер, сосын өлтiрерсiңдер» деп өтiнiптi. Кейбiр тентектердiң даурыққанына қарамай ел ағасы Бекеттiң тiлегiн берiп, «намазыңа рұқсат» дептi. _______ ауыл алдындағы төбе басына шығып, оңаша тұрып оқығысы келетiнiн айтыпты. Төбенiң етегiнде қазықта арқан­дау­лы тұрған атын көрсетiп, «Егер «қашып кетедi» десеңдер төбенi айнала қоршап тұрыңдар. Тек, менiң намазымды бұза көрмеңдер» деп өтiнiптi. Ел ағасы оның бұл тiлегiне қарсылық етпептi. Содан, ______төбе басына шығып жайланып намазын оқуға кiрiсiптi. Ауыл адамдары төбенi айнала қоршап алыпты.

 _______ бiр рәкәт намазын оқып болып, екiншiсiне кiрiскен кезде төбенi қоршап тұрған адамдардың бастары айналғандай болып, әркiм тұрған жерлерiне отыра кетiп, қалғығандай болыпты. Бiразырақ­тан кейiн олар естерiн жиып, көздерiн ашып қараса, төбе басындағы _____ зым-зия жоқ. Арқандаулы аты сол тұрған жерiнде. Көкке ұшты ма, жерге сiңдi ме, белгiсiз... Содан Әлiмдер _______намаз оқуға мұрсат берген кiсiнi ғайбаттап, боқтап, «оның қашып кетуiне сен мүмкiндiк бердiң. Сол жерде-ақ өлтiрiп тастау керек едi» десiптi. Ел ағасы «аты арқандаулы тұр ғой, жаяу қашып қайда кете қойды дейсiң? Одан да жан-жақты қарап тауып алайық!» дептi. Содан, жан-жаққа бөлiнiп, ауыл адамдары ______ iздеуге кiрiсiптi. Бiрақ, тау-тасты, сай-саланы, ой-жыраларды түгел сүзiп, тiнтiп қарағанмен Бекет табылмапты.

______ iздеушiлердiң бiр тобы өрiсте мал жайып жүрген қойшыға жолығып сұраса, қойшы «Бейсеубет жүрген аттылы да, жаяу адамды да көргенiм жоқ. Сендер «намаз оқыды» деген шамада бiр әлемет құйын ауылға қарай бет алды. «Ойпырмай, мына құйын ауылға барып соқса, үйлердi жығып, әбiгерге салады-ау» деп қарап тұрдым.


3-топ:

Аңыз бойынша, ____________Мұхаммед пайғамбардың шәкірті болған. Бірде, Мұхамед пайғамбар шәкірттерімен бірге құрма жеп отырады. Құрманың біреуі қайта-қайта табақтан түсіп қала береді. Сол кезде пайғамбарға Алладан "Бұл құрма сізден кейін 400 жылдан соң дүниеге келетін Ахмет деген мұсылман баласына арналған" деген аян келеді

4-топ:

Қазіргі Тараз қаласының іргесінде моласы тұрған ______жайында білетініміз тым аз. Бір аңыз оны сиыр малының атасы саналып кеткен Зеңгі бабаның қызы дейді. Ал, тағы бір аңызда Қараханидтер әулетінің негізін қалаушы Қараханның қалыңдығы делінген. Жаңағы тайландтық жігіттің оқиғасын оқып отырып, осы Қараханға байланысты естігеніміз есімізге түсті.
Қарахан мен _______Түркістанда кездесіп, бірін-бірі бір көргеннен-ақ ұнатады. Ғашықтар бас қосып, өмірлік серік болуға да уағдаласқан. Алайда, жаугершілік заманда дұшпандарымен соғысып жүрген Қарахан уәделескен күні ______ келе алмапты. Күте-күте төзімі таусылған қалыңдық Таразға Қараханның артынан өзі күтуші әйелімен бірге іздеп барған екен.


Аңыз әңгімелердің негізгі мақсаты не?








ІҮ. Үйге тапсырма

2

№39 қосымша деректер іздеу

ҮІ.Бағалау.

Формативті

2


Топтар арасындағы бағалау

Өзін-өзі бағалау

ҮІІ. Рефлексия

3

Кері байланыс сабақтан алған әсері мен білімдері туралы қысқаша ойын пікірін жазады






Получите в подарок сайт учителя

Предмет: География

Категория: Презентации

Целевая аудитория: 7 класс.
Урок соответствует ФГОС

Скачать
?аза? фальклоры

Автор: Тугелбаева Рыскуль Турганбаевна

Дата: 05.04.2016

Номер свидетельства: 315162

Похожие файлы

object(ArrayObject)#852 (1) {
  ["storage":"ArrayObject":private] => array(6) {
    ["title"] => string(50) "1967-1968 жылдарда?ы реформалар"
    ["seo_title"] => string(30) "19671968zhyldardagyrieformalar"
    ["file_id"] => string(6) "288188"
    ["category_seo"] => string(8) "istoriya"
    ["subcategory_seo"] => string(12) "planirovanie"
    ["date"] => string(10) "1454595590"
  }
}

Получите в подарок сайт учителя

Видеоуроки для учителей

Курсы для учителей

ПОЛУЧИТЕ СВИДЕТЕЛЬСТВО МГНОВЕННО

Добавить свою работу

* Свидетельство о публикации выдается БЕСПЛАТНО, СРАЗУ же после добавления Вами Вашей работы на сайт

Удобный поиск материалов для учителей

Ваш личный кабинет
Проверка свидетельства